Tổng thống Donald Trump khẳng định thỏa thuận nhập dầu diesel từ Nga nhằm bảo vệ lợi ích người dân Mỹ, bất chấp những chỉ trích từ châu Âu và các nghị sĩ Mỹ.
- Elon Musk rót 276 triệu USD, giúp Đảng Cộng hòa giữ thế đa số
- Bưởi đào Lập Lễ vào vụ thu hoạch, mỗi cây có thể lãi 4 triệu đồng
- Tài xế Quảng Ninh bị phạt vì kéo lê khung sắt, tấm tôn trên phố
Ngày 12/10, trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho biết Liên minh châu Âu (EU) đã chi 250 tỷ USD để mua năng lượng Nga, nhưng truyền thông mà ông gọi là chuyên đưa tin giả không muốn đề cập vấn đề này. “Tôi đã luôn đưa ra lựa chọn đúng đắn vì người dân Mỹ, luôn đặt nước Mỹ trên hết”, Tổng thống Mỹ viết. Ông Trump cho biết đang triển khai các biện pháp nhằm hạ giá nhiên liệu, vốn đang ở mức cao. Đây cũng là vấn đề có thể ảnh hưởng đến cơ hội của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử quốc hội giữa kỳ vào tháng 11.
Ngày 9/10, ông Trump tuyên bố Nga đồng ý cung cấp ngay hơn 300.000 tấn dầu diesel cho thị trường Mỹ và toàn cầu, tiếp đó là 500.000 tấn trong tháng 11 và một triệu tấn ngay sau đó. Theo ông, Moskva có thể cung cấp thêm 3 triệu tấn trong thời gian ngắn, tùy thuộc tình hình các nhà máy lọc dầu. Chính quyền Mỹ cũng tạm thời dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với nhiên liệu Nga. Những biện pháp này vốn nhằm giảm doanh thu năng lượng của Moskva, qua đó hạn chế nguồn tài chính phục vụ chiến dịch quân sự tại Ukraine.
Thỏa thuận gây tranh cãi, vấp phải phản đối
Động thái của Washington vấp phải nhiều chỉ trích. Thủ tướng Litva Mindaugas Sinkevicius ngày 12/10 gọi thỏa thuận dầu diesel giữa Mỹ và Nga là “nỗi xấu hổ”. Trả lời Sky News bên lề Diễn đàn An ninh Warsaw tại Ba Lan, ông Sinkevicius nói: “Chúng tôi không tự hào về điều đó. Thật xấu hổ và nhục nhã. Tôi cũng không chắc liệu nó có đang được triển khai hay chỉ là một tuyên bố chính trị”.
Khi được hỏi về mức độ tin tưởng đối với Tổng thống Trump trong bối cảnh những lo ngại liên quan cách tiếp cận của ông với Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Sinkevicius trả lời: “Tôi hy vọng là có”. Thủ tướng Litva đồng thời kêu gọi châu Âu tăng cường năng lực hành động độc lập, nỗ lực hết sức và dựa vào chính mình.
Tại Mỹ, ngày 11/10, một nhóm thượng nghị sĩ thuộc cả hai đảng Cộng hòa và Dân chủ kêu gọi ông Trump đảo ngược quyết định về thỏa thuận diesel với Moskva. Nhóm này cho rằng thỏa thuận có thể vi phạm đạo luật năm 2022 nhằm hỗ trợ Ukraine đẩy lùi lực lượng Nga. Thượng nghị sĩ Cộng hòa Jerry Moran cảnh báo việc cho phép nhập khẩu dầu diesel từ Nga có thể làm suy yếu các biện pháp trừng phạt, khiến Mỹ mất đòn bẩy gây sức ép, tổn hại uy tín với đồng minh và tạo thêm động lực cho các đối thủ.
Nguyễn Nhàn (tổng hợp)
