Đàm phán Iran – Mỹ chỉ được nối lại khi Washington đáp ứng các yêu cầu về dỡ bỏ trừng phạt và công nhận chủ quyền của Tehran tại eo biển Hormuz chiến lược.
- Nội bộ Iran chia rẽ sâu sắc về thỏa thuận hạt nhân với Mỹ
- Tổng thống Donald Trump cảnh báo duy trì kế hoạch quân sự tại Iran
- Đàm phán Mỹ-Iran bế tắc sau khi Washington bác bỏ đề xuất từ Tehran
Đàm phán Iran – Mỹ và những điều kiện từ phía Tehran
Iran tuyên bố sẽ không quay lại bàn hội nghị nếu Hoa Kỳ chưa đáp ứng đủ năm điều kiện để thiết lập mức độ tin cậy tối thiểu giữa hai quốc gia. Theo các nguồn tin khu vực, Tehran yêu cầu Washington phải chấm dứt mọi hành động quân sự trên các mặt trận, đặc biệt là tại Lebanon. Giới quan sát cho rằng đây là những đòi hỏi cốt yếu để Iran bảo vệ vị thế chính trị sau các đợt căng thẳng vũ trang vừa qua.
Bên cạnh việc ngừng bắn, Tehran nhấn mạnh yêu cầu dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt kinh tế và giải phóng các nguồn tài sản đang bị phía Mỹ đóng băng. Iran cũng đòi hỏi sự bồi thường cho các thiệt hại phát sinh từ các cuộc xung đột quân sự trực tiếp giữa hai bên trong thời gian qua. Đặc biệt, nước này khẳng định quyền chủ quyền không thể tách rời đối với eo biển Hormuz, một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới.
Thông qua các kênh trung gian tại Pakistan, giới chức Iran bày tỏ sự thiếu tin tưởng khi Hải quân Mỹ vẫn tiếp tục duy trì phong tỏa tại biển Ả Rập và vịnh Oman. Việc duy trì áp lực hàng hải ngay cả khi lệnh ngừng bắn đã được công bố khiến tiến trình đối thoại trở nên khó khăn hơn. Một số nhà phân tích nhận định rằng nếu không có sự nhượng bộ từ Washington, các đề xuất mà Iran gọi là “hợp lý và hào phóng” sẽ khó có thể trở thành hiện thực.
Phản ứng của Washington trước đề xuất từ phía Iran
Mặc dù hai phía đã tổ chức các cuộc thảo luận sơ bộ tại Islamabad, Pakistan, nhưng nỗ lực đạt được một thỏa thuận lâu dài vẫn chưa mang lại kết quả. Tổng thống Donald Trump công khai bác bỏ đề xuất 14 điểm trước đây của Tehran, khẳng định các điều khoản đó là hoàn toàn không thể chấp nhận được đối với Hoa Kỳ. Sự mâu thuẫn sâu sắc về quan điểm lợi ích khiến các bên chưa thể tìm thấy tiếng nói chung trên bàn ngoại giao.
Lãnh đạo cơ quan lập pháp Iran, ông Mohammad Bagher Ghalibaf, cảnh báo rằng Washington sẽ phải đối mặt với thất bại nếu không công nhận các quyền lợi hợp pháp của người dân nước này. Ông khẳng định rằng việc kéo dài thời gian đàm phán chỉ khiến phía Mỹ phải chi trả cái giá đắt hơn về mặt chiến lược và uy tín. Theo ông, các đề xuất hiện tại là lựa chọn duy nhất để tránh những hệ lụy xấu hơn cho cả hai bên trong tương lai.
Ngược lại, phía Nhà Trắng thể hiện thái độ tự tin vào ưu thế quân sự sau chiến dịch tấn công bắt đầu từ cuối tháng Hai. Tổng thống Trump tuyên bố rằng lực lượng không quân và hải quân của Iran đã bị tổn thất nặng nề, khiến khả năng đối kháng của nước này suy giảm đáng kể. Ông tin rằng cuộc xung đột sẽ sớm kết thúc theo cách này hay cách khác mà không cần sự can thiệp từ các cường quốc trung gian khác. Tổng thống Donald Trump phát biểu với các phóng viên tại Nhà Trắng ngày 12/5.”Chúng tôi sẽ chiến thắng bằng cách này hoặc cách khác, hòa bình hoặc không. Hải quân, không quân của Iran đã bị xóa sổ”.
Theo: Báo Dân trí
