Hộp yến “miễn phí” và cái bẫy nhắm vào gần 7.000 người cao tuổi

Một hộp yến được quảng cáo miễn phí đã trở thành mồi nhử trong đường dây lừa đảo quy mô lớn, khiến gần 7.000 người cao tuổi mất hơn 39,2 tỷ đồng.

Cục Cảnh sát hình sự (C02), Bộ Công an phối hợp Công an TP.HCM vừa hoàn tất kết luận điều tra, đề nghị truy tố 182 bị can trong đường dây do Trần Quang Đạo (34 tuổi, ở xã Đông Thạnh, TP.HCM) cầm đầu.

Từ ngày 01/3 đến 17/6/2025, nhóm này thực hiện thành công 11.438 đơn hàng lừa đảo, chiếm đoạt hơn 39,2 tỷ đồng của 6.930 nạn nhân trên cả nước.

Theo Thượng tá Lê Vinh Tùng, nhóm lừa đảo đã xây dựng kịch bản bài bản, đánh vào tâm lý cả tin và nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người cao tuổi.

Biến quà tặng thành chiếc bẫy nhiều tầng

Từ kinh nghiệm làm việc tại các công ty tổ chức chương trình tri ân, bốc thăm trúng thưởng, Trần Quang Đạo lập hệ thống 4 công ty, cửa hàng dưới danh nghĩa kinh doanh thực phẩm chức năng và đồ gia dụng.

Phía sau hoạt động kinh doanh là một bộ máy do Đạo trực tiếp điều hành. Người này xây dựng kịch bản, tuyển dụng và tập huấn nhân viên để thực hiện các cuộc gọi theo từng bước.

Mục tiêu được xác định là người cao tuổi, những người thường quan tâm đến sức khỏe. Nhóm này sử dụng hệ thống điện thoại mã hóa đầu số để khách hàng không thể gọi lại, đồng thời giả danh cán bộ bệnh viện, trung tâm tiêm chủng hoặc doanh nghiệp lớn.

Kịch bản bắt đầu bằng lời mời nhận nước yến miễn phí trong 12 tháng. Nạn nhân chỉ phải trả 279.000 đồng phí vận chuyển cho lần đầu, còn các lần sau được thông báo hoàn toàn miễn phí.

Hộp yến thực tế chỉ có giá mua vào 79.000 đồng, được đóng gói kèm mã dự thưởng rồi chuyển đến khách hàng. Khi nạn nhân nhận hàng, một lớp bẫy khác lập tức được kích hoạt.

Sau đó, các nhân viên tiếp tục gọi điện thông báo khách hàng trúng những phần quà trị giá từ 10 triệu đến gần 100 triệu đồng. Muốn nhận thưởng, nạn nhân phải đóng phí hoàn thiện hồ sơ 730.000-990.000 đồng rồi tiếp tục nộp phí xuất kho từ 1-3 triệu đồng.

Hơn 1,1 triệu dữ liệu cá nhân được sử dụng

Những khoản tiền này không chỉ được yêu cầu một lần. Sau mỗi cuộc gọi, các lý do nộp phí lại được đưa ra với mức cao hơn, đi kèm những món quà nhỏ để củng cố niềm tin.

Theo cơ quan điều tra, từ tháng 8/2023 đến tháng 10/2024, Đạo đã chi 2,1 tỷ đồng mua dữ liệu cá nhân từ Trần Tấn Tài. Tổng cộng hơn 1,1 triệu dữ liệu được phân loại và chuyển cho các phòng kinh doanh khai thác.

Đây là mắt xích quan trọng giúp đường dây tiếp cận đúng nhóm người có tuổi, có nhu cầu chăm sóc sức khỏe. Dữ liệu cá nhân vì thế trở thành công cụ phục vụ trực tiếp cho hoạt động lừa đảo.

Khi hành vi lừa đảo được vận hành như một doanh nghiệp

Đường dây còn thiết lập hệ thống KPI đến từng phòng, tổ và nhân viên. Nhân viên kinh doanh nhận lương cứng 5,5-7,5 triệu đồng mỗi tháng và hưởng hoa hồng 8-16% trên số tiền trực tiếp lừa được.

Thậm chí, các nhân viên trong cùng tổ còn “chia sẻ doanh số lừa đảo” để cùng đạt chỉ tiêu, bảo đảm lương và hoa hồng. Cách vận hành này biến hành vi chiếm đoạt tài sản thành một quy trình được tổ chức chặt chẽ.

Trong số 182 bị can bị đề nghị truy tố, phần lớn thuộc thế hệ Gen Z, sinh từ năm 2000 đến 2008. Khi đường dây bị phát hiện, Đạo còn chỉ đạo xóa dữ liệu, tiêu hủy chứng cứ nhằm đối phó cơ quan chức năng.

Cơ quan công an khuyến cáo người dân, nhất là người cao tuổi, cần thận trọng trước các cuộc gọi thông báo trúng thưởng, tặng quà hoặc yêu cầu chuyển tiền dưới bất kỳ lý do nào.

Những bưu kiện không rõ nguồn gốc, đặc biệt trường hợp yêu cầu đóng phí vận chuyển, phí hồ sơ hoặc phí nhận thưởng, cần được kiểm tra kỹ trước khi thanh toán.

Đằng sau món quà tưởng như vô hại có thể là cả một chuỗi yêu cầu chuyển tiền. Vụ án cũng cho thấy việc bảo vệ dữ liệu cá nhân và nâng cao cảnh giác của người cao tuổi có ý nghĩa đặc biệt trong phòng ngừa các thủ đoạn lừa đảo mới.

Trần Thu (tổng hơpl)