Giới quan sát nhận định yêu cầu bồi thường của Iran là phép thử cho ý chí ngoại giao của ông Trump, trong bối cảnh niềm tin giữa hai bên đã chạm đáy. Theo đài RT ngày 11.3
- Chém bạn nhậu và vấn đề an ninh tại khu trọ
- EU viện trợ 225 tỷ USD cho Ukraine sau 4 năm xung đột
- “Độ” đèn ô tô gây chói mắt bị xử lý tại TPHCM
Phân tích ba điều kiện tiên quyết của phía Iran
Một số nhà quan sát cho rằng danh sách điều kiện của Iran thực chất là một chiến thuật nhằm trì hoãn và gia tăng vị thế. Việc đòi bồi thường tài chính cho thiệt hại xung đột được xem là một yêu cầu khó khăn mà Washington khó lòng chấp nhận ngay lập tức. Theo giới phân tích, quyền kiểm soát chu trình nhiên liệu hạt nhân hoàn chỉnh vẫn luôn là “lằn ranh đỏ” mà Tehran quyết tâm bảo vệ bằng mọi giá.
Một số nhà quan sát cho rằng kinh nghiệm “cay đắng” mà Ngoại trưởng Araghchi nhắc đến phản ánh sự thất bại của các thỏa thuận cũ. Phía Iran tin rằng họ đã bị lừa dối khi Mỹ thực hiện tấn công ngay sau khi hai bên vừa đạt được những tiến bộ lớn. Do đó, việc đòi hỏi một cam kết chính thức không tấn công quân sự là cách Tehran tìm kiếm một “tấm thẻ bài an toàn” cho tương lai. Nếu không có điều này, đối thoại chỉ là vô nghĩa.
Giới phân tích nhìn nhận lập trường cứng rắn của Iran là phản ứng đối trọng với những tuyên bố của Tổng thống Donald Trump. Trong khi ông Trump kỳ vọng cuộc chiến kết thúc “rất sớm”, Tehran lại khẳng định sẽ tiếp tục trả đũa quân sự. Sự vênh nhau về quan điểm này cho thấy con đường đến bàn đàm phán vẫn còn rất xa vời và đầy chông gai. Một số nhà quan sát cho rằng các bên trung gian hiện chưa thể tìm ra điểm chung tối thiểu.
Thách thức cho ngoại giao và áp lực kinh tế khu vực
Một số nhà quan sát nhận định lời kêu gọi của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan là lời cảnh báo nghiêm trọng về sự sụp đổ kinh tế. Ông Erdogan mô tả Trung Đông đang chìm trong “mùi máu và thuốc súng”, đe dọa sự ổn định của toàn bộ chuỗi cung ứng. Theo giới phân tích, thiệt hại từ cuộc chiến không còn gói gọn trong khu vực mà đã bắt đầu tác động sâu sắc đến lạm phát toàn cầu. Ngoại giao là lối thoát duy nhất để tránh thảm họa lớn hơn.
Giới phân tích nhìn nhận việc Iran đe dọa nhắm vào các trung tâm kinh tế và ngân hàng của Mỹ là một bước leo thang nguy hiểm. Tehran đã phát đi cảnh báo yêu cầu mọi người tránh xa các địa điểm có liên hệ với Mỹ và Israel trong khu vực. Điều này cho thấy Iran đang chuẩn bị cho một kịch bản xung đột tiêu hao dài hạn nếu các điều kiện đàm phán bị từ chối. Sức ép tài chính đang được sử dụng như một vũ khí chiến lược.
Kết thúc các vòng thảo luận sơ bộ, tương lai Trung Đông vẫn là một dấu hỏi lớn chưa có lời giải đáp rõ ràng. Một số nhà quan sát cho rằng nếu ngoại giao không được trao cơ hội, tổn thất về người và tài sản sẽ còn tăng cao. Việc IEA phải xả 400 triệu thùng dầu dự trữ chiến lược cho thấy thị trường năng lượng đang chịu sức ép kinh khủng. Câu hỏi đặt ra là liệu Washington có chấp nhận bồi thường để đổi lấy sự yên bình?
Theo: Báo Thanh Niên
