Đánh cược tương lai khi cho con thôi học đang trở thành lựa chọn gây tranh cãi của nhiều gia đình Việt trước áp lực trường lớp và điểm số.
Đánh cược tương lai khi cho con thôi học không phải quyết định bốc đồng, mà thường là kết quả của những xung đột kéo dài giữa kỳ vọng gia đình và thực tế giáo dục. Ở nhiều nơi, trường học trở thành không gian của áp lực thành tích, kỷ luật cứng nhắc và cuộc đua điểm số.
Phan Anh, 15 tuổi, từng học qua trường công, tư thục và quốc tế nhưng vẫn không tìm được cảm giác “thuộc về”. Em cho rằng mình học tốt nhất khi được trải nghiệm đời sống thực tế thay vì chạy theo bài kiểm tra và chứng chỉ.
Tại Đà Lạt, anh Huỳnh Dũng nhìn thấy sự mệt mỏi của con trai vốn yêu thiên nhiên nhưng phải ngồi hàng giờ trong lớp. Với anh, chương trình phổ thông thiếu cá nhân hóa, buộc trẻ học nhiều nội dung không gắn với đời sống.
Cú sốc lớn nhất đến với anh Bá Ngọc khi chính bốn đứa con của mình bắt đầu chán học, lệ thuộc game. Sau chuyến xuyên Việt gặp gỡ các gia đình giáo dục tại nhà, anh quyết định cho cả bốn con rời hệ thống chính quy.
Học ở “trường đời”
Rời khỏi trường lớp, mỗi gia đình tự xây dựng một mô hình học tập riêng. Với gia đình anh Ngọc, trẻ được tự do khám phá năng khiếu. Có em say mê kiến trúc, em học cắt may, em dành hàng giờ vẽ tranh. Cha mẹ đóng vai trò đồng hành, không áp đặt.
Gia đình anh Huỳnh Dũng chọn homeschooling theo chương trình quốc tế, chi phí khoảng 16 triệu đồng mỗi năm. Nhờ thời gian linh hoạt, con trai anh thường xuyên leo núi, cắm trại, lặn biển và thậm chí dẫn khách trekking rừng thông.
Phan Anh vẫn học văn hóa online để đảm bảo bằng cấp quốc tế, song song với trải nghiệm thực tế. Mùa hè vừa qua, em thử sức 13 công việc khác nhau trong dự án “100 nghề”, từ sửa xe, cắt tóc đến làm nông nghiệp.
Với các gia đình này, kiến thức không chỉ nằm trong sách vở mà hiện diện trong đời sống, lao động và va chạm xã hội.
Đánh cược tương lai khi cho con thôi học: Cái giá của sự tự do
Dù mang lại sự chủ động và hạnh phúc cho trẻ, con đường này không dễ đi. Phụ huynh phải đối mặt với phản đối từ gia đình, định kiến xã hội và nỗi lo bằng cấp.
Anh Ngọc chấp nhận khả năng con không có bằng theo chuẩn Việt Nam. Với anh, năng lực thực tế có thể mở ra những lối đi khác, dù cánh cửa truyền thống hẹp lại.
Để bù đắp thiếu hụt tương tác xã hội, nhiều gia đình cho con tham gia các câu lạc bộ, nhóm cộng đồng theo sở thích. Tuy nhiên, rủi ro vẫn tồn tại nếu trẻ muốn quay lại hệ thống chính quy ở bậc THCS hoặc THPT do rào cản học bạ.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Thu Huyền, chuyên gia giáo dục, homeschooling và unschooling chỉ phù hợp với gia đình có hiểu biết giáo dục, quỹ thời gian lớn và nền tảng tài chính ổn định. Không ít trường hợp thất bại buộc phải quay lại trường học trong khó khăn.
Đánh cược tương lai khi cho con thôi học vì thế là một cuộc lựa chọn đầy cân nhắc. Với một số gia đình, đó là con đường giải phóng tiềm năng. Với số khác, rủi ro có thể vượt ngoài khả năng kiểm soát. Đây không phải lối đi cho số đông, nhưng đang phản ánh rõ những trăn trở ngày càng lớn về giáo dục hiện nay.
Theo: VnExpress
