Ngộ độc khí CO: Vì sao sưởi than trong phòng kín là tự sát?

Ngộ độc khí CO đang trở thành nỗi ám ảnh trong mùa đông khi thói quen dùng than củi sưởi ấm vẫn còn phổ biến, gây ra nhiều ca tử vong thương tâm.

Ngộ độc khí CO gây tử vong và nhiều ca nguy kịch

Trong đợt không khí lạnh tăng cường tại miền Bắc, hàng loạt ca nhập viện vì ngạt khí đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về an toàn sưởi ấm. Tại Hà Nội, một vụ tai nạn thương tâm đã xảy ra khi hai vợ chồng cùng đốt than trong lều đặt ở phòng kín để giữ ấm. Hậu quả là người chồng tử vong ngay tại chỗ, còn người vợ được đưa đến Trung tâm chống độc trong tình trạng nhiễm toan chuyển hóa và tổn thương đa cơ quan. Những ca bệnh này thường nhập viện trong tình trạng chậm chạp, mê sảng hoặc hôn mê sâu do tiếp xúc với khí độc quá lâu,.

Các bác sĩ tại Bệnh viện Bạch Mai cho biết tình trạng này không chỉ xảy ra ở người lớn mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến trẻ nhỏ. Một trường hợp điển hình là hai bố con ở huyện Mỹ Đức đã lịm đi khi đang ngủ trong căn phòng đóng kín có bếp than đang cháy,. Người em trai của bệnh nhân khi đi làm về đã phát hiện hai người trong tình trạng tím tái và đau mỏi toàn thân. Dù đã được đưa đi cấp cứu kịp thời, các bệnh nhân vẫn phải đối mặt với những đánh giá khắt khe về tổn thương não và tim sau khi bị ngộ độc,.

Bên cạnh đó, các bệnh viện địa phương cũng liên tục chuyển tuyến những ca ngạt khí nặng. Cụ bà 88 tuổi tại Ninh Bình là một ví dụ khác về sự nguy hiểm khi đưa chậu than vào phòng kín sưởi ấm vào ban ngày. Chỉ sau chưa đầy hai tiếng đồng hồ, nạn nhân đã rơi vào hôn mê và không còn đáp ứng với các kích thích bên ngoài. Hiện nay, các bác sĩ đang phải nỗ lực hồi sức tích cực và theo dõi sát sao để ngăn ngừa các di chứng thần kinh vốn thường xuất hiện muộn sau ngộ độc,.

Cơ chế tàn phá cơ thể của ngộ độc khí CO

Theo Tiến sĩ Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm chống độc, khí CO cực kỳ nguy hiểm vì nó không có màu sắc hay mùi vị để nhận biết bằng mũi hay mắt. Loại khí này hình thành từ quá trình cháy không hoàn toàn của các vật liệu như củi, than hay xăng dầu trong điều kiện thiếu không khí. Khi thâm nhập vào cơ thể, CO liên kết chặt chẽ với hồng cầu, khiến máu mất đi chức năng vận chuyển oxy nuôi dưỡng các cơ quan quan trọng. Điều này dẫn đến tình trạng cơ thể bị “bóp nghẹt” về mặt hô hấp tế bào, gây suy sụp nhanh chóng.

Hậu quả của việc thiếu oxy do khí CO gây ra là rất nặng nề đối với não bộ và tim mạch. Nạn nhân có thể bị bất tỉnh rất nhanh mà không kịp kêu cứu, nhất là khi sự việc diễn ra trong lúc họ đang ngủ say. Các xét nghiệm y khoa cho thấy khí CO gây ức chế cơ tim, dẫn đến suy tim và tiêu cơ tim ở nhiều bệnh nhân. Đối với hệ thần kinh, nó gây ra những tổn thương não bộ khó phục hồi, khiến bệnh nhân nam thường có các biểu hiện rối loạn chức năng não nghiêm trọng hơn.

Không chỉ dừng lại ở giai đoạn cấp tính, ngộ độc khí CO còn để lại những di chứng kéo dài dai dẳng. Thống kê y tế cho thấy có tới 50% bệnh nhân sẽ gặp các vấn đề về tâm thần và thần kinh sau này. Những biến chứng này bao gồm tình trạng sa sút trí tuệ, mất trí nhớ, hoặc các rối loạn vận động như run chân tay và mất khả năng nhận thức. Đáng chú ý, các triệu chứng ban đầu như buồn nôn hay đau bụng đôi khi bị nhầm lẫn với ngộ độc thức ăn, khiến việc chẩn đoán và điều trị bị chậm trễ.

Chuyên gia khuyến cáo cách tránh ngạt khí mùa lạnh

Để ngăn chặn những cái chết có thể dự báo trước, các chuyên gia khuyến cáo tuyệt đối không sử dụng các loại than đốt trong môi trường kín. Việc đốt than tổ ong hay than hoa trong phòng ngủ không chỉ tiêu thụ hết oxy mà còn giải phóng một lượng lớn khí độc tích tụ trong không gian hẹp. Nếu người dân bắt buộc phải sử dụng các thiết bị đốt nhiên liệu hoặc khí gas để làm việc, cần phải đảm bảo có hệ thống thông gió hoặc mở cửa để luồng khí được trao đổi liên tục. Sự thông thoáng là yếu tố then chốt để đẩy khí CO ra ngoài và duy trì nồng độ oxy cần thiết.

Khi phát hiện có người bị ngạt khí, việc cứu hộ phải được thực hiện một cách khẩn trương nhưng cần đảm bảo an toàn. Người cứu hộ trước hết phải mở toàn bộ các cửa để tạo sự thông thoáng tối đa, cho khí sạch tràn vào phòng. Chỉ khi không gian đã đủ an toàn mới được tiếp cận và đưa nạn nhân ra ngoài khu vực thoáng khí. Những hành động sơ cứu ban đầu này có thể giúp giảm bớt nồng độ khí độc mà nạn nhân tiếp tục hít phải, từ đó tăng cơ hội sống sót.

Đối với những bệnh nhân đã bất tỉnh, quy trình cấp cứu tại chỗ cần được thực hiện đúng kỹ thuật trước khi xe cứu thương đến. Nạn nhân cần được đặt nằm nghiêng để bảo vệ đường hô hấp trong trường hợp bị nôn mửa. Nếu kiểm tra thấy nạn nhân ngừng thở hoặc mạch cổ không đập, cần tiến hành ép tim ngoài lồng ngực ngay lập tức. Việc phối hợp giữa sơ cứu tại chỗ và điều trị chuyên sâu tại bệnh viện là cách duy nhất để hạn chế tối đa các di chứng thần kinh nặng nề cho người bị ngộ độc,.

Theo: Báo Dân trí