Theo chuyên gia y tế, sự thay đổi nhiệt độ đột ngột gây co mạch máu kết hợp căng thẳng, thiếu ngủ và ăn uống thất thường khiến huyết áp mất kiểm soát, đẩy nguy cơ đột quỵ cuối năm lên cao.
- Trump công bố thỏa thuận hòa bình Israel – Hamas
- Cuộc sống ngắn ngủi, hãy học cách để mọi việc diễn ra tự nhiên
- 8 nhóm công trình được miễn giấy phép xây dựng từ 2026
Thời tiết lạnh, biến động nhiệt độ lớn
TS.BS Bùi Phạm Minh Mẫn từ Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM (cơ sở 3) cho biết, cuối năm thường trùng với giai đoạn thời tiết lạnh hoặc biến động nhiệt độ lớn. Nhiều nghiên cứu y khoa ghi nhận khi nhiệt độ giảm, mạch máu ngoại biên co lại để giữ nhiệt cơ thể, làm tăng sức cản mạch và đẩy huyết áp cao hơn.
Ở những người có bệnh nền như tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hoặc tim mạch, sự thay đổi này dễ dẫn đến mất cân bằng huyết động, tăng nguy cơ hình thành huyết khối gây đột quỵ cuối năm.
Bên cạnh yếu tố thời tiết, thói quen sinh hoạt dịp cuối năm cũng đóng góp đáng kể. Nhiều người gặp áp lực công việc cao, ngủ không đủ, ăn uống thất thường, sử dụng rượu bia nhiều hơn và giảm vận động. Các yếu tố này làm huyết áp khó kiểm soát, rối loạn chuyển hóa tăng và thúc đẩy quá trình đông máu.
Một vấn đề thường bị bỏ qua là gián đoạn điều trị. Không ít bệnh nhân tăng huyết áp, đái tháo đường hoặc rối loạn mỡ máu tự ý ngừng thuốc, quên liều hoặc hoãn tái khám vì bận rộn. Điều này khiến chỉ số sức khỏe mất ổn định đúng vào thời điểm nguy cơ đột quỵ cuối năm cao nhất.
Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu
Chuyên gia nhấn mạnh tăng huyết áp là nguyên nhân quan trọng nhất liên quan đến đột quỵ, thường diễn tiến âm thầm mà không có triệu chứng rõ rệt. Nhiều người chỉ phát hiện khi đã xảy ra biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim.
Việc đo huyết áp định kỳ, đúng kỹ thuật và theo dõi xu hướng thay đổi là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả cao. Người trưởng thành, đặc biệt từ 40 tuổi hoặc có bệnh nền, nên duy trì thói quen này, nhất là trong những ngày lạnh giá.
Khi huyết áp tăng kéo dài hoặc dao động bất thường, cần tham khảo ý kiến nhân viên y tế để điều chỉnh lối sống hoặc thuốc men phù hợp, tránh tự ý xử trí.
Đối với bệnh nhân đã được chẩn đoán, tuân thủ điều trị là yếu tố then chốt. Cuối năm không nên gián đoạn thuốc hoặc bỏ lịch khám. Hãy chủ động chuẩn bị đủ thuốc và báo bác sĩ nếu có dấu hiệu bất thường về sức khỏe.
Phòng ngừa đột quỵ cuối năm: Duy trì lối sống lành mạnh
Bác sĩ khuyến cáo phòng ngừa đột quỵ không đòi hỏi thay đổi cực đoan mà chỉ cần điều chỉnh hợp lý và duy trì đều đặn.
Chế độ ăn cần giảm muối, hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ mặn, đồng thời tăng cường rau xanh, trái cây, cá và các nguồn protein lành mạnh. Giảm muối có tác động trực tiếp đến việc kiểm soát huyết áp.
Hoạt động thể lực nên duy trì ở mức phù hợp như đi bộ nhanh hoặc tập nhẹ tại nhà, giúp cải thiện tuần hoàn máu, hỗ trợ ổn định huyết áp, đường huyết và mỡ máu. Trong thời tiết lạnh, cần khởi động kỹ và giữ ấm cơ thể.
Hạn chế rượu bia, bỏ thuốc lá là biện pháp quan trọng bảo vệ mạch máu. Rượu bia thừa gây tăng huyết áp và rối loạn nhịp tim, trong khi thuốc lá tổn thương thành mạch, thúc đẩy xơ vữa động mạch.
Giấc ngủ đủ và sức khỏe tinh thần cũng cần chú ý. Thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài làm huyết áp biến động và giảm hiệu quả kiểm soát bệnh nền. Sắp xếp công việc khoa học giúp cơ thể phục hồi tốt hơn.
Nhận biết và xử trí đột quỵ kịp thời
Dù đã phòng ngừa kỹ, đột quỵ vẫn có thể xảy ra đột ngột. Nhận biết sớm các dấu hiệu như méo miệng, yếu tê một bên tay chân, nói khó ngọng, mờ mắt, chóng mặt mất thăng bằng hoặc đau đầu dữ dội là yếu tố quyết định tiên lượng.
Khi xuất hiện biểu hiện này, cần gọi cấp cứu hoặc đưa đến bệnh viện có khả năng điều trị đột quỵ ngay lập tức, không chờ đợi hay áp dụng biện pháp dân gian.
Theo: Dân Trí
