Từ 2026 bỏ ghi thế chấp trên sổ đỏ

Từ ngày 1/1/2026, thông tin thế chấp quyền sử dụng đất sẽ không còn ghi trực tiếp trên sổ đỏ mà được quản lý tập trung qua cơ sở dữ liệu đất đai.

Thế chấp quyền sử dụng đất được quản lý bằng dữ liệu số

Từ năm 2026, việc đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, nhà ở và tài sản gắn liền với đất sẽ có thay đổi quan trọng. Theo Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội, thông tin về tình trạng thế chấp sẽ không còn được xác nhận trực tiếp trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ, sổ hồng) như trước đây.

Thay vào đó, toàn bộ nội dung đăng ký thế chấp sẽ được cập nhật vào cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia. Quy định này có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 và được xem là bước tiến trong quá trình số hóa công tác quản lý đất đai.

Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường Nhà nước (Bộ Tư pháp) đã có văn bản hướng dẫn gửi Văn phòng đăng ký đất đai các tỉnh, thành phố nhằm bảo đảm triển khai thống nhất quy định mới trên phạm vi cả nước.

Không ghi thế chấp trên sổ đỏ

Nghị quyết 254/2025/QH15 nêu rõ: trường hợp đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất theo quy định của Luật Đất đai thì chỉ cập nhật biến động vào cơ sở dữ liệu đất đai, không xác nhận trên Giấy chứng nhận đã cấp.

Theo hướng dẫn của Bộ Tư pháp, các Văn phòng đăng ký đất đai sẽ không thực hiện việc đóng dấu, ghi chú hay xác nhận đăng ký thế chấp trên sổ đỏ, sổ hồng. Thay vào đó, mọi thông tin về biện pháp bảo đảm sẽ được lưu trữ, tra cứu và quản lý tập trung trên hệ thống dữ liệu đất đai.

Quy định mới được kỳ vọng giúp giảm tình trạng rách, hỏng, mất Giấy chứng nhận do ghi chép nhiều lần; đồng thời nâng cao tính minh bạch, chính xác trong quản lý thông tin đất đai.

Trường hợp xóa đăng ký đã ghi trên sổ đỏ

Một điểm đáng chú ý là với các trường hợp thế chấp đã được ghi trên Giấy chứng nhận trước đây, khi người sử dụng đất thực hiện thủ tục rút bớt tài sản thế chấp hoặc xóa đăng ký thế chấp, Văn phòng đăng ký đất đai sẽ phải thực hiện đồng thời hai bước.

Cụ thể, cơ quan đăng ký sẽ cập nhật nội dung xóa đăng ký thế chấp vào cơ sở dữ liệu đất đai, đồng thời xác nhận nội dung xóa đăng ký trên Giấy chứng nhận đã cấp trước đó. Cách làm này nhằm bảo đảm tính thống nhất giữa dữ liệu số và hồ sơ giấy trong giai đoạn chuyển tiếp.

Theo Nghị định 99/2022, đăng ký biện pháp bảo đảm là việc cơ quan có thẩm quyền ghi nhận thông tin về việc dùng tài sản để bảo đảm nghĩa vụ. Văn phòng đăng ký đất đai vẫn là đơn vị có thẩm quyền thực hiện đăng ký, thay đổi và xóa đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất.

Trong thời gian chờ Chính phủ ban hành nghị định sửa đổi hoặc thay thế Nghị định 99/2022, các thủ tục, biểu mẫu liên quan đến đăng ký thế chấp vẫn tiếp tục áp dụng theo quy định hiện hành.

Theo: VnExpress