(Mỹ) Hàng nghìn binh sĩ cùng hơn 10 tàu chiến Mỹ được triển khai quanh Trung Đông, trong khi Tổng thống Donald Trump chưa thống nhất hướng đi tiếp theo đối với cuộc xung đột Iran.
- Cháy trường THCS Kim Liên ở Hà Nội, phát hiện một người tử vong
- Hải Phòng chuẩn bị đấu giá khu đất hơn 4.000 tỉ đồng tại Bắc Sông Cấm
- Thanh Hóa xây dựng cầu Cửa Hới, mở rộng kết nối ven biển
Động thái quân sự diễn ra sau khi đảng Cộng hòa thất bại trong cuộc bầu cử giữa kỳ ngày 03/11, khiến chính quyền Washington chịu thêm sức ép. Trong nội các Mỹ hiện tồn tại ba quan điểm khác nhau, từ thúc đẩy đàm phán đến nối lại không kích hoặc tiếp tục gây sức ép kinh tế.
Tình hình tại Trung Đông đang đặt Tổng thống Donald Trump trước quyết định khó khăn về tương lai cuộc chiến Iran. Những người muốn tìm giải pháp ngoại giao gồm Phó Tổng thống JD Vance và Đặc phái viên Steve Witkoff, trong khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cùng Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth thúc đẩy khả năng tái khởi động chiến dịch quân sự.
Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Giám đốc CIA John Ratcliffe lại nghiêng về phương án duy trì tình trạng “không chiến tranh, không thỏa thuận”. Theo hướng này, Washington tiếp tục siết chặt kinh tế để gây sức ép buộc Tehran nhượng bộ.
Trong lúc các phương án còn được cân nhắc, ông Trump đã đưa ra phát biểu đáng chú ý tại Nhà Trắng vào tối 05/11 theo giờ Washington, tức sáng 06/11 theo giờ Hà Nội. Tổng thống Mỹ nói Washington “có lẽ sẽ buộc phải phá hủy phần còn lại của Iran”, đồng thời nhận định quốc gia này có thể mất tới 25 năm để khôi phục sau xung đột.
Trước đó, cuộc chiến bắt đầu từ chiến dịch không kích phối hợp giữa Mỹ và Israel vào cuối tháng 2. Một thỏa thuận ngừng bắn được thiết lập hồi tháng 6 nhưng nhanh chóng đổ vỡ sau vài tuần, khiến giao tranh tiếp tục kéo dài hơn 8 tháng.
Hệ quả của cuộc chiến đã vượt ra ngoài phạm vi quân sự. Giá nhiên liệu tại Mỹ tăng mạnh, kéo theo chi phí sinh hoạt leo thang và trở thành một trong những yếu tố được xem là nguyên nhân khiến đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát Quốc hội trong cuộc bầu cử giữa kỳ.
Trong khi đó, Lầu Năm Góc đã triển khai hàng nghìn binh sĩ thuộc lực lượng không quân, hải quân cùng hơn 10 tàu chiến tới khu vực Trung Đông. Giới chức quốc phòng Mỹ cho biết lực lượng này sẵn sàng nối lại chiến dịch quân sự quy mô lớn nếu nhận được lệnh từ tổng thống.
Dù vậy, kết quả của chiến dịch trước đó cho thấy Mỹ chưa đạt được những mục tiêu quan trọng. Sau 38 ngày không kích liên tục, Washington vẫn chưa thu hồi được kho nhiên liệu hạt nhân của Iran, chưa phá hủy triệt để kho tên lửa và chưa buộc Tehran “đầu hàng vô điều kiện”.
Ông Danny Citrinowicz, cựu sĩ quan tình báo Israel từng theo dõi Iran trong hai thập kỷ, nhận định: “Bầu cử đã quyết định số phận của cuộc chiến. Câu hỏi duy nhất là cuộc chiến sẽ kết thúc như thế nào: bằng một đợt bùng nổ dữ dội hay một giải pháp đàm phán hòa bình nhưng nhiều khả năng không thỏa đáng”.
Cùng quan điểm thận trọng, ông Daniel Shapiro, cựu quan chức hàng đầu về chính sách Trung Đông của Lầu Năm Góc, cho rằng việc tái khởi động tấn công “ít có ý nghĩa, vì ngay cả đảng Cộng hòa cũng thừa nhận cuộc chiến là lý do khiến họ thất bại” trong bầu cử.
Áp lực ngân sách cũng khiến phương án tiếp tục chiến tranh gặp nhiều trở ngại. Theo bài viết, Mỹ đã tiêu tốn khoảng 47 tỷ USD, tương đương gần 1,2 triệu tỷ đồng, chưa kể thiệt hại tại các căn cứ quân sự và chi phí nhiên liệu mà người dân phải chịu.
Khả năng Hạ viện và Thượng viện do đảng Dân chủ kiểm soát phê duyệt thêm ngân sách cho cuộc chiến được đánh giá “vô cùng mong manh”. Cựu Đại sứ Mỹ tại Trung Đông Ryan Crocker cũng cảnh báo Iran có khả năng chịu đựng cao và sẽ không nao núng chỉ vì vài ngày ném bom bổ sung.
Với những trở ngại trên, việc tiếp tục chiến dịch quân sự hay chuyển sang đàm phán đều đặt Washington trước những thách thức riêng. Trong khi lực lượng Mỹ đã áp sát Trung Đông, quyết định cuối cùng của ông Trump vẫn là yếu tố chi phối bước đi tiếp theo của cuộc xung đột.
Vũ Hiếu (tổng hợp)
