Cách tính lương hưu ở cả 2 khu vực công và tư được pháp luật quy định rõ đối với người lao động có thời gian đóng BHXH theo hai chế độ tiền lương khác nhau.
Người lao động có thời gian đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) vừa theo chế độ tiền lương do Nhà nước quy định, vừa theo tiền lương do người sử dụng lao động quyết định sẽ được áp dụng phương pháp tính lương hưu riêng, căn cứ theo quy định hiện hành.
Cách tính lương hưu khi đóng BHXH ở cả khu vực công và tư
Trường hợp bà P.T.X. Thu (ngụ tỉnh Lâm Đồng) là ví dụ điển hình. Bà làm giáo viên mầm non từ tháng 9/1989 đến tháng 9/2025 và nghỉ hưu theo chế độ. Tuy nhiên, bà chỉ bắt đầu được đóng BHXH từ tháng 1/2001. Đến năm 2016, bà được truy đóng BHXH cho giai đoạn từ ngày 1/1/1995 đến 31/12/2000, tương ứng 6 năm.
Khi tính lương hưu, cơ quan BHXH xác định mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bằng cách cộng tổng tiền lương của 6 năm truy đóng và 6 năm cuối trước khi nghỉ hưu, sau đó chia cho tổng thời gian 12 năm (144 tháng).
Bà Thu cho rằng cách tính này gây thiệt thòi, bởi bà được truy đóng BHXH cho giai đoạn từ năm 1995, do đó mong muốn được áp dụng cách tính bình quân tiền lương của 6 năm cuối – như quy định đối với người lao động thuộc khu vực hưởng lương theo Nhà nước.
Cách tính lương hưu theo quy định hiện hành
Trả lời thắc mắc này, BHXH tỉnh Lâm Đồng cho biết bà Thu sinh ngày 11/12/1968, có tổng thời gian tham gia BHXH là 30 năm 8 tháng. Trong đó, có 6 năm đóng BHXH theo mức tiền lương do người sử dụng lao động quyết định (từ tháng 1/1995 đến tháng 12/2000) và 24 năm 8 tháng đóng BHXH theo hệ số tiền lương do Nhà nước quy định (từ tháng 1/2001 đến tháng 8/2025).
Với thời gian tham gia như trên, BHXH cơ sở Bảo Lộc 2 đã giải quyết cho bà Thu hưởng chế độ hưu trí từ ngày 1/9/2025. Tỷ lệ hưởng lương hưu được xác định là 75% mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH. Số tiền lương hưu thực nhận của bà là gần 7,8 triệu đồng mỗi tháng.
Theo BHXH tỉnh Lâm Đồng, việc xác định mức bình quân tiền lương làm căn cứ tính lương hưu trong trường hợp này phải tách thành hai giai đoạn rõ ràng, đúng theo quy định pháp luật.
Cách tính lương hưu theo Thông tư 12/2025
Cụ thể, giai đoạn bà Thu đóng BHXH theo hệ số tiền lương do Nhà nước quy định được tính bình quân trên 6 năm cuối cùng trước khi nghỉ hưu. Trong khi đó, giai đoạn đóng BHXH theo mức tiền lương do người sử dụng lao động quyết định được tính bình quân trên toàn bộ thời gian tham gia theo chế độ này, tức 6 năm từ 1995 đến 2000.
Quy định này được nêu rõ tại Điều 16 Thông tư số 12/2025/TT-BNV của Bộ Nội vụ, hướng dẫn cách tính mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH để tính lương hưu và các chế độ liên quan.
Theo Điểm b Khoản 3 Điều 16, mức bình quân tiền lương được xác định theo công thức: tổng tiền lương làm căn cứ đóng BHXH ở cả hai chế độ, chia cho tổng số tháng đóng BHXH tương ứng.
Căn cứ quy định này, BHXH tỉnh Lâm Đồng khẳng định việc tính lương hưu cho bà Thu là đúng pháp luật, đảm bảo nguyên tắc bình quân theo từng giai đoạn tham gia BHXH và không có căn cứ điều chỉnh theo đề xuất cá nhân.
Theo: Dân Trí
