Tình trạng lạm dụng AI gây cháy não đang trở thành thách thức tại công sở. Nghiên cứu cho thấy việc phụ thuộc quá mức vào công nghệ không giúp tiết kiệm thời gian mà còn đẩy nhân viên vào vòng xoáy quá tải.
- Eo biển Hormuz: Trump nói nhiều nước sẽ gửi chiến hạm
- Việt Nam: Chi mạnh Quỹ bình ổn để ghìm giá xăng dầu giữa biến động toàn cầu
- BHXH một lần: Thượng sĩ 4 năm phục vụ nhận bao nhiêu
Nghịch lý năng suất và giới hạn của bộ não người
Nghiên cứu năm 2026 của Boston Consulting Group (BCG) chỉ ra một thực trạng đáng lo ngại: nhân viên đang cảm thấy quá tải khi phải liên tục giám sát và kiểm soát các công cụ trí tuệ nhân tạo. Điều này khiến mức độ mệt mỏi về tinh thần gia tăng nhanh chóng khi con người phải cố gắng thích nghi với tốc độ xử lý của máy móc.
Theo bà Julie Bedard, Giám đốc điều hành tại BCG, người lao động đang dần chạm tới giới hạn năng lực nhận thức của bộ não. Mọi thứ diễn ra quá nhanh khiến họ không còn đủ khả năng xử lý toàn bộ thông tin cũng như đưa ra các quyết định cần thiết một cách chuẩn xác.
Thêm vào đó, nghiên cứu từ Đại học California, Berkeley cho thấy một nghịch lý: khi hiệu suất tăng nhờ AI, nhân viên lại bị giao thêm nhiều đầu việc hơn, dẫn đến nguy cơ quá tải trầm trọng. Thay vì tận dụng những khoảng nghỉ ngắn giữa các nhiệm vụ để tái tạo năng lượng, nhiều người lại dùng thời gian này để viết thêm các câu lệnh (prompt) với hy vọng hoàn thành công việc nhanh hơn.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng nếu không dành thời gian nghỉ ngơi cần thiết, hiệu quả lao động sẽ giảm sút về lâu dài. Khái niệm “AI brain fry” hay “cháy não vì AI” đã chính thức xuất hiện để mô tả trạng thái kiệt quệ này.
Ảo tưởng tiết kiệm thời gian và sự suy giảm tư duy sâu
Báo cáo từ phần mềm phân tích nhân sự ActivTrak tiết lộ rằng AI không thực sự giúp tiết kiệm thời gian như kỳ vọng ban đầu của các doanh nghiệp. Qua phân tích dữ liệu của hơn 10.000 người dùng, thời gian dành cho các nhiệm vụ công việc thực tế đã tăng vọt từ 27% đến 346% sau khi áp dụng AI.
Cụ thể, việc xử lý các đầu việc mang tính lặp lại như email tăng 104%, trong khi hoạt động nhắn tin và trao đổi công việc tăng tới 145%. Báo cáo nhấn mạnh rằng AI không hề làm giảm khối lượng công việc mà trái lại, nó buộc nhân viên phải đảm nhiệm nhiều hơn.
Để đối phó với khối lượng công việc thường nhật ngày càng kéo dài, nhiều nhân viên buộc phải hy sinh thời gian dành cho việc suy nghĩ kỹ lưỡng. Thực tế, thời lượng trung bình của các phiên làm việc tập trung không bị gián đoạn đã giảm 9% trong ba năm qua. Đến năm 2025, tỷ lệ thời gian người lao động thực sự “vào guồng” làm việc chỉ còn khoảng 60%.
Điều này trái ngược hoàn toàn với những dự báo lạc quan từ giới tinh hoa công nghệ. Trong khi Demis Hassabis của Google DeepMind mơ về một “kỷ nguyên vàng” nơi AI giúp con người trở thành “siêu nhân”, hay Elon Musk tin rằng công việc truyền thống sẽ chỉ là một sở thích cá nhân trong 15 năm tới.
Theo: Báo Dân trí
