Mỹ dự kiến thu 10 tỷ USD từ việc tái cấu trúc hoạt động của TikTok

Chính quyền Tổng thống Trump dự kiến nhận 10 tỷ USD phí trung gian từ thương vụ TikTok tại Mỹ, khoản tiền hiếm có tiền lệ trong các thỏa thuận kinh doanh hiện nay.

Nhóm nhà đầu tư thanh toán phí trung gian và cơ cấu thực thể mới

Theo thông tin từ The Wall Street Journal ngày 13/3, khoản phí này đến từ nhóm các nhà đầu tư nắm quyền kiểm soát hoạt động của TikTok tại thị trường Mỹ sau khi đạt được thỏa thuận với công ty mẹ ByteDance. Nhóm nhà đầu tư này bao gồm Oracle, Silver Lake và quỹ đầu tư Abu Dhabi MGX, với khoản thanh toán ban đầu khoảng 2,5 tỷ USD đã được thực hiện cho Bộ Tài chính Mỹ khi thỏa thuận hoàn tất vào tháng 1. Dự kiến, các khoản chi trả tiếp theo sẽ được duy trì cho đến khi tổng số tiền đạt mức khoảng 10 tỷ USD theo kế hoạch.

Cấu trúc của thỏa thuận cho phép thành lập một thực thể mới để điều hành nền tảng mạng xã hội này tại Mỹ, trong khi ByteDance vẫn duy trì gần 20% cổ phần và cấp phép thuật toán cốt lõi cho liên doanh mới. Vào thời điểm công bố khuôn khổ thỏa thuận hồi tháng 9, ông Trump nhận định rằng quy mô và công sức mà chính phủ bỏ ra hoàn toàn xứng đáng với khoản phí khổng lồ này. Theo thông tin từ Phó tổng thống JD Vance, thực thể TikTok mới được định giá khoảng 14 tỷ USD trong thương vụ tái cấu trúc.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích công nghệ cho rằng mức định giá 14 tỷ USD thấp hơn đáng kể so với giá trị thực tế của nền tảng mạng xã hội này. Các chuyên gia tài chính và nhà sử học nhận định khoản phí 10 tỷ USD dành cho một chính phủ khi dàn xếp thương vụ doanh nghiệp là trường hợp gần như chưa từng có tiền lệ. Để so sánh, trong các giao dịch thông thường, ngân hàng tư vấn chỉ nhận phí dưới 1% giá trị giao dịch, ví dụ như Bank of America dự kiến nhận 130 triệu USD cho thương vụ trị giá 71,5 tỷ USD.

Lý do an ninh quốc gia và chiến lược can dự vào doanh nghiệp

Các quan chức chính quyền lý giải rằng khoản phí này là hợp lý vì Mỹ đóng vai trò then chốt trong việc đàm phán với Trung Quốc để giải quyết các lo ngại về an ninh quốc gia. Thỏa thuận được thúc đẩy mạnh mẽ sau khi Quốc hội Mỹ thông qua đạo luật yêu cầu TikTok phải giảm tỷ lệ sở hữu của ByteDance nhằm tránh nguy cơ bị cấm hoạt động. Các nhà lập pháp lo ngại việc một công ty Trung Quốc kiểm soát lượng lớn dữ liệu người dùng Mỹ có thể gây ra những rủi ro an ninh tiềm ẩn.

Thương vụ này cũng phản ánh một xu hướng mới của chính quyền Mỹ trong việc can dự sâu hơn vào các giao dịch doanh nghiệp lớn, đặc biệt là trong các lĩnh vực công nghệ và công nghiệp chiến lược. Hiện nay, chính quyền ông Trump đã nắm giữ gần 10% cổ phần tại hãng bán dẫn Intel và đồng ý nhận một phần doanh thu từ việc bán chip sang Trung Quốc của NVIDIA để đổi lấy giấy phép xuất khẩu. Những động thái này cho thấy nỗ lực của Mỹ trong việc kiểm soát các chuỗi cung ứng quan trọng và các tập đoàn sản xuất lớn.

Bên cạnh lĩnh vực công nghệ, chính quyền Mỹ cũng thể hiện ảnh hưởng trực tiếp trong hoạt động của tập đoàn U.S. Steel thông qua thỏa thuận “cổ phần vàng” với Nippon Steel của Nhật Bản. Cách tiếp cận này giúp chính phủ có tiếng nói trọng yếu trong các quyết định kinh doanh có tầm ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia. Những thay đổi này đánh dấu một bước chuyển trong chính sách kinh tế khi chính phủ trực tiếp tham gia vào các cơ chế tài chính và quản trị của các tập đoàn đa quốc gia.

Theo: Báo Thanh Niên