Nhiều người lo lắng về quyền lợi bảo hiểm khi nghỉ việc trước sinh. Tìm hiểu ngay điều kiện hưởng chế độ thai sản theo Luật Bảo hiểm xã hội mới nhất.
Việc lao động nữ chấm dứt hợp đồng lao động trước khi sinh con vì lý do sức khỏe hoặc cá nhân là tình trạng khá phổ biến hiện nay. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa nắm rõ các quy định pháp lý để đảm bảo quyền lợi của mình sau khi nghỉ việc. Trường hợp của bà Nguyễn Anh tại tỉnh Vĩnh Long là một ví dụ điển hình, khi bà đã đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) 10 năm, nghỉ việc vào tháng 9/2025 và sinh con vào tháng 11/2025. Theo các cơ quan chức năng, điều kiện để được hưởng trợ cấp phụ thuộc mật thiết vào thời gian đóng bảo hiểm tính đến thời điểm sinh.
Chế độ thai sản và điều kiện hưởng khi đã thôi việc
Theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, có tổng cộng 7 trường hợp người lao động tham gia BHXH bắt buộc sẽ được giải quyết hưởng chế độ thai sản. Đối với những lao động nữ đã nghỉ việc như bà Nguyễn Anh, cơ quan Bảo hiểm xã hội tỉnh Vĩnh Long xác định rằng họ vẫn đủ điều kiện nhận trợ cấp nếu đáp ứng các tiêu chuẩn về thời gian tham gia.
Cụ thể, trong điều kiện sức khỏe bình thường, người lao động phải đóng BHXH bắt buộc từ đủ 6 tháng trở lên trong vòng 12 tháng liền kề trước khi sinh con hoặc nhận con nuôi dưới 6 tháng tuổi,. Đây là mốc thời gian quan trọng nhất mà người lao động cần lưu ý để tự kiểm tra quyền lợi của mình. Nếu tổng thời gian đóng bảo hiểm trong 12 tháng trước khi sinh đạt đủ 6 tháng, dù đã nghỉ việc tại công ty, lao động nữ vẫn được cơ quan BHXH chi trả các khoản trợ cấp theo quy định.
Đối với các trường hợp dưỡng thai đặc biệt
Luật Bảo hiểm xã hội cũng đưa ra những quy định mở rộng và ưu đãi hơn đối với những trường hợp có chỉ định y khoa đặc biệt. Nếu lao động nữ đã đóng BHXH từ đủ 12 tháng trở lên nhưng trong quá trình mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền, điều kiện hưởng sẽ thay đổi. Trong tình huống này, người lao động chỉ cần đóng BHXH từ đủ 3 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng liền kề trước khi sinh là đã đủ điều kiện hưởng.
Bên cạnh đó, đối với những trường hợp phải nghỉ việc để điều trị vô sinh, khung thời gian xem xét điều kiện đóng bảo hiểm sẽ được nới lỏng hơn. Người lao động trong diện này cần đóng BHXH bắt buộc từ đủ 6 tháng trở lên trong vòng 24 tháng liền kề trước khi sinh con. Những quy định phân hóa này giúp bảo vệ tối đa quyền lợi cho những phụ nữ gặp khó khăn về sức khỏe trong quá trình thực hiện thiên chức làm mẹ.
Lưu ý về chính sách hỗ trợ tại địa phương và năm 2026
Ngoài các quy định chung của Luật Bảo hiểm xã hội, mỗi địa phương có thể có những chính sách hỗ trợ an sinh riêng biệt. Đối với thắc mắc về chế độ dành cho người sinh con trước 35 tuổi tại Vĩnh Long, Bảo hiểm xã hội tỉnh khuyến nghị người dân nên chủ động liên hệ với UBND xã hoặc phường nơi cư trú để được hướng dẫn thủ tục nhận hỗ trợ cụ thể theo chính sách của tỉnh.
Đáng chú ý, từ ngày 1/7, chính sách mới về BHXH tự nguyện cũng đã mang lại quyền lợi thiết thực khi hỗ trợ trợ cấp thai sản 2 triệu đồng cho mỗi con. Bước sang năm 2026, chế độ thai sản được dự báo sẽ có những thay đổi lớn mang tính đột phá nhằm khuyến khích sinh con và hỗ trợ gia đình. Các đề xuất bao gồm việc tăng thời gian nghỉ thai sản lên 7 tháng khi sinh con thứ hai và tăng thời gian nghỉ cho lao động nam khi vợ sinh con. Những cải cách này hứa hẹn sẽ tạo ra một hệ thống an sinh xã hội vững chắc và nhân văn hơn cho người lao động trong tương lai.
Theo: Báo Dân trí
