Quân đội Nga đối mặt thách thức khi bị Elon Musk ngắt Starlink, sau khi SpaceX siết xác thực thiết bị tại Ukraine, làm gián đoạn liên lạc và ảnh hưởng đáng kể tới hoạt động tác chiến.
- Cổ đông lớn Giầy Thượng Đình bán cổ phiếu giảm tỷ lệ sở hữu
- Trump buộc các tập đoàn công nghệ tự cung cấp điện cho AI
- Ông Zelensky đề xuất gặp trực tiếp ông Putin, thúc đẩy đàm phán ba bên Mỹ – Nga – Ukraine
SpaceX siết xác thực thiết bị, nhiều đầu cuối bị vô hiệu hóa
Hãng thông tấn AFP hồi giữa tháng công bố phân tích cục diện chiến sự Ukraine dựa trên dữ liệu của Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) có trụ sở tại Mỹ, cho biết Kiev đã giành lại 91 km2 lãnh thổ trong đợt phản công ngày 11-15/2, trong đó có 86 km2 tại khu vực cách thành phố Zaporizhzhia khoảng 80 km về phía đông.
Ngày 4/2/2026, SpaceX – công ty do Elon Musk điều hành – bắt đầu triển khai cơ chế “danh sách trắng” với các thiết bị Starlink hoạt động tại Ukraine. Theo đó, chỉ những đầu cuối được phê duyệt mới duy trì kết nối, các thiết bị không xác thực sẽ bị vô hiệu hóa từ xa.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh xung đột Nga–Ukraine tiếp tục căng thẳng. Giới chức Ukraine trước đó nhiều lần bày tỏ quan ngại về việc thiết bị Starlink bị sử dụng ngoài mục đích dân sự hoặc rơi vào tay lực lượng Nga tại các khu vực tiền tuyến.
Một số nguồn tin quân sự Nga thừa nhận nhiều đơn vị đã mất kết nối Internet vệ tinh gần như đồng loạt sau khi cơ chế mới được kích hoạt. Việc mất liên lạc không chỉ ảnh hưởng đến trao đổi thông tin thông thường mà còn tác động đến hệ thống truyền dữ liệu chiến thuật theo thời gian thực.
SpaceX chưa công bố chi tiết số lượng thiết bị bị ngắt, nhưng khẳng định dịch vụ được triển khai tuân thủ các quy định và thỏa thuận với phía Ukraine. Sự thay đổi này được đánh giá là có ảnh hưởng trực tiếp đến cán cân công nghệ trên chiến trường.
Gián đoạn liên lạc và tác động đến năng lực tác chiến
Trên thực địa, việc mất quyền truy cập Starlink được cho là gây khó khăn đáng kể cho một số đơn vị Nga, đặc biệt trong hoạt động điều khiển máy bay không người lái (UAV). Internet vệ tinh băng thông rộng trước đây hỗ trợ truyền hình ảnh, tọa độ và dữ liệu trinh sát gần như tức thì.
Khi kết nối bị gián đoạn, quá trình truyền tải thông tin phải chuyển sang các phương án thay thế như sóng vô tuyến hoặc hệ thống vệ tinh khác có băng thông hạn chế hơn. Điều này làm giảm tốc độ xử lý tình huống và khả năng phối hợp giữa các nhóm tác chiến phân tán trên nhiều khu vực.
Các chuyên gia quân sự nhận định trong chiến tranh hiện đại, hạ tầng liên lạc đóng vai trò then chốt. Việc phụ thuộc vào một nền tảng công nghệ thương mại có thể tạo ra rủi ro chiến lược nếu quyền kiểm soát nằm ngoài tầm tay của bên sử dụng.
Trong khi đó, phía Ukraine tiếp tục sử dụng Starlink như một phần trong mạng lưới liên lạc quân sự và dân sự. Diễn biến này cho thấy công nghệ vệ tinh quỹ đạo thấp đang trở thành yếu tố quan trọng định hình phương thức tác chiến và tương quan lực lượng trên chiến trường.
Theo: Vnexpress
