Mỹ đối mặt đóng cửa chính phủ

Tình trạng chính phủ liên bang Mỹ bị ngưng cấp kinh phí một phần từ cuối tuần này đang làm dấy lên những phân tích về sự chia rẽ sâu sắc giữa Nhà Trắng và phe Dân chủ tại Quốc hội.

Bài toán kinh tế và áp lực từ quá khứ

Theo giới phân tích, việc Mỹ đối mặt đóng cửa chính phủ không chỉ là một cuộc khủng hoảng chính trị mà còn là một rủi ro kinh tế hiện hữu. Tổng thống Donald Trump đã trực tiếp nhắc lại con số thiệt hại 1,5 điểm phần trăm GDP từ lần đóng cửa trước đó như một lời cảnh báo về tác động tiêu cực đối với đà tăng trưởng của quốc gia. Việc các bộ ngành như Quốc phòng, Ngoại giao và Tài chính bị gián đoạn hoạt động từ 12 giờ đêm thứ Bảy buộc các nhà lập pháp phải cân nhắc giữa cái tôi chính trị và sự ổn định của đất nước.
Một số nhà quan sát cho rằng, dù các bên đều bày tỏ kỳ vọng sớm đạt được thỏa thuận, nhưng thực tế đàm phán vẫn đang vấp phải những rào cản mang tính hệ thống. Khoản ngân sách 1,2 nghìn tỷ USD hiện đang trở thành “con tin” trong cuộc chiến về chính sách nhập cư và thực thi pháp luật. Việc Thượng viện tách riêng dự luật tài trợ cho Bộ An ninh Nội địa (DHS) ra khỏi gói chung được xem là một nhượng bộ tạm thời, nhưng nó chưa thể đảm bảo một lối thoát an toàn tại Hạ viện khi các hạ nghị sĩ quay trở lại vào thứ Hai.

Xung đột về quyền hạn và cải cách an ninh

Tâm điểm của cuộc tranh cãi hiện nay xoay quanh khoản 10 tỷ USD bổ sung cho Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE). Phe Dân chủ, dưới sự dẫn dắt của Chuck Schumer và Hakeem Jeffries, đang sử dụng lá phiếu của mình như một đòn bẩy để ép buộc chính quyền Trump phải thực hiện những cải cách mạnh mẽ. Điều này diễn ra sau sự kiện gây rúng động tại Minnesota, nơi hai công dân Mỹ bị lực lượng liên bang bắn chết, làm dấy lên làn sóng phản đối về cách thức hoạt động của các cơ quan thuộc DHS.
Danh sách 5 yêu cầu cải cách mà phía Dân chủ đưa ra – từ việc gắn camera trên người đến cấm sĩ quan che mặt – cho thấy họ muốn thiết lập một bộ quy tắc ứng xử thống nhất và minh bạch hơn. Tuy nhiên, phản ứng của ông Trump về việc Mỹ đang ở “mức thấp lịch sử về tội phạm” cho thấy khoảng cách quan điểm giữa hai bên vẫn còn rất lớn. Tổng thống cho rằng việc đóng cửa khiến phe Dân chủ “trông rất tệ”, trong khi phe Dân chủ khẳng định họ đang bảo vệ an toàn cho người dân trước một hệ thống mà họ mô tả là “vô kỷ luật và cứng tay”.

Triển vọng giải quyết và những điểm ngỏ

Câu hỏi lớn nhất hiện nay là liệu Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson có thể thuyết phục được phe Dân chủ ủng hộ quy trình rút gọn để thông qua ngân sách vào tối thứ Hai hay không. Tác động của lần đóng cửa này được dự báo sẽ không kéo dài đến 43 ngày như kỷ lục trước đó, nhưng mỗi ngày trôi qua đều tạo ra áp lực lên tâm lý thị trường và hoạt động công quyền.
Giới chức tại Washington hiện đang nỗ lực tìm kiếm một “lộ trình chắc chắn” như yêu cầu của ông Hakeem Jeffries. Tuy nhiên, với việc Nhà Trắng và Quốc hội vẫn đang trong thế giằng co về các điều khoản thực thi di trú, kết quả của cuộc bỏ phiếu vào đầu tuần tới vẫn là một dấu hỏi lớn. Sự kiện Mỹ đối mặt đóng cửa chính phủ một lần nữa cho thấy sự bế tắc thường trực trong cơ chế phân bổ ngân sách tại Mỹ khi các vấn đề chính sách xã hội bị lồng ghép vào các dự luật chi tiêu quốc gia.

Theo: Khai Mở