Sau sáp nhập trường học, hiệu trưởng, phó hiệu trưởng và giáo viên không mặc nhiên được nghỉ hưu trước tuổi. Người thuộc diện này phải đáp ứng đồng thời các điều kiện về vị trí việc làm, độ tuổi và thời gian đóng bảo hiểm xã hội.
- Hải Phòng khởi động hành trình xây dựng Thành phố Âm nhạc
- Thuyền lật giữa dòng, một người dạt vào bờ, ba người mất tích
- NSƯT Kiều Thanh khai được bạn mời bia rượu, nghi pha ma túy
Bà Vũ Thị Hương ở Thanh Hóa đề nghị làm rõ chế độ đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng và giáo viên nghỉ hưu trước tuổi sau khi trường học được sáp nhập, sắp xếp lại. Theo luật sư Hoàng Tùng, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, giáo viên là viên chức; hiệu trưởng, phó hiệu trưởng cũng là viên chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý. Vì vậy, về nguyên tắc, các đối tượng này có thể được xem xét chính sách nghỉ hưu trước tuổi nếu chịu tác động trực tiếp từ việc sắp xếp tổ chức bộ máy.
Luật sư Hoàng Tùng lưu ý: “Chỉ khi đáp ứng đồng thời các điều kiện này và được cấp có thẩm quyền quyết định theo phương án sắp xếp thì mới có cơ sở hưởng chính sách, chứ không phải cứ có đơn xin nghỉ là được giải quyết”.
Điều kiện để được nghỉ hưu trước tuổi sau sáp nhập
Thực tế sáp nhập trường học năm 2026 khiến cơ cấu tổ chức và số lượng vị trí việc làm tại nhiều cơ sở giáo dục thay đổi. Khi hai hoặc nhiều trường hợp nhất, số vị trí lãnh đạo có thể giảm, dẫn đến tình trạng dôi dư nhân sự, nhất là hiệu trưởng, phó hiệu trưởng.
Theo luật sư Hoàng Tùng, căn cứ quan trọng để xem xét chính sách là Nghị định 178/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 67/2025/NĐ-CP. Các quy định này áp dụng với cán bộ, công chức, viên chức chịu tác động của quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy.
Về tuổi, người còn từ 2 đến 5 năm hoặc trên 5 đến 10 năm đến tuổi nghỉ hưu theo quy định, đồng thời có đủ thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc để hưởng lương hưu, có thể được xem xét nghỉ hưu trước tuổi mà không bị trừ tỷ lệ lương hưu. Tùy trường hợp, người nghỉ còn được hưởng các khoản trợ cấp tính theo thời gian nghỉ sớm.
Bên cạnh đó, Nghị định 154/2025/NĐ-CP về tinh giản biên chế cũng là căn cứ được lưu ý trong quá trình xử lý nhân sự dôi dư sau sáp nhập trường học. Nghị định này phân loại đối tượng tinh giản theo số năm còn lại đến tuổi nghỉ hưu và quy định mức trợ cấp tương ứng. Trong đó, người có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trở lên được hưởng trợ cấp 5 tháng tiền lương cho 20 năm đầu công tác; từ năm thứ 21 trở đi, mỗi năm được trợ cấp thêm 0,5 tháng tiền lương.
Điểm quan trọng là việc nghỉ hưu trước tuổi không được giải quyết chỉ dựa trên nguyện vọng của cá nhân. Cơ quan có thẩm quyền phải xác định người đó có thuộc phạm vi điều chỉnh của chính sách, việc sáp nhập có làm thay đổi hoặc ảnh hưởng đến vị trí việc làm hay không, còn bao nhiêu năm đến tuổi nghỉ hưu và đã đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định bảo hiểm xã hội hay chưa.
Theo quy định về tinh giản biên chế, cơ quan quản lý trước hết phải ưu tiên các phương án bố trí, điều động, luân chuyển hoặc sắp xếp lại vị trí việc làm. Chỉ khi không còn phương án phù hợp và người lao động thuộc diện tinh giản theo phương án đã được phê duyệt thì mới xem xét các chính sách như nghỉ hưu trước tuổi, chuyển công tác hoặc thôi việc.
Với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng phải thôi giữ chức vụ hoặc chuyển sang vị trí có mức phụ cấp thấp hơn do sắp xếp cơ sở giáo dục, quy định hiện hành cho phép bảo lưu phụ cấp chức vụ lãnh đạo trước đó. Chính sách này nhằm hạn chế ảnh hưởng về thu nhập trong thời gian chuyển tiếp. Do đó, với trường hợp cụ thể như bà Hương phản ánh, quyền lợi chỉ có thể xác định sau khi đối chiếu đồng thời Nghị định 178/2024, Nghị định 67/2025 và Nghị định 154/2025 cùng phương án sắp xếp nhân sự được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Nghĩa Nguyễn (tổng hợp)
