Iran đối đầu Mỹ: Những rủi ro từ chiến lược đáp trả trực diện

Giới quan sát nhận định các cuộc đụng độ quân sự ngày 03/6 tại eo biển Hormuz đang đặt khu vực Trung Đông trước những rủi ro xung đột khó lường.

Chiến lược nhắm vào các mắt xích chỉ huy quân sự

Trong một động thái hiếm hoi và quyết liệt vào ngày 03/6, hải quân Iran tuyên bố đã tấn công trực diện vào trung tâm chỉ huy của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đặt trên một tàu khu trục. Theo phân tích của giới chuyên gia, việc Tehran nhắm vào các cơ sở chỉ huy thay vì các mục tiêu chiến thuật cho thấy một sự thay đổi đáng kể trong tư duy quân sự. Iran cáo buộc phía Mỹ đã thực hiện các hành vi gây trở ngại cho tàu thương mại tại biển Oman, buộc họ phải thực hiện các biện pháp đáp trả để khẳng định quyền kiểm soát tại eo biển Hormuz.

Tuyên bố từ phía Tehran cho biết lực lượng của họ đã xác định được tàu khu trục Mỹ đang tìm cách xâm nhập hoặc tiếp cận gần vùng biển nhạy cảm của Iran. Ngay sau khi nguồn gốc các hành động “thù địch” được làm rõ, lệnh tấn công đã được phát đi nhằm vô hiệu hóa khả năng điều phối của đối phương. Tuy nhiên, các nhà quan sát độc lập vẫn đang chờ đợi những bằng chứng cụ thể về thiệt hại thực tế, khi mà cả Washington và Tehran đều đưa ra những thông tin mang tính đối đầu cao nhưng thiếu chi tiết kỹ thuật về vụ việc.

Bên cạnh đó, sự tham gia của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) với việc phóng tên lửa vào trụ sở Hạm đội 5 và các căn cứ không quân càng làm tăng tính nghiêm trọng của tình hình. Đây không còn là những vụ va chạm nhỏ lẻ mà đã trở thành một chiến dịch hiệp đồng binh chủng có quy mô. Việc tấn công vào các vị trí trọng yếu của Mỹ tại Bahrain và Kuwait cho thấy Iran sẵn sàng mở rộng phạm vi xung đột ra ngoài lãnh hải của mình để gây áp lực lên mạng lưới đồng minh của Washington trong khu vực.

Bài toán trừng phạt và vòng xoáy bạo lực không hồi kết

Phía Mỹ phản hồi bằng các cuộc tấn công mà họ mô tả là “phòng vệ chủ động” nhắm vào đảo Qeshm và sử dụng tên lửa Hellfire để ngăn chặn tàu chở dầu hướng tới đảo Kharg. Động thái này của Washington cho thấy họ sẵn sàng sử dụng sức mạnh quân sự để bảo vệ các tuyến đường hàng hải và ngăn chặn sự bành trướng của Iran. Theo giới phân tích, việc nhắm vào hạ tầng xuất khẩu dầu mỏ của Iran tại đảo Kharg là một thông điệp mạnh mẽ về kinh tế lẫn quân sự mà Mỹ muốn gửi tới chính quyền Tehran trong bối cảnh các lệnh trừng phạt vẫn đang hiệu lực.

Căng thẳng ngoại giao cũng leo thang khi Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định nước này sẽ không lùi bước trước các áp lực quân sự. Ông cho rằng các cuộc tấn công của Iran chỉ đơn thuần là bảo vệ quyền lợi chính đáng và đáp trả lại việc Mỹ vi phạm các thỏa thuận ngừng bắn trước đó. Những tuyên bố này phản ánh sự bế tắc trong các kênh đối thoại ngoại giao, khi cả hai bên đều tin rằng các đòn đánh quân sự là công cụ duy nhất còn lại để thay đổi cục diện hoặc duy trì vị thế của mình tại vùng Vịnh.

Các nước láng giềng trong khu vực hiện đang đứng trước sức ép nặng nề khi trở thành địa điểm trung chuyển hoặc mục tiêu của các đợt tập kích. Việc Kuwait và Bahrain phải kích hoạt hệ thống phòng không để đánh chặn thiết bị bay không người lái của Iran cho thấy nguy cơ xung đột lan rộng là hiện hữu. Những nhà quan sát quốc tế lo ngại rằng nếu không có sự can thiệp ngoại giao kịp thời, những đợt “ăn miếng trả miếng” ngày 03/6 có thể chỉ là khởi đầu cho một giai đoạn bất ổn kéo dài và đẫm máu hơn tại Trung Đông.

Theo: Báo Dân trí