Tái thiết Gaza và gánh nặng 70 tỷ USD

Liên Hợp Quốc ước tính quá trình tái thiết Gaza sau xung đột có thể vượt 70 tỷ USD, kéo dài nhiều thập kỷ và đẩy 2,3 triệu người vào nguy cơ nghèo đói toàn diện.

Tái thiết Gaza và thực trạng tàn phá nghiêm trọng

Liên Hợp Quốc cho biết chi phí tái thiết Gaza có thể vượt 70 tỷ USD, phản ánh mức độ tàn phá sâu rộng sau hơn hai năm xung đột. Báo cáo mới công bố của Cơ quan Thương mại và Phát triển Liên Hợp Quốc (UNCTAD) mô tả Gaza như “vực thẳm vô vọng do con người tạo ra”, khi 70% công trình đã bị phá hủy hoặc hư hại.

Khoảng 174.500 tòa nhà bị đánh sập hoặc tổn hại nặng nề, để lại hơn 61 triệu tấn gạch vụn cần thu gom. UNCTAD cảnh báo 2,3 triệu người dân Gaza đang đối mặt nguy cơ “nghèo đói cực đoan và toàn diện”, do phần lớn trụ cột kinh tế – xã hội của vùng lãnh thổ đã bị tê liệt.

Tái thiết Gaza trước nguy cơ suy thoái kinh tế kéo dài

Nền kinh tế Gaza được ghi nhận suy giảm tới 87% trong giai đoạn 2023–2024. GDP bình quân đầu người hiện chỉ còn 161 USD, thuộc nhóm thấp nhất thế giới. UNCTAD nhận định mức suy thoái nghiêm trọng này đã xóa sạch thành quả phát triển nhiều thập kỷ ở Gaza và Bờ Tây.

Theo báo cáo, đến cuối năm 2024, GDP Palestine quay về mức năm 2010, còn GDP bình quân đầu người lùi về năm 2003. Điều này đồng nghĩa 22 năm phát triển đã bị xóa bỏ chỉ trong chưa đầy hai năm chiến sự. Quá trình tái thiết Gaza có thể kéo dài nhiều thập kỷ, với tổng chi phí ước tính vượt 70 tỷ USD.

Bối cảnh chiến sự và những hệ quả nhân đạo lâu dài

Xung đột leo thang kể từ ngày 7/10/2023, khi lực lượng Hamas tấn công Israel khiến 1.200 người thiệt mạng và 251 người bị bắt làm con tin. Chiến dịch đáp trả của Israel sau đó khiến hơn 69.000 người Palestine tử vong, đa số là dân thường.

Lệnh ngừng bắn do Mỹ làm trung gian có hiệu lực từ tháng 10 vẫn được duy trì, dù liên tục bị thách thức bởi cáo buộc vi phạm từ cả hai phía. Hamas đã trả tự do cho toàn bộ 20 con tin còn sống và trao trả thi thể 22 con tin đã thiệt mạng. Đổi lại, Israel phóng thích gần 2.000 tù nhân Palestine và bàn giao thi thể hàng trăm người.

Tuy nhiên, bạo lực vẫn chưa chấm dứt. Cơ quan y tế Gaza cho biết ít nhất 342 người đã thiệt mạng bởi hỏa lực Israel kể từ khi ngừng bắn, trong khi phía Israel xác nhận ba binh sĩ của họ bị bắn chết. Lượng gạch vụn khổng lồ – ước tính 61 triệu tấn – tiếp tục phủ kín Gaza, phản ánh mức độ tàn phá và thách thức to lớn đối với tiến trình tái thiết trong nhiều thập kỷ tới.

Theo: VnExpress