Hồ chắn hơn 2,5 triệu m³ nước tại Tây Tạng từng tràn qua đập tự nhiên, làm dấy lên lo ngại về lũ quét sau thảm họa ngày 26/8.
- Mỹ phát hiện mỏ vonfram trị giá 152 tỷ USD tại Nevada
- Người Việt ăn thịt gần gấp đôi khuyến nghị, thiếu rau xanh
- Hải Phòng dự kiến mở phố đi bộ ẩm thực đêm với 22 – 30 gian hàng
Một hồ chắn chứa hơn 2,5 triệu m³ nước, hình thành sau vụ sập băng hà gây lũ quét thảm khốc hôm 26/8, từng tràn qua đập tự nhiên tại khu vực cửa khẩu Gyirong, Tây Tạng (Trung Quốc), làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xảy ra thêm lũ quét và sạt lở.
Theo các cơ quan chức năng Trung Quốc, hồ chắn ở phía thượng nguồn cửa khẩu Gyirong bắt đầu tràn nước từ ngày 28/8, sau khi một khối băng sụp đổ ở độ cao lớn trên dãy Langtang-Lirung, phía Nepal, gây lở đất chặn dòng hợp lưu sông Purepu Tsangpo.Diện tích mặt hồ từng tiếp tục mở rộng, trong khi đất đá ở hai bên bờ mất ổn định. Tuy nhiên, đến ngày 29/8, ảnh vệ tinh cho thấy hồ đã bắt đầu thoát nước và diện tích mặt hồ giảm, khiến nguy cơ vỡ hồ được đánh giá thấp hơn so với trước đó. Nhà chức trách vẫn duy trì giám sát liên tục để đề phòng các thảm họa thứ cấp.
Thảm họa bắt đầu vào sáng 26/8, khi khối băng ở độ cao 5.200-5.400 m sụp đổ, cuốn theo đất đá tạo thành dòng lũ quét lớn, đổ dọc hệ thống sông qua khu vực biên giới Nepal – Trung Quốc. Dòng nước và đất đá phá hủy nghiêm trọng khu phức hợp cửa khẩu Gyirong, một cửa ngõ thương mại quan trọng giữa hai nước.Tính đến ngày 29/8, Nepal ghi nhận 626 người thiệt mạng và 2.426 người mất tích. Phía Tây Tạng ghi nhận 7 người chết và 554 người mất tích. Hai con số này cho thấy quy mô thảm họa vẫn rất lớn, dù công tác tìm kiếm và cứu hộ đang được tiếp tục.
Ngay sau vụ lở đất, hồ chắn hình thành và bắt đầu tràn bờ. Các nhà khoa học cũng phát hiện một hồ thứ hai gần khu vực băng vỡ, làm gia tăng lo ngại về khả năng xuất hiện thêm dòng lũ. Thời tiết xấu từng khiến hoạt động cứu hộ bằng trực thăng tại Nepal bị gián đoạn.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình kêu gọi dồn toàn lực tìm kiếm người mất tích và tăng cường hệ thống giám sát, cảnh báo sớm. Thủ tướng Lý Cường cũng tới thị sát khu vực Gyirong, yêu cầu nhanh chóng khôi phục đường sá, thông tin liên lạc và điện để phục vụ cứu hộ.
Công nghệ hiện đại vẫn khó thắng địa hình hiểm trở
Trong công tác ứng phó, một thách thức lớn nằm ở địa hình. Đội cứu hộ được trang bị drone và các thiết bị chuyên dụng để kiểm tra khu vực hồ chắn, trong khi lực lượng chức năng lập một điểm giám sát nhằm theo dõi hồ liên tục và phát hiện nguy cơ thảm họa thứ cấp.Tuy nhiên, địa hình núi cao, đường sá bị phá hủy và thời tiết bất lợi vẫn gây nhiều khó khăn cho hoạt động cứu hộ. Các đội tìm kiếm phải tiếp cận hiện trường trong điều kiện nhiều khu vực chưa thể tiếp cận bằng phương tiện cơ giới.
Rủi ro không chỉ nằm ở hồ chắn. Những sườn núi mất ổn định, đường sá và hệ thống điện bị hư hỏng cũng có thể tạo ra các sự cố mới, trong khi hàng nghìn người vẫn chưa được xác định tung tích.Vì vậy, dù nguy cơ hồ chắn vỡ đã giảm khi mực nước bắt đầu hạ, lực lượng chức năng vẫn phải duy trì giám sát và chuẩn bị phương án ứng phó. Với một khu vực vừa trải qua thảm họa nghiêm trọng, bất kỳ biến động mới nào cũng có thể làm phức tạp thêm nỗ lực cứu hộ.
Ninh Lý (tổng hợp)
