Vân Du, Nghệ An – Cây mía địa phương đang được liên kết với doanh nghiệp để xuất khẩu chính ngạch sang Hàn Quốc, giúp nông dân có thêm hướng nâng giá trị sản xuất.
- Cựu tù nhân ở Nghệ An đào ma túy chôn dưới vườn, nhận án 25 năm
- Giám đốc Gia Lai bị bắt vì chiếm đoạt 12 tỷ đồng góp vốn
- Môi giới lừa bán một thửa đất cho nhiều người, chiếm hơn 1 tỷ đồng
Từ năm 2025, hàng chục hộ ở xóm Đô Diễn, xã Vân Du dành một phần diện tích mía tham gia chuỗi xuất khẩu, thay vì chỉ bán cho nhà máy đường như trước. Ông Phan Văn Hoa, người có hơn 20 năm trồng mía, cho biết 8 sào của gia đình cho thu khoảng 240 triệu đồng mỗi năm, lợi nhuận cao gấp 15 lần so với trồng lúa.
Nhiều năm gắn bó với cây mía, ông Hoa cho rằng việc tham gia chuỗi xuất khẩu giúp gia đình có thêm đầu ra và kỳ vọng nâng giá trị cây trồng trong những vụ tới. Cùng xóm, bà Nguyễn Thị Hải cũng đăng ký liên kết, xem đây là dịp thay đổi cách sản xuất vốn đã quen theo lối truyền thống.
Nghệ An có điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng phù hợp với cây mía và người dân có kinh nghiệm canh tác lâu năm. Xã Vân Du hiện có 82ha mía, trong đó hơn 10ha ở xóm Đô Diễn đã liên kết với doanh nghiệp để phục vụ xuất khẩu.
Để mía đạt chuẩn “xuất ngoại”, người trồng phải đáp ứng nhiều yêu cầu về chất lượng. Cây cần có độ đường từ 15 độ trở lên, lóng dài từ 12cm, mắt thưa, thân to, dáng thẳng, vỏ sáng màu và không sâu bệnh.
Quy trình chăm sóc cũng được siết chặt hơn trước. Nông dân phải phòng trừ sâu bệnh đúng cách, chọn thời điểm bóc lá phù hợp và chuyển sang canh tác hữu cơ, sử dụng phân gà đã hoai mục thay cho phân hóa học.
Xu hướng này diễn ra trong bối cảnh Hàn Quốc đang đàm phán mở rộng nhập khẩu một số nhóm nông sản từ Việt Nam. Theo Korea Times, Việt Nam cũng đề xuất trao đổi các loại trái cây nhiệt đới, cho thấy hai bên đang tìm cách mở rộng thị trường nông sản song phương.
Dữ liệu từ Tridge cho thấy mía Việt Nam trước đó đã xuất hiện tại Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh và một số nước châu Âu. Những thị trường này cho thấy cây mía đang dần có thêm không gian ngoài kênh tiêu thụ truyền thống.
Đổi cách trồng để giữ đầu ra
Muốn đưa mía đi xa hơn, người trồng cũng phải chấp nhận thêm công sức và chi phí. Trong mùa mưa bão, các hộ phải đóng cọc, chăng dây để hạn chế cây đổ gãy; còn việc thay phân hóa học bằng phân gà hoai mục đòi hỏi quy trình chăm sóc công phu hơn.
Theo ông Hoàng Đức Nga, Chi hội trưởng Chi hội nông dân xóm Đô Diễn, người trực tiếp kết nối doanh nghiệp xuất khẩu, giá bán cao ngay lập tức không phải điều quan trọng nhất. Mô hình mở ra cơ hội thay đổi cách sản xuất theo hướng an toàn, bền vững, đồng thời tạo kỳ vọng về đầu ra ổn định hơn, giảm phụ thuộc vào biến động giá.
Giá trị cây mía cũng đang được cải thiện ở nhiều vùng khác. Theo ChiniMandi, giá mía tại một số địa phương như Gia Lai, Phú Yên đã tăng đáng kể trong những mùa vụ gần đây, cho thấy sự chuyển biến không chỉ diễn ra tại Vân Du.
Ông Mã Xuân Uyên, Phó Chủ tịch UBND xã Vân Du, đánh giá đây là mô hình bước đầu có giá trị và tiềm năng, góp phần nâng hiệu quả sản xuất và tạo thêm việc làm qua các khâu thu hoạch, vận chuyển, sơ chế.
Để duy trì hướng đi này, địa phương đang xúc tiến thành lập tổ hợp tác, tiến tới xây dựng hợp tác xã trồng mía và mã số vùng trồng. Việc truy xuất nguồn gốc được đặt trong kế hoạch nhằm đáp ứng điều kiện xuất khẩu lâu dài.
Từ những ruộng mía vốn chủ yếu bán cho nhà máy đường, người dân Vân Du đang làm quen với những yêu cầu mới của thị trường. Con đường ấy đòi hỏi thêm công sức, nhưng nếu giữ được chất lượng và đầu ra ổn định, cây mía có thể trở thành một hướng sinh kế đáng để nông dân tiếp tục đầu tư.
Lê Toan (tổng hợp)
