Nghiên cứu của nhóm khoa học Australia, Chile và Brazil cho thấy việc điều chỉnh giấc ngủ, vận động và dinh dưỡng có thể giúp giảm nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm trọng.
- Cô gái Thanh Hóa vượt 30 đối thủ để lên ngôi hoa hậu du lịch
- Nhật Bản huy động khẩn cấp hàng nghìn quân nhân tìm người mất tích
- Lễ tân khách sạn ở Khánh Hòa bị khởi tố vì cho khách Nga thuê xe không bằng lái
Công trình mang tên “Combined Variations in Sleep, Physical Activity, and Nutrition and the Risk of Major Adverse Cardiovascular Events” được công bố ngày 23-24/3/2026 trên European Journal of Preventive Cardiology. Nhóm tác giả theo dõi 53.242 người trưởng thành tại Anh thuộc dự án UK Biobank trong 8 năm và ghi nhận 2.034 biến cố tim mạch nghiêm trọng.
Nghiên cứu ghi nhận 932 trường hợp nhồi máu cơ tim, 584 ca đột quỵ và 518 ca suy tim trong nhóm được theo dõi. Người tham gia có độ tuổi trung vị 63, còn dữ liệu về giấc ngủ và vận động được thu thập bằng thiết bị đeo tay gia tốc kế thay vì chỉ dựa vào thông tin tự khai báo.
Tiến sĩ Nicholas Koemel, tác giả chính, nghiên cứu viên và chuyên gia dinh dưỡng tại Đại học Sydney, Australia, cho biết trong thông cáo của Hội Tim mạch châu Âu (ESC): “Chúng tôi cho thấy việc kết hợp những thay đổi nhỏ trong một vài khía cạnh cuộc sống có thể tạo tác động tích cực đáng ngạc nhiên đến sức khỏe tim mạch”.
Công trình sử dụng khung SPAN, viết tắt của Sleep, Physical Activity, and Nutrition, tức giấc ngủ, vận động thể chất và dinh dưỡng. Chất lượng chế độ ăn được đánh giá bằng bảng câu hỏi tần suất thực phẩm theo thang điểm 10 mục, qua đó giúp nhóm nghiên cứu xem xét ba nhóm hành vi trong cùng một phân tích.
Giáo sư Emmanuel Stamatakis, đồng tác giả cấp cao, chuyên gia về hoạt động thể chất và sức khỏe cộng đồng tại Đại học Sydney và Đại học Monash, cho rằng ba yếu tố này thường có quan hệ với nhau trong đời sống nhưng trước đây hay được nghiên cứu riêng. Ông nói: “Trong khi giấc ngủ, vận động thể chất và dinh dưỡng đều được biết là có ảnh hưởng đến nguy cơ bệnh tim mạch, chúng thường được nghiên cứu tách biệt, dù trên thực tế lại có mối liên hệ chặt chẽ trong đời sống hàng ngày”.
Những thay đổi nhỏ được đặt cạnh nhau
Một kết quả đáng chú ý là việc ngủ thêm 11 phút kết hợp với vận động thêm 4,5 phút mỗi ngày có liên quan với mức giảm 10% nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm trọng. Trong khi đó, nếu chỉ thay đổi thời lượng ngủ, để đạt mức giảm nguy cơ tương đương, người tham gia cần ngủ thêm 30 phút mỗi đêm.
Giáo sư Stamatakis nhấn mạnh sự khác biệt này bằng nhận định: “Để đạt mức giảm nguy cơ tương đương chỉ bằng riêng giấc ngủ, cần thêm 30 phút mỗi đêm”. Nghiên cứu đồng thời cho thấy nhóm duy trì hồ sơ tối ưu hơn về cả ba yếu tố, gồm ngủ 8-9 tiếng mỗi đêm, vận động cường độ trung bình đến cao hơn 42 phút mỗi ngày và có chế độ ăn chất lượng khá, có nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm trọng thấp hơn 57% so với nhóm có hồ sơ kém tối ưu nhất.
Dù vậy, các con số trên không đồng nghĩa nghiên cứu đã chứng minh những thay đổi này trực tiếp gây ra mức giảm nguy cơ tương ứng. Đây là nghiên cứu quan sát, vì vậy nhóm tác giả cho rằng cần thêm các thử nghiệm can thiệp trước khi những phát hiện này có thể trở thành khuyến cáo lâm sàng chính thức.
TS Cheng-Han Chen, bác sĩ tim mạch can thiệp, Giám đốc y khoa Chương trình Tim mạch Cấu trúc tại Trung tâm Y tế MemorialCare Saddleback, California, đánh giá đây là “một phát hiện đáng khích lệ, tái khẳng định tầm quan trọng của việc duy trì lối sống lành mạnh để tối ưu hóa sức khỏe tim mạch”. TS Jennifer Wong, Giám đốc y khoa về tim mạch không xâm lấn tại Trung tâm Y tế Orange Coast thuộc hệ thống MemorialCare, cũng gọi nghiên cứu là “rất đáng khích lệ vì cho thấy ngay cả những thay đổi nhỏ trong lối sống cũng có thể tạo tác động ý nghĩa đến sức khỏe tim mạch”.
Bài báo công khai việc Giáo sư Stamatakis hiện là cố vấn trả phí cho Complement 1, một công ty tại Mỹ có sản phẩm và dịch vụ liên quan đến lối sống lành mạnh. Các tác giả còn lại không công bố xung đột lợi ích.
Nghiên cứu vì thế đưa ra một cách nhìn thực tế hơn về việc chăm sóc sức khỏe tim mạch: thay vì chỉ tập trung vào một thói quen, những điều chỉnh nhỏ ở giấc ngủ, vận động và dinh dưỡng có thể được xem xét cùng nhau. Tuy nhiên, các kết quả hiện mới cho thấy mối liên hệ trong dữ liệu quan sát và vẫn cần được kiểm chứng bằng những nghiên cứu can thiệp tiếp theo.
Nguyễn Chiu (tổng hợp)
