Biến đổi khí hậu khiến chim di cư sai lịch, thiếu thức ăn, suy giảm quần thể – đe dọa an ninh lương thực và hệ sinh thái toàn cầu.
- Dịch cúm Anh bùng phát sớm: Mùa dịch tồi tệ nhất thập kỷ
- Bão Kalmaegi sắp vào Biển Đông, Trung Bộ đối mặt mưa lớn, nguy cơ lũ quét, sạt lở
- Thực phẩm cho người huyết áp cao giúp ăn ngon, sống khỏe
Biến đổi khí hậu phá vỡ lộ trình chim di cư
Các nhà khoa học Mỹ cảnh báo biến đổi khí hậu đang làm gián đoạn nghiêm trọng lộ trình di cư của hàng triệu loài chim. Hiện tượng này không chỉ đẩy chim vào nguy cơ tuyệt chủng mà còn kéo theo hệ lụy lớn về kinh tế và sinh thái đối với con người.
Giáo sư Andrew Farnsworth (Đại học Cornell) nhấn mạnh mối liên hệ chặt chẽ giữa vị trí chim và biến động khí hậu. Nhiệt độ tăng cao làm thay đổi tín hiệu mùa vụ như thời điểm nở côn trùng hay ra lá cây. Kết quả, chim đến điểm dừng chân quá sớm hoặc quá muộn, đối mặt tình trạng thiếu thức ăn nghiêm trọng.
Tại Bắc Cực, băng tan và cháy rừng phá hủy nơi sinh sản. Mực nước biển dâng xâm lấn bãi bồi ven biển – khu vực kiếm ăn quan trọng. Giáo sư Justin Mann (Đại học Binghamton) ví von: “Giống như hành trình dài mà mọi trạm nghỉ đều đóng cửa”. Nhiều loài chim kiệt sức, không tìm được bạn tình, dẫn đến suy giảm quần thể nhanh chóng.
Hậu quả kinh tế và an ninh lương thực
Nghiên cứu Cornell năm 2019 ghi nhận khoảng ba tỷ con chim biến mất từ 1970. Hiệp hội Audubon dự báo 389 loài Bắc Mỹ có nguy cơ tuyệt chủng trong nửa thế kỷ tới.
Khoảng 5% thực vật toàn cầu phụ thuộc chim thụ phấn. Mất chim đồng nghĩa giảm năng suất cây lương thực, cà phê, ca cao và nguyên liệu dược phẩm. Sâu bọ bùng phát do thiếu kẻ săn mồi tự nhiên càng làm trầm trọng sâu bệnh cây trồng.
Chim choắt mỏ đỏ – loài di cư từ Bắc Cực đến Nam Mỹ – đã giảm 75% quần thể. Nguyên nhân chính là nhiệt độ Bắc Cực tăng và mất môi trường sống ven biển.
Khả năng thích nghi và giải pháp hỗ trợ
Một số loài điều chỉnh thời gian bay theo nhiệt độ mới, nhưng đa số không theo kịp tốc độ biến đổi. Thời tiết cực đoan như bão kéo dài ở Vịnh Mexico càng cản trở hành trình xuyên lục địa.
Ô nhiễm ánh sáng khiến chim đâm vào tòa nhà cao tầng. Các nhà nghiên cứu khuyến nghị tắt đèn ban đêm tại đô thị trong mùa di cư. Lắp đặt máng ăn tại sân vườn, ban công cũng giúp chim bổ sung năng lượng. Bảo vệ hành lang sinh thái như rừng ngập mặn, đầm lầy là biện pháp dài hạn.
Biến đổi khí hậu không chỉ là câu chuyện môi trường mà đã trở thành mối đe dọa trực tiếp đến sự sống còn của loài người. Chim di cư rối loạn chính là hồi chuông cảnh tỉnh sớm nhất. Hành động cá nhân và chính sách bảo vệ hệ sinh thái cần được thực thi ngay lập tức để giảm thiểu thiệt hại không thể đảo ngược.
Theo: Dân Trí
