Tòa án Tối cao Mỹ vừa giáng đòn mạnh vào chính sách thuế nhập khẩu Mỹ của Tổng thống Trump, mở đường cho việc hoàn tiền thuế quy mô lớn.
Cơ sở pháp lý của thuế nhập khẩu Mỹ bị sụp đổ
Tòa án Tối cao Hoa Kỳ vừa đưa ra một phán quyết đầy tính tranh luận khi tước bỏ quyền viện dẫn đạo luật IEEPA của Tổng thống Donald Trump để áp thuế nhập khẩu. Đạo luật vốn dành cho các tình trạng khẩn cấp quốc tế này đã được sử dụng rộng rãi để điều chỉnh các quan hệ thương mại thông thường.
Chính quyền ông Trump đã bắt đầu chiến dịch áp thuế quy mô lớn này từ tháng 4/2025 với hy vọng thu hẹp khoảng cách thâm hụt thương mại với thế giới. Việc áp thuế không chỉ nhắm vào các đối thủ kinh tế mà còn được dùng như một công cụ chính trị đối với các quốc gia đồng minh láng giềng.
Quyết định này của tòa án được coi là một thất bại pháp lý nghiêm trọng đối với chương trình nghị sự kinh tế của Nhà Trắng. Nó buộc chính phủ phải xem xét lại toàn bộ danh mục thuế nhập khẩu đã ban hành và đối mặt với làn sóng khiếu kiện đòi bồi thường từ các tập đoàn lớn.
Con số 175 tỷ USD thuế nhập khẩu Mỹ từ đâu ra?
Dựa trên các phân tích định lượng, hãng nghiên cứu Penn-Wharton Budget Model (PWBM) đã đưa ra con số ước tính khổng lồ về số tiền thuế cần hoàn trả. Với hơn 175 tỷ USD đã thu được trong năm qua, đây có thể là một trong những vụ hoàn thuế lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ.
Hệ thống theo dõi của PWBM cho thấy nguồn thu từ các sắc thuế theo IEEPA đạt mức trung bình 500 triệu USD mỗi ngày kể từ đầu năm 2025. Dữ liệu này được tổng hợp từ hàng ngàn nhóm mặt hàng khác nhau, phản ánh mức độ ảnh hưởng sâu rộng của chính sách thuế lên nền kinh tế.
Sự bất ổn của chính sách còn thể hiện qua việc điều chỉnh thuế suất liên tục đối với các đối tác như Brazil hay Hàn Quốc. Những thay đổi này khiến các doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc lập kế hoạch kinh doanh lâu dài và giờ đây họ đang chuẩn bị các thủ tục pháp lý để đòi lại quyền lợi.
Khả năng chi trả của ngân sách liên bang
Khoản tiền 175 tỷ USD này thực tế lớn hơn cả chi phí vận hành hàng năm của Bộ Giao thông Vận tải và Bộ Tư pháp cộng lại. Điều này làm dấy lên những lo ngại về khả năng cân đối ngân sách của chính phủ Mỹ trong những tháng tới khi các khoản hoàn thuế bắt đầu được chi trả.
Bất chấp những lo ngại đó, người đứng đầu Bộ Tài chính Scott Bessent khẳng định rằng tình hình tài chính quốc gia vẫn ổn định. Ông nhấn mạnh rằng kế hoạch duy trì lượng tiền mặt dự trữ ở mức gần 1.000 tỷ USD sẽ giúp chính phủ vượt qua áp lực chi trả này một cách êm thấm.
Trong khi đó, các chuyên gia kinh tế vẫn đang theo dõi sát sao liệu chính quyền sẽ tìm ra “lối thoát” pháp lý nào khác để duy trì các mức thuế hiện tại. Các quan chức Mỹ đã bóng gió về việc chuyển đổi sang các đạo luật khác để tiếp tục thực hiện các mục tiêu thương mại của mình mà không vi phạm phán quyết của tòa.
Theo: VnExpress
