Ủy ban Thường vụ Quốc hội cảnh báo nguy cơ đất nước thiếu hụt nhân lực chất lượng cao, nhất là chuyên gia đầu ngành và “tổng công trình sư”.
- Mỹ triển khai F-35 đối phó băng nhóm ma túy
- Cách kéo dài tuổi thọ từ 3 loại nước quen thuộc người Việt có sẵn
- Thoát khỏi vụ bắt cóc online, nạn nhân và gia đình biết ơn Công an Hải Phòng
Ủy ban Thường vụ Quốc hội vừa công bố kết quả giám sát chuyên đề về chính sách, pháp luật phát triển và sử dụng nguồn nhân lực phục vụ yêu cầu kinh tế – xã hội. Báo cáo nêu rõ: Việt Nam đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, công nghiệp quốc phòng, luật, trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và các ngành mũi nhọn khác.
Nhân lực chất lượng cao tăng nhưng chưa bền vững
Theo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, trong những năm qua, nguồn nhân lực nói chung và nhân lực chất lượng cao nói riêng đã phát triển tích cực. Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức phần lớn được đào tạo bài bản, có bản lĩnh chính trị, chuyên môn tốt; năng suất lao động toàn xã hội tăng trung bình 5%/năm, thu nhập người lao động cải thiện.
Chất lượng giáo dục đào tạo cũng được nâng lên, số lượng giảng viên có trình độ tiến sĩ, giáo sư, phó giáo sư tăng đều. Tự chủ đại học được mở rộng, chính sách thu hút nhân tài bước đầu phát huy tác dụng, nhiều sinh viên xuất sắc và cán bộ khoa học trẻ đã được tuyển dụng.
Tuy nhiên, chất lượng nguồn nhân lực cải thiện chậm, chưa tạo đột phá. Cơ cấu lao động chuyển dịch ì ạch, lao động nông nghiệp còn chiếm tỷ lệ cao, trong khi nhân lực chất lượng cao lại tập trung ở đô thị và khu vực công. Khu vực tư nhân, nông thôn, miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số vẫn thiếu hụt trầm trọng.
Nhân lực chất lượng cao thiếu cơ chế đãi ngộ vượt trội
Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ ra nhiều bất cập: công tác đào tạo chưa được đầu tư đúng tầm, các chương trình nghề theo chuẩn quốc tế triển khai chậm và thiếu đồng bộ. Cơ chế tài chính cho phát triển nguồn nhân lực chưa tương xứng với vai trò chiến lược.
Chính sách trọng dụng nhân tài đổi mới chậm, môi trường làm việc chưa đủ sức hấp dẫn để giữ chân chuyên gia giỏi. Vì thế, đội ngũ “tổng công trình sư”, nhà khoa học đầu ngành hay nhóm nghiên cứu mạnh vẫn còn mỏng, chưa đáp ứng yêu cầu trong kỷ nguyên kinh tế số và chuyển đổi xanh.
Giải pháp phát triển nhân lực trong giai đoạn mới
Để khắc phục, cơ quan giám sát đề nghị Chính phủ giao một cơ quan chuyên trách quản lý Nhà nước về phát triển nguồn nhân lực cả công và tư, xây dựng chiến lược quốc gia và giám sát việc thực thi.
Ngoài ra, cần đầu tư mạnh vào các trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp trọng điểm, tập trung vào những ngành thiếu nhân lực. Đồng thời, chú trọng thu hút và luân chuyển trí thức, bác sĩ, nhà khoa học về vùng khó khăn, miền núi và biên giới.
Bên cạnh đó, phải có cơ chế vượt trội để thu hút sinh viên Việt Nam học tập ở nước ngoài, chuyên gia Việt kiều và chuyên gia nước ngoài trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, chuyển đổi số, công nghệ cao… làm việc tại các khu công nghệ và trung tâm tài chính quốc tế.
Theo: Dân Trí
