Gánh chè nhỏ và năm thứ tiếng

HỘI AN – Chị Nguyễn Thị Bảy, người gần 20 năm bán chè bằng gánh tại phố cổ Hội An, gây chú ý khi có thể giao tiếp với du khách bằng 5 ngôn ngữ khác nhau và tự học chủ yếu từ những lần bán hàng.

Chị Bảy, thường gọi là Én, 39 tuổi, quê phường Điện Bàn, thành phố Đà Nẵng, mỗi ngày gánh hàng đi khoảng 3km để đến phố cổ Hội An mưu sinh.

Trong đoạn clip được lan truyền, khi được hỏi biết bao nhiêu ngoại ngữ, chị chỉ cười đáp: “Biết sơ sơ”, rồi lần lượt trò chuyện bằng tiếng Anh, Thái, Trung, Hàn và Nhật với những nhóm khách khác nhau.

Gần 20 năm qua, công việc của chị bắt đầu từ sáng sớm với việc nấu tàu hủ, hầm đậu, cắt thạch và pha nước đường. Sau khi chuẩn bị xong, chị gánh chè đến phố cổ, nơi những cuộc trò chuyện với du khách cũng dần trở thành lớp học ngoại ngữ của riêng mình.

Không qua trường lớp, chị học từ cách khách gọi món và phát âm những từ quen thuộc. Nghe được từ nào, chị ghi lại rồi nhớ dần; gặp điều chưa hiểu, chị hỏi thêm các hướng dẫn viên đi cùng đoàn khách.

Cách học ấy thường được gọi vui là “tiếng bồi”, tức những câu giao tiếp nước ngoài được phiên âm theo cách hiểu của người bản địa để dễ nhớ và sử dụng. Với chị Bảy, mỗi lần gặp khách lại là thêm một cơ hội nghe, hỏi và học.

Trong 5 ngôn ngữ đang sử dụng, tiếng Anh xuất hiện nhiều nhất vì được phần đông du khách dùng để giao tiếp. Chị cũng nhận thấy khách Trung Quốc và Thái Lan thường thích ăn chè hơn, trong khi khách Hàn Quốc và Nhật Bản ăn ít nhưng chị vẫn học những câu chào hỏi cơ bản để trò chuyện.

Từ những cuộc trò chuyện bên gánh chè

Đoạn video đang được nhiều người chia sẻ thực ra đã được một du khách ghi hình khoảng một năm trước, khi anh trở lại Hội An. Chỉ sau khi được đăng tải lại gần đây, clip mới lan rộng trên mạng xã hội.

Gần 20 năm với gánh chè nhỏ cũng là quãng thời gian chị Bảy cùng chồng nuôi 3 con ăn học. Con gái lớn của chị hiện là sinh viên tại Đà Nẵng.

Những nguyên liệu trong gánh chè của chị Bảy (Ảnh minh họa: THM).

Câu chuyện gây chú ý bởi sự tương phản giữa một người bán hàng rong chưa từng học ngoại ngữ qua trường lớp và khả năng chuyển đổi linh hoạt giữa 5 thứ tiếng. Trong khi nhiều người học bài bản nhiều năm vẫn còn ngại nói chuyện với người nước ngoài, chị Bảy tích lũy vốn giao tiếp của mình từ từng lần gặp gỡ và trao đổi với khách.

Những lời ví von trên mạng xã hội về việc “thị trường bán chè” cũng cạnh tranh không kém công sở có thể tạo tiếng cười, nhưng phía sau đó là gần 20 năm lao động và học hỏi. Khả năng của chị không đến từ một lớp học ngắn ngày mà được góp nhặt từ những cuộc trò chuyện lặp lại qua thời gian.

Với anh Nhân, du khách ghi lại đoạn clip, điều đáng nhớ không chỉ là việc chị Bảy nói được nhiều thứ tiếng. Ban đầu, chị chủ động nói tiếng Anh vì tưởng nhóm của anh là khách nước ngoài; sau đó, khi nghe chị lần lượt chuyển sang tiếng Thái và tiếng Trung với những đoàn khách khác, cả nhóm “đều choáng váng”.

Anh Nhân cũng cho biết chị Bảy đã nhiệt tình chỉ cho nhóm những góc chụp ảnh đẹp, ít người qua lại tại Chùa Cầu. Một lời chỉ dẫn nhỏ khiến chuyến đi của nhóm có thêm một trải nghiệm trọn vẹn hơn.

Giữa hình ảnh gánh chè bình dị và khả năng giao tiếp bằng nhiều ngôn ngữ là một câu chuyện về sự học hỏi từ chính công việc thường ngày. Đoạn clip được ghi từ khá lâu vẫn tiếp tục lan truyền, có lẽ bởi điều khiến người ta nhớ không chỉ là 5 thứ tiếng, mà còn là cách một người lao động bình thường kiên trì học từ cuộc sống và đối đãi với du khách bằng sự nhiệt tình.

Lê Toan (tổng hợp)