Các trường đại học tốp đầu tại Việt Nam đang chuyển dịch sang các phương thức tuyển sinh riêng, giảm dần tỷ trọng xét điểm kỳ thi tốt nghiệp THPT vốn giữ vai trò chủ đạo suốt 12 năm qua.
- Năm cách ăn chuối giúp kiểm soát đường huyết hiệu quả hơn
- Chuyện đời bà Nguyễn Thị Mùi: từ viên gạch ba banh tự đóng đến hành trình buông bỏ hận thù
- Khi hiện trường thảm họa trở thành nơi săn view trên mạng xã hội
Số thí sinh dự các kỳ thi đánh giá năng lực và tư duy của các đại học lớn tăng liên tục từ 2024 đến 2026, trong khi tỷ lệ trúng tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp tại nhiều trường giảm xuống mức thấp kỷ lục. Tại Đại học Kinh tế Quốc dân, năm 2026 chỉ còn 11% thí sinh trúng tuyển qua phương thức này — giảm từ 25% năm 2023 và 15% năm 2024.
Kỳ thi đánh giá năng lực HSA của Đại học Quốc gia Hà Nội đón 100.633 lượt thí sinh năm 2024, giảm còn 89.059 lượt năm 2025, rồi tăng lên 120.000 lượt năm 2026. Kỳ thi V-ACT của Đại học Quốc gia TP.HCM ghi nhận 106.895 thí sinh đăng ký năm 2024, tăng lên hơn 130.000 năm 2025 và đạt kỷ lục 137.376 thí sinh đăng ký đợt 1 năm 2026 — tăng 5,14% so với năm trước.
Kỳ thi TSA của Đại học Bách khoa Hà Nội tăng từ hơn 20.000 thí sinh với 40.000 lượt thi năm 2024, lên gần 30.000 thí sinh và 70.000 lượt thi năm 2025, và gần 60.000 thí sinh đăng ký năm 2026. Kỳ thi SPT của Đại học Sư phạm Hà Nội cũng tăng từ 11.537 thí sinh năm 2024 lên 17.439 năm 2025 và gần 23.000 năm 2026.
Kết quả các kỳ thi này được ngày càng nhiều trường chấp nhận để xét tuyển: V-ACT được 118 trường dùng, HSA được 100 trường, TSA gần 50 trường và SPT gần 40 trường.
Tại Đại học Kinh tế Quốc dân, trước đây 70% chỉ tiêu dành cho phương thức xét điểm thi tốt nghiệp THPT. Năm 2024, con số này xuống khoảng 18%; năm 2025 còn 15%, trong khi phương thức xét tuyển kết hợp — gồm chứng chỉ quốc tế và kết quả các kỳ thi đánh giá năng lực — chiếm 83% chỉ tiêu.
TS. Lê Anh Đức, Trưởng phòng Quản lý đào tạo Đại học Kinh tế Quốc dân, cho biết năm 2026, số thí sinh trúng tuyển bằng phương thức kết hợp là 89%, trúng tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp THPT chỉ 11%. Tại Đại học Bách khoa Hà Nội, chỉ tiêu xét điểm thi tốt nghiệp giảm từ 50% năm 2024 xuống 40% năm 2025, phần còn lại dành cho xét tuyển tài năng và kỳ thi TSA.
Khối Y Dược cũng dịch chuyển theo cùng hướng. Tại Đại học Y Dược TP.HCM, số thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ và SAT đủ điều kiện đăng ký tăng từ 1.367 em năm 2024 lên 1.700 em năm 2025 và 2.300 em năm 2026. Năm 2026, Đại học Y Hà Nội lần đầu tiên sử dụng kết quả kỳ thi SPT của Đại học Sư phạm Hà Nội để tuyển sinh một số ngành đào tạo.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT do Bộ GD&ĐT tổ chức nhằm xác định học sinh đủ điều kiện tốt nghiệp phổ thông, không phải sàng lọc ở nhóm điểm cao. Độ phân hóa ở vùng điểm 9-10 không đủ mạnh, và hiện tượng lệch phổ điểm ở một số tổ hợp vẫn xảy ra qua cả năm 2024 và 2025, ngay cả sau khi áp dụng chương trình giáo dục phổ thông mới.
Năm 2026, gần 23.000 thí sinh đăng ký xét tuyển Đại học Kinh tế Quốc dân có chứng chỉ IELTS từ 5.5 trở lên; khoảng 16.000 thí sinh có kết quả HSA từ 85/150 điểm hoặc V-ACT từ 700/1.200 điểm; gần 1.000 thí sinh có kết quả TSA của Đại học Bách khoa Hà Nội. Các kỳ thi riêng kiểm tra tư duy logic và năng lực ngoại ngữ, không đơn thuần là kiến thức ghi nhớ — đó là lý do các trường tốp đầu tin dùng.
Sáng 14/7, tại phiên họp Ủy ban Thường vụ Quốc hội bàn về bất thường điểm thi Toán ở Tuyên Quang, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh phát biểu rằng “nên nghiên cứu tách thi tốt nghiệp THPT và đại học, cao đẳng”. Sau 12 năm, câu hỏi đó đã lên đến nghị trường.
Sen vàng (tổng hợp)
