Sau bốn năm giao tranh khốc liệt, cuộc đối đầu giữa Nga và Ukraine đang tiến vào giai đoạn tiêu hao cân não với nhiều tổn thất nặng nề.
Xung đột Nga – Ukraine: Nhìn lại những diễn biến quân sự then chốt
Cuộc chiến bắt đầu vào rạng sáng ngày 24/2/2022 với tuyên bố của Tổng thống Putin về một chiến dịch đặc biệt. Ngay lập tức, các cuộc giao tranh dữ dội nổ ra tại nhiều nơi, điển hình là trận chiến tại sân bay Gostomel gần Kiev. Dù từng có cơ hội hòa bình tại Istanbul vào tháng 3/2022, nhưng tiến trình này đã nhanh chóng sụp đổ.
Ukraine đã chứng minh khả năng phản kháng mạnh mẽ qua các đợt phản công tại Kharkov và Kherson năm 2022. Tuy nhiên, năm 2023 chứng kiến sự bế tắc khi Kiev không thể vượt qua hàng rào phòng ngự kiên cố của Nga tại Zaporizhia. Đến năm 2024, Ukraine mở rộng chiến sự sang lãnh thổ Nga tại vùng Kursk nhưng sau đó đã bị đẩy lùi.
Những sai lầm trong việc tuyên truyền kế hoạch tấn công đã khiến Ukraine phải trả giá bằng những tổn thất nhân lực tinh nhuệ. Việc tập trung quân cho các chiến dịch mang tính biểu tượng như tại Kursk đã tạo lỗ hổng cho Nga chiếm thêm lãnh thổ tại Donbass. Cục diện chiến trường hiện nay cho thấy sự thay đổi rõ rệt so với những ngày đầu xung đột.
Xung đột Nga – Ukraine: Những con số biết nói về diện tích và thương vong
Các số liệu thống kê cho thấy Nga hiện kiểm soát hơn 80% vùng Donbass và khoảng 1/5 tổng diện tích Ukraine. Tốc độ tiến quân của Nga có xu hướng gia tăng trong năm 2025 với hơn 5.000 km2 lãnh thổ mới bị chiếm giữ. Các tỉnh miền Đông như Lugansk gần như đã hoàn toàn nằm dưới quyền kiểm soát của Moscow.
Về mặt nhân mạng, báo cáo từ CSIS đưa ra con số kinh hoàng với khoảng 1,8 triệu người chết và bị thương từ cả hai phía. Nga không công bố dữ liệu tử trận từ đầu năm 2023, trong khi phía Ukraine thừa nhận có ít nhất 55.000 binh sĩ thiệt mạng. Sự chênh lệch về con số thương vong giữa các nguồn tin vẫn còn rất lớn.
Thiệt hại về kinh tế đối với Ukraine là vô cùng nặng nề, ước tính lên tới 800 tỷ USD. Trong khi đó, Nga cũng mất một lượng lớn khí tài gồm hàng chục nghìn xe tăng, pháo và máy bay không người lái. Cả hai quốc gia đều đang phải gánh chịu những hệ quả lâu dài từ một cuộc chiến không có hồi kết.
Tác động từ sự thay đổi chính trị tại Mỹ và châu Âu
Sự thay đổi nhân sự tại Nhà Trắng vào đầu năm 2025 đã mang đến những biến số mới cho cuộc chiến. Tổng thống Donald Trump chủ trương chấm dứt xung đột nhanh chóng thông qua các áp lực ngoại giao và cắt giảm viện trợ. Điều này buộc Ukraine phải đối mặt với thực tế nghiệt ngã trên bàn đàm phán khi vị thế quân sự suy giảm.
Châu Âu đã nỗ lực bù đắp sự thiếu hụt viện trợ từ Mỹ bằng cách tăng ngân sách hỗ trợ cho Kiev thêm 67%. Tuy nhiên, việc thiếu hụt vũ khí hạng nặng và đạn dược vẫn là bài toán khó giải đối với quân đội Ukraine. Trong khi đó, Nga dường như đã thích nghi tốt hơn với cuộc chiến tiêu hao nhờ tiềm lực nội tại.
Năm thứ năm của cuộc xung đột mở đầu bằng những dự báo không mấy lạc quan về một thỏa thuận hòa bình sớm. Nga đang nắm giữ thế chủ động và không có dấu hiệu lùi bước trước các áp lực từ quốc tế. Tương lai của Ukraine giờ đây phụ thuộc vào khả năng chịu đựng của nền kinh tế và sự bền bỉ của quân đội trên tiền tuyến.
Theo: Báo Dân trí
