COLOMBIA – Trận động đất 7,4 độ xảy ra tại tỉnh Chocó đã khiến ít nhất 111 người thiệt mạng, hơn 1.600 công trình hư hại và buộc chính quyền nước này ban bố tình trạng thảm họa quốc gia.
- Nhóm trộm chó nổ súng vào công an, 4 nghi phạm sa lưới
- Cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan nộp gần hết 16,3 tỷ đồng hối lộ
- Vết nứt trên núi ở Quan Sơn lan rộng, 60 người dân phải sơ tán
Sáng 10/8 theo giờ địa phương, trận động đất mạnh nhất trong một thập kỷ tại Colombia xảy ra ở khu vực San José del Palmar, tỉnh Chocó, cách thủ đô Bogotá khoảng 400km về phía tây. Rung chấn lan rộng sang Ecuador, Panama và Venezuela, khiến nhiều khu vực phải sơ tán người dân khẩn cấp để bảo đảm an toàn.
Tâm chấn được Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) xác định ở độ sâu khoảng 100km. Trước mức độ thiệt hại nghiêm trọng, Tổng thống Colombia Abelardo de la Espriella đã tuyên bố tình trạng thảm họa quốc gia và trực tiếp chỉ đạo công tác ứng phó.
Ông viết trên mạng xã hội X trước khi đến vùng bị ảnh hưởng: “Tôi muốn nói với những người Colombia đang trải qua thời khắc khó khăn hôm nay: các bạn không đơn độc”.

Thiệt hại lớn tại nhiều thành phố, công tác cứu hộ khẩn trương triển khai
Theo Cơ quan Địa chất Colombia (SGC), đây là trận động đất mạnh nhất nước này trong vòng một thập kỷ. Khu vực Chocó nằm tại nơi giao nhau của ba mảng kiến tạo Nazca, Caribe và Nam Mỹ, thuộc Vành đai lửa Thái Bình Dương, đồng thời ghi nhận thêm dư chấn khoảng 5 độ sau động đất chính.
Tại Cali, thành phố lớn thứ ba Colombia, khoảng 20-30 tòa nhà đã sập đổ và nhiều người bị mắc kẹt dưới đống đổ nát. Chính quyền địa phương cho biết các lều dã chiến đã được dựng lên để điều phối hoạt động tìm kiếm cứu nạn.
Ở Pereira, ít nhất 18 người thiệt mạng do công trình đổ sập. Trong khi đó, thành phố Manizales ghi nhận 17 tòa nhà sập hoàn toàn và 19 công trình khác bị hư hại một phần.
Thống kê sơ bộ cho thấy Risaralda là địa phương chịu thiệt hại nhân mạng nặng nề nhất với khoảng 40 người tử vong. Tiếp theo là Valle del Cauca với 27 người, Chocó 12 người và Caldas 4 người.
Hơn 1.600 công trình trên cả nước bị ảnh hưởng sau động đất. Khoa nhi và sơ sinh của một bệnh viện tại Cali cũng bị sập, trong khi sáu sân bay gồm Pereira, Manizales, Quibdó, Armenia, Cartago và Buenaventura phải tạm ngừng hoạt động để kiểm tra kết cấu.
Mỹ đã công bố gói viện trợ khẩn cấp trị giá 15,5 triệu USD nhằm hỗ trợ nơi ở tạm thời, lương thực và công tác đánh giá thiệt hại tại Colombia.

Chỉ hơn một tháng trước, Venezuela láng giềng cũng trải qua hai trận động đất liên tiếp mạnh 7,2 và 7,5 độ vào ngày 24/6, khiến hơn 6.000 người thiệt mạng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia địa chất, cơ chế hình thành của hai thảm họa này không giống nhau dù đều liên quan đến mảng kiến tạo Nazca.
Tiến sĩ Gustavo Ortiz thuộc Hội đồng Nghiên cứu Khoa học và Kỹ thuật Quốc gia Argentina (CONICET) cho biết bối cảnh địa chất của hai trận động đất hoàn toàn khác biệt. Ông giải thích các trận động đất ở khu vực Tây Nam Mỹ thường xuất hiện khi mảng Nazca ngoài Thái Bình Dương trượt xuống dưới mảng Nam Mỹ trong quá trình hút chìm.
Nhà địa chấn học độc lập Amilcar Carrera-Cevallos nhận định trận động đất tại Colombia xảy ra dọc một đứt gãy trượt ngang do ứng suất tích tụ bên trong chính mảng Nazca. Theo ông, hiện tượng này có thể phản ánh một quá trình lặp lại tại khu vực đang hút chìm thay vì một sự kiện đơn lẻ bất thường.
Tâm chấn ở độ sâu khoảng 100km và nằm cách Bogotá khoảng 400km. Hai thảm họa địa chấn lớn liên tiếp tại Nam Mỹ trong hơn 40 ngày qua đã khiến hơn 6.000 người thiệt mạng, cho thấy khu vực này đang trải qua giai đoạn hoạt động địa chấn đáng chú ý mà giới khoa học vẫn chưa thể dự báo chính xác.
Minh Tâm (tổng hợp)
