Trump dọa áp thuế EU và đảo ngược án phạt Google sau khi EC phạt Alphabet 890 triệu euro

Washington – Ngày 24/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố khởi động điều tra thương mại theo Mục 301 đối với EU và đe dọa áp thuế quan mới, một ngày sau khi Ủy ban châu Âu (EC) phạt Alphabet — công ty mẹ Google — tổng cộng 890 triệu euro.

“Sau khi vô cớ phạt Apple 15 tỷ USD, Meta 3 tỷ USD, Amazon 2,5 tỷ USD và nhiều công ty khác, giờ đây chúng tôi vừa được thông báo rằng Google, một doanh nghiệp thực sự tiên tiến và xuất sắc, lại tiếp tục bị phạt thêm gần 1 tỷ USD, mà không hề có bất kỳ lời giải thích nào”, ông Trump viết trên Truth Social. Tổng thống Mỹ tuyên bố “Mỹ không phải là ‘con heo đất’ để châu Âu rút tiền và sẽ không để điều đó tiếp tục xảy ra”.

EC quyết định phạt Google 460 triệu euro vì ưu tiên hiển thị các dịch vụ của chính mình trong kết quả tìm kiếm liên quan đến mua sắm, khách sạn, vận tải và thể thao; và 430 triệu euro vì vi phạm quy định chống “điều hướng hạn chế” khi ngăn các nhà phát triển ứng dụng hướng người dùng đến kênh thanh toán hoặc tải ứng dụng bên ngoài Google Play. Đây là án phạt theo Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA) — bộ luật có hiệu lực từ năm 2023, áp dụng cho các nền tảng số lớn hoạt động tại EU.

“Các khoản tiền phạt đó sẽ bị đảo ngược hoàn toàn và chúng tôi dự kiến sẽ áp một mức thuế quan đáng kể đối với họ trong thời gian sớm nhất có thể”, ông Trump viết. Ông tuyên bố khởi động ngay điều tra theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 — công cụ pháp lý cho phép Mỹ điều tra và áp thuế đơn phương lên bất kỳ đối tác nào bị xem là thực hiện hành vi thương mại không công bằng.

Căng thẳng mới đang thử thách nghiêm trọng khuôn khổ thương mại đạt được giữa Mỹ và EU vào năm ngoái, vốn giúp hạ thuế quan đối với ô tô châu Âu để đổi lấy một số nhượng bộ từ phía EU nhằm tránh một cuộc chiến thương mại gây tổn hại cho cả hai bên. Các “gã khổng lồ” công nghệ Mỹ đã thắt chặt mối quan hệ với Nhà Trắng kể từ khi ông Trump trở lại nắm quyền vào tháng 1.2025; nhiều doanh nghiệp thậm chí đã trực tiếp vận động hành lang Tổng thống để phản đối các quy định pháp lý khắt khe từ phía châu Âu.

EU chưa lên tiếng chính thức về tuyên bố của ông Trump. Mục 301 từng được dùng để mở các cuộc điều tra dẫn đến thuế quan đối với Trung Quốc năm 2018 — nhưng áp dụng công cụ này với EU, đồng minh thương mại lớn nhất của Mỹ, là bước leo thang chưa có tiền lệ trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Tổng thống Mỹ nhiều lần cảnh báo áp thuế đối với các đối tác thương mại lớn; một số biện pháp đã được thực thi, trong khi một số khác sau đó được rút lại.

Ninh Lý tổng hợp