Căng thẳng Mỹ – Trung phủ bóng sản xuất, giao thương toàn cầu

Căng thẳng Mỹ – Trung leo thang với các biện pháp thuế quan và kiểm soát xuất khẩu mới đang phủ bóng lên sản xuất, giao thương và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Thuế quan, kiểm soát xuất khẩu làm gia tăng đối đầu

Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố kế hoạch áp thuế bổ sung 100% đối với hàng nhập từ Trung Quốc kể từ ngày 1/11. Song song, Washington xem xét áp dụng kiểm soát phần mềm công nghệ cao xuất khẩu sang Trung Quốc, nhằm siết chặt hơn chuỗi cung ứng công nghệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Đáp trả, Bắc Kinh mở rộng kiểm soát sản phẩm sử dụng đất hiếm, yêu cầu các mặt hàng có chứa loại nguyên liệu này trên 0,1% giá trị phải được cấp phép xuất khẩu. Hiện Trung Quốc chiếm khoảng 90% chuỗi cung ứng đất hiếm toàn cầu, đồng thời sản xuất hơn 90% nam châm vĩnh cửu dùng trong điện thoại, xe điện và máy bay.

Theo giới chuyên gia, việc cả hai bên cùng gia tăng biện pháp hạn chế có thể gây gián đoạn chuỗi cung ứng quốc tế, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ, sản xuất chip, ô tô và quốc phòng.

Rủi ro lan rộng trong giao thương và thị trường

Ngoài thuế quan, Trung Quốc cũng dự kiến áp phí đặc biệt tại cảng đối với các tàu do Mỹ sở hữu, đóng hoặc đi vào lãnh hải nước này kể từ 14/10. Các hãng vận tải cảnh báo chính sách này có thể “khóa chặt” thương mại biển, khiến dòng chảy vận tải toàn cầu bị méo mó.

Tác động nhanh chóng lan sang thị trường tài chính: chứng khoán Mỹ sụt giảm mạnh, đặc biệt ở nhóm cổ phiếu công nghệ. Tại châu Âu, các doanh nghiệp lo ngại hiệu ứng dây chuyền có thể ảnh hưởng đến các ngành không trực tiếp liên quan đến thương mại Mỹ – Trung.

Trước sức ép từ Washington, Bắc Kinh tuyên bố sẽ “chiến đấu đến cùng” và không nhượng bộ trong các biện pháp thương mại. Tuy nhiên, một số chuyên gia vẫn kỳ vọng hai bên có thể gia hạn thỏa thuận đình chiến thuế quan vào ngày 1/11 hoặc tìm giải pháp tạm thời nhằm tránh leo thang thêm.

Dù vậy, nhiều nhà phân tích nhận định căng thẳng Mỹ – Trung khó hạ nhiệt sớm, bởi cả hai đều đang tận dụng đòn bẩy thương mại và chuỗi cung ứng để củng cố vị thế kinh tế trong dài hạn.

Theo: VnExpress