Trong buổi tọa đàm sáng 22/4, các chuyên gia kiến nghị tăng mức phạt hành chính gấp mười lần với hành vi buôn bán thuốc lá lậu nhằm nâng cao tính răn đe.
- Thành phố Đồng Nai và bước ngoặt chuyển mình lên cấp trung ương
- Triệu tập người bị hại trong vụ lừa đảo qua mạng quy mô lớn tại Phú Thọ và nhiều tỉnh thành
- Khởi tố hai mẹ con mượn xe máy mang đi cầm cố tại Hà Tĩnh
Nguy cơ thất thu ngân sách và hệ lụy từ thuốc lá nhập lậu
Tại tọa đàm “Phòng chống thuốc lá lậu – Thực trạng và hành lang pháp lý trong tình hình mới” diễn ra sáng 22/4, nhiều chuyên gia đã thảo luận về những hệ lụy của vấn nạn này. Đại tá Nguyễn Thanh Bình, cho rằng thuốc lá nhập lậu không chỉ gây thất thu ngân sách mà còn làm méo mó môi trường cạnh tranh lành mạnh. Ông nhấn mạnh hoạt động này thường gắn liền với các đường dây tội phạm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh kinh tế và hiệu lực quản lý nhà nước.
Bà Lê Thị Duyên Hải, đại diện Hội Tư vấn thuế Việt Nam, cung cấp thông tin mỗi năm thuốc lá lậu khiến ngân sách nhà nước thất thu khoảng 5.000 đến 6.000 tỷ đồng. Theo số liệu của Bộ Tài chính, xu hướng thất thu này vẫn đang có dấu hiệu gia tăng, tạo áp lực lớn lên các nguồn lực tài chính công. Đồng thời, các doanh nghiệp sản xuất trong nước đang phải đối mặt với tình trạng thu hẹp thị trường và giảm khả năng cạnh tranh nghiêm trọng.
Mức xử phạt hành chính hiện tại đối với hành vi buôn bán mặt hàng này được đánh giá là quá thấp, chỉ dao động từ 1 đến 3 triệu đồng. Nhiều đối tượng vi phạm thậm chí coi số tiền phạt này như một loại chi phí vận hành cố định của hoạt động kinh doanh bất hợp pháp. Khi so sánh với các quốc gia trong khu vực, chế tài của Việt Nam hiện chưa đủ sức răn đe, tạo kẽ hở cho các đầu lậu tiếp tục trục lợi.
Kiến nghị nâng cao chế tài và siết chặt quản lý thị trường
Để giải quyết tình trạng trên, bà Hải kiến nghị cần sớm sửa đổi Nghị định 98/2020 theo hướng nâng mức phạt khởi điểm lên gấp 10 lần so với hiện nay. Việc điều chỉnh này cần thực thi ngay trong năm nay nhằm ổn định thị trường trước khi lộ trình tăng thuế tiêu thụ đặc biệt bắt đầu từ năm 2027. Chuyên gia tin rằng khi mức phạt cao hơn lợi nhuận kỳ vọng, người kinh doanh sẽ buộc phải cân nhắc rủi ro pháp lý thay vì bày bán hàng lậu.
Ông Nguyễn Chí Nhân, Tổng thư ký Hiệp hội Thuốc lá Việt Nam, đề xuất áp dụng nghiêm các biện pháp bổ sung như tịch thu phương tiện và thu hồi giấy phép kinh doanh. Ông nhận định việc giám sát chặt chẽ các điểm bán lẻ là yếu tố sống còn để chặn đứng đầu ra của các sản phẩm thuốc lá bất hợp pháp. Một khi các cửa hàng không còn dám lưu trữ hàng lậu do lo ngại chế tài, toàn bộ chuỗi cung ứng lậu sẽ dần bị tê liệt.
Bà Phan Minh Thủy Trưởng phòng Pháp chế, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cũng cho rằng cần nghiên cứu cơ chế phạt lũy tiến và cân nhắc chuyển sang truy cứu trách nhiệm hình sự sớm hơn với trường hợp tái phạm. Phối hợp với quan điểm này, TS Nguyễn Quốc Việt khẳng định chống buôn lậu từ gốc cần sự liên kết đa ngành để cắt đứt dòng hàng từ biên giới vào nội địa. Đây là nhiệm vụ tổng thể bao gồm việc thiết kế chính sách thuế hài hòa và áp dụng chế tài xử phạt một cách đồng bộ.
Theo: Báo Dân trí
