Không khí lạnh xuất hiện cuối tháng 9, thời tiết dị thường

Không khí lạnh được dự báo xuất hiện từ cuối tháng 9, trong khi miền Bắc tiếp tục mưa vượt trung bình nhiều năm. Thời tiết còn diễn biến dị thường khó lường.

Không khí lạnh bắt đầu hoạt động từ cuối tháng 9

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong tháng tới (11/9 – 10/10), nền nhiệt trung bình cả nước dự báo xấp xỉ trung bình nhiều năm. Riêng khu vực Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Hà Tĩnh có nhiệt độ cao hơn khoảng 0,5-1 độ C.

Đáng chú ý, không khí lạnh có khả năng xuất hiện từ cuối tháng 9. Tuy nhiên, giai đoạn đầu cường độ còn yếu, hoạt động chưa ổn định nên chưa tác động rõ rệt đến nhiệt độ các tỉnh miền Bắc.

Ngoài ra, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông dự báo tương đương trung bình nhiều năm cùng thời kỳ (khoảng 2,2 cơn, trong đó 1,1 cơn có khả năng ảnh hưởng đất liền Việt Nam). Những cơn bão, áp thấp nhiệt đới có thể kết hợp với gió mùa Tây Nam gây mưa lớn diện rộng. Đồng bằng Bắc Bộ, Thanh Hóa đến Quảng Ngãi có thể xuất hiện nhiều đợt mưa dồn dập, tổng lượng mưa phổ biến cao hơn trung bình 5-15%.

Các chuyên gia cảnh báo tình trạng mưa lớn kéo dài dễ dẫn đến ngập úng ở vùng trũng thấp, lũ quét và sạt lở ở miền núi. Trên biển, gió mạnh và sóng lớn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động tàu thuyền.

Nhiều hình thái thời tiết dị thường thời gian qua

Trong khoảng một tháng qua (11/8 – 10/9/2025), thời tiết nước ta đã chứng kiến nhiều biến động bất thường. Liên tiếp 3 cơn bão và 1 áp thấp nhiệt đới hình thành trên Biển Đông, kèm theo mưa lũ lịch sử và các đợt nắng nóng gay gắt.

Ngày 16/8, vùng áp thấp phía Nam Hoàng Sa mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới, di chuyển vào Quảng Ninh – Hải Phòng ngày 19/8 trước khi suy yếu. Ít ngày sau, bão số 5 (Kajiki) mạnh cấp 14, giật cấp 16, đổ bộ vào Nam Nghệ An – Bắc Hà Tĩnh, gây mưa 200-400mm, trạm Bái Thượng (Thanh Hóa) ghi nhận tới 543mm, vượt mốc lịch sử.

Tiếp đó, bão số 6 (Nongfa) hình thành ngày 27/8, ảnh hưởng Hà Tĩnh – Quảng Trị trước khi tan trên đất Lào. Sang tháng 9, bão số 7 (Tapah) dù đổ bộ vào Quảng Đông (Trung Quốc) nhưng vẫn gây mưa lớn ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ do tác động của dải hội tụ nhiệt đới.

Hệ quả là nhiều trạm khí tượng ghi nhận lượng mưa vượt kỷ lục. Trạm Ba Vì (Hà Nội) ngày 26/8 đo được 299,8mm, vượt mốc 258,7mm năm 1978. Tại Láng (Hà Nội), lượng mưa 234,8mm cũng phá kỷ lục năm 1972. Một số tỉnh như Phú Thọ, Ninh Bình, Thanh Hóa cũng ghi nhận lượng mưa cao bất thường.

nắng nóng gay gắt

Song song với mưa lớn, Bắc Bộ và Trung Bộ còn trải qua nắng nóng gay gắt. Ngày 5/9, trạm Sông Mã (Sơn La) ghi nhận 38,5 độ C, vượt mốc lịch sử 37,2 độ. Hà Nội cũng ghi nhận 38,2 độ C tại trạm Láng ngày 8/9. Tại Trung Bộ, nắng nóng kéo dài từ cuối tháng 7 đến giữa tháng 8, nhiều nơi 37-38 độ. Ở Nam Bộ, một số ngày cục bộ đạt 35-36 độ.

Không khí lạnh khả năng xuất hiện từ cuối tháng 9. (Ảnh minh họa: Nam Khánh)

Không khí lạnh đến sớm, nguy cơ thiên tai cao

Tại cuộc họp báo đầu tháng 9, ông Hoàng Đức Cường – Phó Cục trưởng Cục Khí tượng Thủy văn cho biết, từ nay đến cuối năm 2025, Biển Đông có thể đón thêm 5-7 cơn bão hoặc áp thấp nhiệt đới, trong đó khoảng một nửa có thể ảnh hưởng đất liền Việt Nam. Thông thường, bão cuối mùa tác động nhiều đến Trung Bộ và phía Nam.

Đáng lưu ý, năm nay không khí lạnh được dự báo đến sớm, bắt đầu từ cuối tháng 9. Điều này cảnh báo một mùa mưa bão phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ thiên tai lớn hơn. Khi bão hoặc áp thấp nhiệt đới kết hợp với không khí lạnh, khả năng xuất hiện mưa lớn trên diện rộng sẽ gia tăng.

Cơ quan khí tượng khuyến cáo chính quyền và người dân cần theo dõi sát các bản tin dự báo, chủ động các biện pháp phòng tránh, nhất là tại khu vực miền núi dễ xảy ra lũ quét, sạt lở, vùng ven biển thường xuyên chịu ảnh hưởng bão. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro và thiệt hại cho sản xuất, giao thông cũng như đời sống dân sinh.

Theo: Vietnamnet