Ăn uống lành mạnh: Cảnh báo thói quen “ăn để tàn sát”

Ăn uống thiếu khoa học đang đẩy nhiều người vào béo phì, bệnh mãn tính. Ba chuyên gia dinh dưỡng cảnh báo và chỉ ra cách ăn uống lành mạnh, cân bằng.

Hệ quả thừa dinh dưỡng

Khi đời sống kinh tế phát triển, khả năng tiếp cận thực phẩm của con người ngày càng dễ dàng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, việc ăn uống không kiểm soát, chạy theo khẩu vị và sự tiện lợi đang khiến nhiều người rơi vào tình trạng thừa dinh dưỡng nhưng thiếu cân bằng.

Giáo sư Mã Quán Sinh cho biết, khẩu phần ăn hiện nay chủ yếu tập trung vào ba nhóm chính là tinh bột, đạm và chất béo, trong đó chất béo đang bị tiêu thụ vượt quá mức khuyến nghị. Việc ăn ít ngũ cốc thô, thiếu chất xơ nhưng lại tiêu thụ nhiều thịt, đường và thực phẩm chế biến sẵn đã trở thành xu hướng phổ biến.

Thống kê cho thấy tỷ lệ thừa cân, béo phì ở người trưởng thành và trẻ em tại nhiều quốc gia châu Á đang gia tăng nhanh. Tại Việt Nam, chỉ trong vòng 10 năm, tỷ lệ béo phì đã tăng gấp nhiều lần, phản ánh rõ tác động tiêu cực của thói quen ăn uống thiếu khoa học.

Ăn uống lành mạnh: Cảnh báo thói quen “ăn để tàn sát”
Hãy lựa chọn ăn nhiều rau xanh thay vì ăn nhiều thịt. (Ảnh: Chụp màn hình báo Vạn điều hay)

Thực phẩm và các bệnh mãn tính

Chế độ ăn giàu dầu mỡ, muối và đường được xem là nguyên nhân quan trọng dẫn đến các bệnh mãn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu và tim mạch. Theo thống kê, tỷ lệ mắc các bệnh này đang gia tăng nhanh và có xu hướng trẻ hóa.

Bên cạnh đó, ung thư cũng trở thành mối đe dọa lớn đối với sức khỏe cộng đồng. Các chuyên gia cảnh báo rằng, việc ăn uống vô tội vạ, tiêu thụ thực phẩm kém an toàn hoặc chưa qua kiểm định có thể làm gia tăng nguy cơ bệnh tật.

Ngoài ra, sự chênh lệch về điều kiện kinh tế và nhận thức dinh dưỡng khiến một bộ phận người dân bị béo phì trong khi nhóm khác lại suy dinh dưỡng. Đây được xem là bức tranh đối lập đáng lo ngại về phân hóa dinh dưỡng giữa các khu vực và tầng lớp xã hội.

Giải pháp bền vững cho sức khỏe

Theo các chuyên gia, một chế độ ăn uống lành mạnh cần dựa trên sự đa dạng và cân bằng thực phẩm. Không có loại thực phẩm nào, kể cả những món đắt tiền, có thể cung cấp đầy đủ dưỡng chất cho cơ thể nếu sử dụng đơn lẻ.

Ngũ cốc nên chiếm khoảng 50% khẩu phần ăn hằng ngày, ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt và các loại khoai để bổ sung chất xơ. Việc xay xát gạo quá tinh mịn có thể làm thất thoát phần lớn vitamin và khoáng chất cần thiết.

Bên cạnh đó, tỷ lệ hợp lý giữa thực phẩm động vật và thực vật được khuyến nghị là 1 phần động vật kết hợp với 3 phần thực vật. Mỗi ngày, người trưởng thành nên tiêu thụ từ 300–500g rau củ quả và khoảng 200–350g trái cây tươi.

Chế độ ăn nhạt, ít muối và ít đường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe lâu dài. Người trưởng thành không nên ăn quá 6g muối và khoảng 25g đường mỗi ngày.

Các chuyên gia nhấn mạnh, thay đổi thói quen ăn uống chính là đầu tư cho sức khỏe. Lựa chọn ăn uống lành mạnh không chỉ giúp phòng tránh bệnh tật mà còn góp phần xây dựng một cuộc sống bền vững cho mỗi cá nhân và toàn xã hội.

Theo: Báo Vạn điều hay