Vụ việc trên chuyến bay Flydubai và những câu hỏi về an ninh hàng không

Phía sau vụ cơ phó Flydubai bị cáo buộc tấn công cơ trưởng là những câu hỏi về quá trình tuyển dụng, kiểm tra lý lịch và giám sát an ninh phi hành đoàn. Những thông tin mới được công bố đang mở ra nhiều hướng điều tra.

Theo Wall Street Journal (WSJ), ngày 2/10, các nguồn tin thạo việc cho biết cơ phó chuyến bay FZ1073 của Flydubai từng bị Oman Air đình chỉ bay vào năm 2024. Nguyên nhân được cho là hãng phát hiện người này thường xuyên truy cập các trang web Hồi giáo cực đoan.

Sau đó, Oman Air loại phi công khỏi chương trình huấn luyện và chuyển sang một vị trí công việc khác. Người này cũng từng làm việc cho hãng hàng không Royal Air Maroc trước khi gia nhập Flydubai khoảng 8/9 tháng trước khi xảy ra vụ việc.

Nghi phạm là công dân Oman, sinh ra tại Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), có cha là người Oman và mẹ là người Syria. Việc người này được tuyển dụng vào Flydubai sau những lo ngại từng được ghi nhận tại Oman Air hiện là một trong những vấn đề cần được làm rõ.

Trên chuyến bay FZ1073 từ Dubai đến Tel Aviv, khi máy bay gần đến điểm cuối hành trình, cơ phó bị cáo buộc dùng dao tấn công cơ trưởng và tìm cách khiến máy bay lao xuống đất. Các hành khách đã kịp khống chế nghi phạm trong lúc cơ trưởng tìm cách mở cửa buồng lái.

Nghi phạm sau đó được di lý sang UAE, đối mặt với cuộc điều tra về hành vi khủng bố. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết người này được cho là đã trải qua quá trình “nhồi sọ tư tưởng Hồi giáo cực đoan”. Tuy nhiên, động cơ của nghi phạm chưa được xác định chính thức.

Từ lý lịch phi công đến quy trình giám sát an ninh

Bản đồ mô phỏng đường bay Flydubai từ Dubai qua Ả Rập Xê Út, hướng về Tel Aviv. (Ảnh minh họa: HPM)

Vụ việc không chỉ dừng lại ở những gì xảy ra trong buồng lái. Quá trình tuyển dụng và cơ chế kiểm tra an ninh đối với phi công cũng đang được đặt dưới sự xem xét của các cơ quan chức năng Israel. Một quan chức Israel cho biết Cơ quan An ninh Nội địa, cơ quan tình báo đối ngoại Mossad, quân đội và Bộ Giao thông Vận tải đang phối hợp điều tra, làm rõ vì sao phi công người Oman có mặt trong thành phần phi hành đoàn của chuyến bay.

Theo truyền thông Israel, dù Oman không có quan hệ ngoại giao với Israel, hàng chục phi công Oman vẫn được cho là đã bay vào nước này trong những năm gần đây. Theo các thông tin được công bố, Israel đã giao việc giám sát quy định liên quan đến Hiệp định Abraham năm 2020 cho các hãng hàng không nước ngoài, với yêu cầu không sử dụng phi công đến từ những quốc gia không có quan hệ với Israel.

Các nguồn tin cho biết cơ quan an ninh Israel trước đây không trực tiếp kiểm tra quốc tịch của phi công Flydubai, mà chủ yếu yêu cầu hãng tuân thủ quy định. Ngoài yêu cầu tăng cường kiểm tra hành lý, cơ quan này không đưa ra cảnh báo cụ thể về mối đe dọa trên các chuyến bay của Flydubai.

Hiện Flydubai, Oman Air và Royal Air Maroc chưa đưa ra bình luận về những thông tin liên quan. Các tình tiết về quá trình tuyển dụng, công tác kiểm tra lý lịch và trách nhiệm giám sát an ninh vẫn cần được xác minh trong quá trình điều tra.

Đào Chương (tổng hợp)