Lá đinh lăng và mặt trái ít ai ngờ khi lạm dụng

Tin dùng lá đinh lăng để cải thiện sức khỏe, nhiều người uống liên tục thay nước lọc dẫn đến mệt mỏi, chán ăn, sụt cân và tổn thương gan. Lá đinh lăng bổ dưỡng nhưng nếu lạm dụng có thể gây hại nghiêm trọng cho cơ thể.

Mệt mỏi, chán ăn vì lá đinh lăng

Ông N.V.T (61 tuổi, Hưng Yên) phải nhập viện Bệnh viện Đa khoa Thái Bình sau khi cơ thể gầy rộc, sút 7-8kg trong 2 tháng, kèm chán ăn, mệt mỏi và tiêu chảy. Kết quả xét nghiệm loại trừ các bệnh chuyển hóa, gan, tiêu hóa đều không có bất thường.

Qua khai thác thói quen sinh hoạt, bác sĩ phát hiện ông T. thường xuyên uống nước lá đinh lăng thay nước lọc, mỗi ngày 4-5 cốc to. Ông cho biết tin theo thông tin trên mạng về công dụng trị mất ngủ nên tự nấu lá trong vườn để dùng.

Tương tự, bà N.X.K (56 tuổi, Phú Thọ) cũng phải nhập viện Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương với tình trạng men gan tăng cao, dấu hiệu xơ hóa sớm. Bà K. vốn bị viêm gan B nhưng lo ngại tác dụng phụ thuốc kháng virus nên tự ý uống trà lá đinh lăng và xạ đen trong nhiều tháng. Hậu quả là virus phát triển mạnh, gây tổn thương gan không thể hồi phục.

Lá đinh lăng tốt nhưng không lành

Theo Tiến sĩ Phạm Việt Hoàng – Nguyên Giảng viên Học viện Y Dược cổ truyền Trung ương (Hà Nội), cây đinh lăng vốn được mệnh danh là “sâm của người nghèo” vì cùng họ với nhân sâm và giàu giá trị dược liệu.

Hàm lượng saponin trong lá cao gấp nhiều lần so với củ, đạt khoảng 1–10%, trong khi rễ chỉ 0,4%. Chính nhờ đặc tính này mà đinh lăng được sử dụng rộng rãi trong cả y học cổ truyền và hiện đại.

Trong Đông y, mọi bộ phận của cây đều có công dụng: lá giúp trị mẩn ngứa, kiết lỵ, ngộ độc thức ăn, lợi sữa cho phụ nữ sau sinh; hoa an thần, trị mất ngủ, cải thiện trí nhớ; thân và cành chữa đau lưng, đau thần kinh tọa; rễ tăng cường đề kháng, tuần hoàn máu.

Các nghiên cứu khoa học cũng xác nhận đinh lăng chứa nhiều vitamin, khoáng chất, axit amin và 8 loại saponin quý tương tự nhân sâm.

Tác dụng của lá đinh lăng đối với sức khỏe

Lá đinh lăng có khả năng bồi bổ cơ thể, cải thiện hoạt động não bộ, giúp tinh thần sảng khoái, giấc ngủ ngon hơn. Ngoài ra, lá còn giúp tăng sức đề kháng, giải độc gan, bảo vệ tế bào gan, giảm mỡ máu, hạ cholesterol và tăng cường lưu thông máu.

Nhiều người vì tin vào công dụng này nên đã sử dụng lá đinh lăng hằng ngày, thậm chí thay thế hoàn toàn các loại nước uống khác. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cách dùng này không những phản tác dụng mà còn tiềm ẩn nguy hiểm.

Nguy cơ khi lạm dụng lá đinh lăng

Mặc dù giàu dưỡng chất nhưng saponin trong lá đinh lăng nếu dùng quá liều sẽ gây mệt mỏi; tiêu chảy, thậm chí nguy cơ tán huyết – Hiện tượng hồng cầu bị phá vỡ. Quan trọng hơn, loại thảo dược này không có khả năng tiêu diệt virus nên không thể thay thế thuốc điều trị bệnh lý gan.

Các bác sĩ cảnh báo:

  • Trẻ em không nên uống nước lá đinh lăng mà chỉ dùng ngoài da, bởi hệ cơ quan chưa hoàn thiện, dễ ảnh hưởng đến tổng trạng và tim mạch.
  • Người trưởng thành nếu dùng với liều lượng lớn có thể ngộ độc, gây hại cho phổi, gan, dạ dày, tim và ruột.
  • Thai phụ trong 3 tháng đầu không nên uống lá đinh lăng để tránh ảnh hưởng xấu đến thai nhi.

Lời khuyên khi sử dụng lá đinh lăng

Tiến sĩ Hoàng nhấn mạnh; đinh lăng là cây thuốc quý; dễ trồng, có thể tận dụng nhiều bộ phận để hỗ trợ sức khỏe. Tuy nhiên, việc sử dụng cần thận trọng; đúng liều lượng và phải có tư vấn của bác sĩ hoặc chuyên gia y học cổ truyền.

Lá đinh lăng có giá trị dược liệu; nhưng nếu lạm dụng; coi như “nước thần” thay nước lọc; người bệnh sẽ phải đối diện với những hậu quả nặng nề cho gan; hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng thể.

Theo: Vietnamnet