Thách thức chi phí sinh hoạt và bài toán an sinh tuổi già

Với mức lương hưu eo hẹp, nhiều người cao tuổi tại Việt Nam đang phải đối mặt với áp lực chi phí sinh hoạt và nỗi lo giá hàng hóa tăng nhanh.

Những con số khiêm tốn và cuộc mưu sinh không nghỉ

Thực trạng người cao tuổi phải tiếp tục lao động sau khi nghỉ hưu đang trở nên phổ biến, do mức hưởng bảo hiểm xã hội chưa đáp ứng được nhu cầu sống tối thiểu tại các đô thị lớn. Câu chuyện của bà Thanh ở Hà Nội kể về tháng lương hưu đầu tiên lãnh tháng 9/2020 là một ví dụ điển hình khi tháng lương hưu đầu tiên sau hơn 21 năm đóng bảo hiểm chỉ vỏn vẹn hơn 1,6 triệu đồng.

Dù hiện tại đã được điều chỉnh lên gần 2,3 triệu đồng, khoản tiền này vẫn chỉ đủ chi trả các hóa đơn điện, nước và dịch vụ cơ bản, buộc bà phải duy trì cùng lúc ba công việc: tạp vụ, giao hàng và phụ chồng sửa giày. Số liệu thống kê cho thấy lương hưu bình quân từ Quỹ Bảo hiểm xã hội đạt khoảng 6,7 triệu đồng, tuy nhiên thực tế có sự chênh lệch rất lớn giữa các nhóm đối tượng.

Tại Hà Nội, nơi có chỉ số sinh hoạt đắt đỏ nhất cả nước, mức lương hưu trung bình như của bà Khuê (6 triệu đồng) cũng đòi hỏi sự vén khéo tối đa để chi trả cho tiền thuốc men và các khoản hiếu hỷ. Đối với những người thuộc nhóm thấp, mỗi đợt ốm đau có thể tiêu tốn của họ từ 3 đến 4 tháng lương, tạo nên một vòng xoáy bất ổn về tài chính ở tuổi xế chiều.

Điều chỉnh lương hưu và áp lực lạm phát thực tế

Hai phương án điều chỉnh lương hưu được đề xuất, nhằm thu hẹp khoảng cách giữa các nhóm đối tượng hưởng thụ. Phương án tăng theo tỷ lệ % kết hợp với số tiền tuyệt đối được kỳ vọng sẽ hỗ trợ đắc lực hơn cho những người có mức hưởng thấp như bà Thanh.

Tuy nhiên, nỗi lo lớn nhất của người thụ hưởng không chỉ là khoản tăng bao nhiêu, mà là tình trạng giá cả hàng hóa thường thiết lập mặt bằng mới trước cả khi lương được điều chỉnh. Tại các vùng nông thôn như Thanh Hóa, dù chi phí sinh hoạt thấp hơn, áp lực từ việc tăng giá gas, thực phẩm và các nhu yếu phẩm vẫn hiện hữu rõ rệt.

Bà Yến, một giáo viên mầm non nghỉ hưu đã phải chọn cách cắt giảm chi tiêu, chuyển sang dùng bếp củi và tự trồng rau mang ra chợ bán để bù đắp thâm hụt. Điều này cho thấy dù có mức hưởng cao hay thấp, người cao tuổi vẫn đang phải tự mình xoay sở trong một nền kinh tế mà an sinh xã hội chưa thực sự là điểm tựa vững chắc trước biến động của thị trường.

Theo: VnExpress