TP HCM – Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh chuẩn bị đưa Mevion S250-FIT, thiết bị xạ trị proton tích hợp AI trị giá gần 2.000 tỷ đồng, vào vận hành, mở thêm lựa chọn điều trị ung thư công nghệ cao tại Việt Nam.
- Hành vi xả rác sai quy định tiếp tục được phát hiện
- Rắn hổ trâu dài 3m bất ngờ bò vào nhà dân ở Nghệ An
- Thông tin sắp xếp đơn vị hành chính cần được kiểm chứng
Theo kế hoạch, hệ thống sẽ được lắp ráp tại cơ sở Tâm Anh TP HCM từ tháng 01/2027 và vận hành thử trong nửa đầu năm. Thiết bị dự kiến hoạt động chính thức vào tháng 7/2027, cùng thời điểm khánh thành Bệnh viện Đa khoa và Ung bướu Tâm Anh tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng.
Hợp đồng mua và chuyển giao công nghệ giữa Bệnh viện Tâm Anh và hãng Mevion (Mỹ) được ký ngày 18/02/2026 tại Washington D.C, bên lề chuyến công tác của Tổng Bí thư Tô Lâm dự khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza theo lời mời của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Lễ ký kết diễn ra trước sự chứng kiến của Tổng Bí thư và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam.
Xạ trị proton sử dụng các hạt proton mang điện tích dương để đưa liều bức xạ tập trung vào khối u. Khác với tia X truyền thống, proton có khả năng dừng lại tại vị trí cần điều trị, qua đó hạn chế tác động lên mô lành xung quanh.
Đặc tính này đặc biệt hữu ích với những khối u nằm sâu hoặc ở vị trí phức tạp như não, tủy sống, gan và phổi. Công nghệ vì thế hướng tới việc tăng khả năng kiểm soát khối u trong khi giảm tổn thương không cần thiết đối với các vùng mô khỏe mạnh.
Từ thiết bị mới đến thay đổi cách điều trị
Bệnh viện Stanford là đơn vị đầu tiên trên thế giới đặt mua thiết bị, trong khi số lượng hệ thống được sản xuất còn hạn chế. Mevion S250-FIT là phiên bản mới nhất của hệ thống này, được FDA Mỹ cấp phép (510(k)) từ tháng 9/2025.
Số lượng hệ thống được sản xuất còn hạn chế, nên Việt Nam sẽ là quốc gia thứ hai ngoài Mỹ và là đơn vị đầu tiên tại châu Á sở hữu phiên bản công nghệ cao này. Tháng 4/2026, thiết bị được chuyển giao và vận hành thử tại Trung tâm Ung thư Stanford Medicine, nơi lần đầu tiên người bệnh có thể điều trị proton ở tư thế ngồi thay vì nằm.
Khoản đầu tư gần 2.000 tỷ đồng cho thiết bị y tế là mức đầu tư đáng chú ý, trong khi Mevion S250-FIT lại có thiết kế nhỏ gọn hơn các hệ thống proton thế hệ trước. Kiến trúc “All-in-One” tích hợp máy gia tốc, AI và CT trên cùng một nền tảng, giúp rút ngắn thời gian xây dựng và lắp đặt so với mô hình trung tâm proton truyền thống.
Việc điều trị ở tư thế ngồi cũng tạo ra thay đổi đáng kể về cách vận hành. BSCKII Nguyễn Thế Hiển, Trưởng khoa Xạ trị, Trung tâm Ung bướu Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết tư thế này giúp bác sĩ dễ di chuyển bệnh nhân mà vẫn giữ nguyên vị trí nguồn proton, thay vì phải xoay cả hệ thống nặng hàng trăm tấn.
GS.TS Billy Loo, chuyên gia xạ trị ung thư, đồng giám đốc liệu pháp hạt tại Stanford Medicine, nơi đầu tiên vận hành thiết bị, nhận định: “Lợi ích quan trọng là có thể loại bỏ khối ung thư mà không gây ra những tổn thương phụ ngoài mong muốn”.
Đến nay, bệnh viện chưa công bố chi phí điều trị cụ thể. Vì vậy, bên cạnh câu chuyện về một công nghệ mới, khả năng tiếp cận của người bệnh vẫn là vấn đề được đặt ra khi hệ thống này chính thức vận hành.
Sự xuất hiện của Mevion S250-FIT mở thêm một hướng tiếp cận công nghệ cao trong điều trị ung thư tại Việt Nam. Hiệu quả của thiết bị không chỉ nằm ở công nghệ hiện đại mà còn ở việc người bệnh có thể tiếp cận phương pháp này đến đâu khi hệ thống đi vào hoạt động.
Lê Toan (tổng hợp)
