Chọi trâu, cướp phết, đấu vật và bài toán quản trị rủi ro trong mùa lễ hội

Bài toán quản trị rủi ro trong lễ hội truyền thống được đặt ra khi chọi trâu, cướp phết, đấu vật liên tiếp xảy ra sự cố, đòi hỏi cách tiếp cận an toàn, khoa học và bền vững hơn.

Những sự cố gần đây và câu hỏi về trách nhiệm quản lý

Trong mùa lễ hội đầu năm 2026, một số sự cố tại các hoạt động đối kháng truyền thống như chọi trâu, cướp phết và đấu vật đã làm dấy lên tranh luận về mức độ an toàn. Vụ việc tại một hội vật địa phương khiến dư luận đặc biệt quan tâm, khi người tham gia gặp tai nạn nghiêm trọng trong quá trình thi đấu.

Các lễ hội này vốn diễn ra tại nhiều địa phương phía Bắc như Đồ Sơn (Hải Phòng), Hiền Quan (Phú Thọ) và nhiều làng quê có truyền thống thượng võ. Hoạt động thường thu hút đông đảo người dân và du khách, đặc biệt trong dịp đầu xuân, thời điểm nhu cầu vui chơi và sinh hoạt văn hóa tăng cao.

Theo quan điểm của Bùi Hoài Sơn, vấn đề không nằm ở bản thân lễ hội mà ở cách tổ chức và kiểm soát rủi ro. Ông cho rằng khi quy mô người tham gia ngày càng lớn, tính chất cạnh tranh gia tăng, yêu cầu về quản lý an toàn cũng phải thay đổi tương ứng.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng trong mọi trường hợp, tính mạng và sức khỏe con người cần được đặt lên hàng đầu. Trách nhiệm này thuộc về ban tổ chức, chính quyền địa phương và cả cộng đồng tham gia, nhằm đảm bảo lễ hội diễn ra đúng tinh thần văn hóa nhưng không đánh đổi bằng rủi ro không kiểm soát.

Giữ gìn truyền thống nhưng cần tiếp cận quản trị rủi ro hiện đại

Chọi trâu, cướp phết hay đấu vật là những lễ hội văn hóa có lịch sử lâu đời, phản ánh tinh thần cộng đồng và tính biểu tượng của từng vùng miền. Tuy nhiên, trong bối cảnh xã hội hiện đại, cách tổ chức truyền thống thuần túy có thể không còn phù hợp với quy mô và mức độ tập trung đông người hiện nay.

Giải pháp được đề xuất là áp dụng các nguyên tắc quản trị rủi ro tương tự lĩnh vực thể thao chuyên nghiệp. Điều này bao gồm việc xây dựng quy chuẩn kỹ thuật, phân hạng người tham gia, bố trí trọng tài có chuyên môn và chuẩn bị sẵn lực lượng y tế ứng trực trong suốt thời gian diễn ra sự kiện.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát số lượng người tham gia trực tiếp, thiết lập hàng rào an toàn và phân luồng khán giả cũng được xem là yếu tố then chốt. Các biện pháp này nhằm giảm thiểu va chạm ngoài ý muốn, hạn chế nguy cơ chen lấn hoặc hành vi quá khích. Thay vì loại bỏ các hoạt động đối kháng, cách tiếp cận phù hợp là điều chỉnh để thích ứng với yêu cầu an toàn mới. Khi được tổ chức bài bản và minh bạch, lễ hội không chỉ giữ được giá trị truyền thống mà còn trở thành không gian văn hóa bền vững, phù hợp với xã hội đương đại.

Theo: Báo Dân trí