Eo biển Hormuz: Mỹ phản đối gay gắt kế hoạch thu phí của Iran

Chính quyền Trump khẳng định sẽ không chấp nhận việc Iran thu phí tàu thuyền qua Hormuz, coi đây là hành động cản trở tự do hàng hải quốc tế.

Phản ứng quyết liệt từ giới lãnh đạo Hoa Kỳ

Ngày 21/5 Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio vừa đưa ra lời cảnh báo đanh thép rằng mọi nỗ lực ngoại giao với Iran sẽ tan biến nếu nước này triển khai thu phí tại Hormuz. Ông khẳng định không một bên liên quan nào ủng hộ hệ thống thu phí này và Mỹ coi đó là hành động mang tính khiêu khích không thể dung thứ Theo ông Rubio, việc Tehran cố tình thay đổi quy tắc tại eo biển chiến lược sẽ đóng sập cánh cửa cho mọi cuộc thương thảo trong tương lai.

Tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì Hormuz như một tuyến đường thủy tự do hoàn toàn cho toàn thế giới. Ông khẳng định rằng Hải quân Mỹ đã thực hiện rất tốt nhiệm vụ của mình và chưa một con tàu nào có thể di chuyển mà thiếu sự giám sát của Washington. Tổng thống Mỹ cho rằng các khoản phí mà Iran định áp đặt là hoàn toàn bất hợp pháp và không có căn cứ trên bình diện luật pháp quốc tế.

Xung đột lợi ích này diễn ra sau khi Mỹ thiết lập lệnh phong tỏa hàng hải nghiêm ngặt đối với Iran từ giữa tháng 4 năm 2026. Nguyên nhân trực tiếp dẫn tới biện pháp mạnh tay này là sự thất bại của các cuộc thảo luận hòa bình được tổ chức tại Pakistan trước đó. Hiện tại, các tàu thương mại đang phải đối mặt với một môi trường an ninh vô cùng phức tạp và biến động khó lường tại vùng Vịnh.

Toan tính của Tehran và nguy cơ xung đột vũ trang

Bất chấp áp lực từ Mỹ, Iran đã giới thiệu một cơ chế kiểm soát mới nhằm quản lý giao thông qua eo biển Hormuz theo lộ trình định sẵn của họ. Tehran khẳng định các tàu thuyền muốn đi qua phải có sự phối hợp chặt chẽ và nhận được sự chấp thuận từ lực lượng chức năng của nước này. Iran cũng đang chuyển sự chú ý sang các hạ tầng quan trọng dưới đáy biển, bao gồm cả hệ thống cáp quang truyền dẫn dữ liệu tài chính.

Phía Iran tuyên bố rằng trong vòng 24 giờ qua, đã có 31 tàu thương mại lưu thông an toàn dưới sự bảo vệ của lực lượng Vệ binh Cách mạng. Tuy nhiên, những bất đồng sâu sắc về mức độ làm giàu uranium và quyền kiểm soát eo biển vẫn là rào cản lớn nhất đối với một thỏa thuận. Cả hai bên đều thừa nhận rằng khoảng cách giữa các yêu cầu vẫn còn rất xa dù đã có một số tín hiệu trao đổi nhất định.

Tổng thống Donald Trump đã nhiều lần đe dọa sẽ nối lại các biện pháp tấn công quân sự nếu Iran không sớm đưa ra những nhượng bộ cần thiết. Ông đặt ra thời hạn chỉ còn “vài ngày” để Tehran quyết định số phận của các cuộc đàm phán vốn đang rơi vào bế tắc hiện nay. Sự kết hợp giữa áp lực kinh tế từ lệnh phong tỏa và đe dọa quân sự trực tiếp đang đẩy khu vực vào một giai đoạn căng thẳng cực độ.

Theo: Báo Dân trí