Cuộc họp bộ trưởng tại Brussels đánh dấu bước chuyển lớn cho tương lai liên minh NATO, khi Mỹ thúc đẩy mô hình 3.0 yêu cầu các quốc gia châu Âu tự gánh vác trách nhiệm quốc phòng.
- Hạ viện Mỹ bỏ phiếu hủy bỏ các mức thuế quan của Tổng thống Trump đối với Canada
- Mỹ điều động tàu sân bay USS Gerald R. Ford đến Trung Đông gia tăng áp lực với Iran
- Lai Châu: Nhổ bỏ 346 cây thuốc phiện trồng lén trong rừng sâu, để chữa bệnh cho vật nuôi
Tầm nhìn ‘NATO 3.0’ và áp lực tái cấu trúc từ phía Hoa Kỳ
Tại hội nghị bộ trưởng quốc phòng diễn ra ở Brussels, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Elbridge Colby đã chính thức đề xuất khái niệm “NATO 3.0”. Theo giới phân tích, đây là một lời kêu gọi rõ ràng về việc tái cấu trúc mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương vốn đã tồn tại hàng thập kỷ.
Ông Colby nhấn mạnh rằng Washington mong muốn một mối quan hệ đối tác thực thụ thay vì sự phụ thuộc một chiều từ các đồng minh. Thông điệp này phản ánh chiến lược dài hạn của Hoa Kỳ trong việc chuyển dịch trọng tâm quân sự sang khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
Một số nhà quan sát cho rằng, mô hình NATO 3.0 đòi hỏi châu Âu phải triển khai phần lớn lực lượng cần thiết để răn đe và đẩy lùi các cuộc tấn công thông thường tại lục địa này. Mặc dù Mỹ cam kết duy trì “chiếc ô hạt nhân” và tuân thủ Điều 5 về phòng thủ chung.
Thực tế cho thấy Mỹ đã bắt đầu không thay thế một số đơn vị bộ binh đồn trú tại Romania, gửi đi tín hiệu về sự thay đổi thực chất trong bố trí lực lượng. Giới chức Mỹ tin rằng việc châu Âu tự cường hơn không chỉ giúp bảo vệ khu vực mà còn cho phép Hoa Kỳ tập trung nguồn lực vào các điểm nóng khác trên toàn cầu.
Phản ứng của châu Âu và triển vọng tự lực về năng lực quân sự
Trái ngược với những căng thẳng thường thấy tại các kỳ thượng đỉnh trước đây, các bộ trưởng quốc phòng châu Âu lần này thể hiện sự đồng thuận cao với định hướng mới. Tổng thư ký NATO Mark Rutte mô tả đây là một cuộc họp mang tính bước ngoặt.
Theo đó, một nền quốc phòng châu Âu mạnh mẽ hơn trong lòng NATO đang dần hình thành với sự cam kết từ các thành viên. Các quốc gia như Đan Mạch, Ba Lan và các nước vùng Baltic đã tiên phong trong việc gia tăng ngân sách quân sự năm 2025 vượt mức mục tiêu đề ra để củng cố năng lực nội tại.
Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius nhận định việc người châu Âu đảm nhận nhiều trách nhiệm hơn là một diễn biến tự nhiên và cần thiết để duy trì tính bền vững của liên minh trong bối cảnh mới.
Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng thách thức vẫn còn nằm ở việc điều phối giữa các quốc gia để tránh sự chồng chéo và đảm bảo tính thống nhất trong hành động quân sự. Hà Lan đã kêu gọi một “chính sách không gây bất ngờ” để đảm bảo sự chuyển giao trách nhiệm giữa Mỹ.
Mặc dù các bước đi ban đầu đã được thực hiện, câu hỏi về việc liệu châu Âu có thể nhanh chóng xây dựng đủ năng lực để thay thế hoàn toàn vai trò dẫn dắt của Mỹ trong các chiến dịch thông thường hay không vẫn còn được để ngỏ.
Theo: Báo Dân trí
