Iran có thể bầu lãnh tụ tối cao mới trong vòng 24 giờ tới sau khi lãnh đạo tối cao qua đời, trong bối cảnh quốc gia Trung Đông đối mặt khủng hoảng chính trị và an ninh nghiêm trọng.
- Iran xin lỗi và tuyên bố chấm dứt tấn công các quốc gia láng giềng
- Israel không kích quy mô lớn vào Iran: 80 tiêm kích dội bom các mục tiêu chiến lược
- Tổng thống Trump kêu gọi quân đội Iran đầu hàng và xin tị nạn
Cơ chế lựa chọn lãnh tụ tối cao tại Iran
Sau khi lãnh tụ tối cao của Iran qua đời, bộ máy quyền lực tại quốc gia Trung Đông này lập tức kích hoạt cơ chế chuyển giao được quy định trong hiến pháp. Theo đó, cơ quan có thẩm quyền quyết định người kế nhiệm là Assembly of Experts – Hội đồng Chuyên gia gồm 88 giáo sĩ cấp cao.
Cơ quan này chịu trách nhiệm lựa chọn và phê chuẩn lãnh tụ tối cao mới của Iran. Theo các nguồn tin quốc tế, Iran có thể sẽ bầu ra lãnh tụ tối cao mới trong vòng 24 giờ tới, một tuần sau khi Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ nhằm tránh khoảng trống quyền lực ở cấp cao nhất của nhà nước.
Trong giai đoạn chuyển tiếp, một hội đồng lãnh đạo tạm thời được thiết lập để điều hành hoạt động nhà nước. Hội đồng này gồm Tổng thống Masoud Pezeshkian, Chánh án Gholam-Hossein Mohseni-Eje’i và giáo sĩ Alireza Arafi.
Theo quy định hiến pháp Iran, hội đồng này chỉ giữ vai trò tạm thời, duy trì hoạt động của chính quyền cho đến khi lãnh tụ tối cao mới được chính thức bầu chọn và công bố.
Những ứng viên tiềm năng cho vị trí quyền lực nhất Iran
Giới quan sát quốc tế cho rằng một số nhân vật có ảnh hưởng trong hệ thống chính trị và tôn giáo Iran đang được cân nhắc cho vị trí lãnh tụ tối cao.
Một trong những cái tên được nhắc tới nhiều là Mojtaba Khamenei, con trai của cố lãnh tụ Ali Khamenei. Ông Mojtaba được cho là có ảnh hưởng đáng kể trong các cấu trúc quyền lực của Iran, dù việc cha truyền con nối trong hệ thống lãnh đạo vẫn gây tranh luận.
Ngoài ra, Hassan Khomeini – cháu của lãnh tụ cách mạng Ruhollah Khomeini – cũng được một số nhà phân tích coi là ứng viên tiềm năng nhờ vị thế biểu tượng trong hệ thống chính trị Iran.
Một số nhân vật khác trong bộ máy quyền lực, bao gồm các giáo sĩ và quan chức cấp cao, cũng được nhắc đến trong các kịch bản kế nhiệm. Tuy nhiên, quá trình lựa chọn có thể được giữ bí mật cho tới khi hội đồng đạt được đồng thuận.
Việc lựa chọn lãnh tụ mới diễn ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực gia tăng, khiến quyết định này không chỉ có ý nghĩa đối với Iran mà còn có thể ảnh hưởng đến cục diện chính trị tại Trung Đông.
Theo: Báo Dân trí
