Thỏa thuận ngừng bắn 3 ngày giữa Nga và Ukraine dưới góc nhìn quốc tế

Theo giới quan sát, việc Tổng thống Trump công bố lệnh ngừng bắn từ 09/5 đến 11/5 là bước đi chiến lược nhằm tiến tới chấm dứt cuộc xung đột dai dẳng.

Thỏa thuận ngừng bắn và những chuyển biến ngoại giao mới

Giới phân tích tại Washington nhận định rằng thông báo của Tổng thống Donald Trump vào ngày 08/5 về lệnh ngừng bắn 3 ngày giữa Nga và Ukraine mang đậm dấu ấn cá nhân của nhà lãnh đạo Mỹ trong việc giải quyết các điểm nóng toàn cầu. Thỏa thuận này quy định việc tạm dừng toàn bộ các hoạt động quân sự trực tiếp từ ngày 09/5 đến ngày 11/5, tạo ra một khoảng lặng hiếm hoi trên chiến trường. Một số nhà quan sát cho rằng đây là kết quả của sự mặc cả chính trị khéo léo khi gắn liền việc đình chiến với một cuộc trao đổi tù binh quy mô lớn lên đến 2.000 người.

Trong các thông điệp trên mạng xã hội, ông Trump đã không giấu giếm sự lạc quan khi gọi đây là hy vọng cho một sự kết thúc của cuộc chiến “đẫm máu và đầy cam go”. Các chuyên gia quốc tế lưu ý rằng việc huy động được sự đồng thuận từ cả Moscow và Kyiv trong một khung thời gian nhạy cảm là một nỗ lực không nhỏ. Việc trao đổi 1.000 tù binh mỗi bên không chỉ có ý nghĩa nhân đạo mà còn là một biện pháp xây dựng lòng tin quan trọng giữa hai quốc gia đang trong tình trạng đối đầu gay gắt, giúp giảm bớt áp lực dư luận trong nước cho cả hai phía.

Từ phía Điện Kremlin, trợ lý Yury Ushakov đã nhanh chóng xác nhận Nga chấp nhận sáng kiến này theo chỉ thị trực tiếp từ Tổng thống Putin. Điều này cho thấy Nga đang có nhu cầu củng cố tình hình trong nước trước thềm các sự kiện quan trọng và sự can thiệp của Mỹ được xem là một lý do hợp lý để họ thực hiện điều đó. Sự tương tác giữa Washington và Kyiv cũng được phía Nga đánh giá cao trong việc giúp đạt được thỏa thuận, cho thấy một kênh liên lạc đa phương đang vận hành hiệu quả dưới sự điều phối của chính quyền Trump.

Thỏa thuận ngừng bắn và cam kết bảo vệ Quảng trường Đỏ

Một chi tiết đáng chú ý trong thỏa thuận lần này là cam kết cụ thể của Ukraine đối với khu vực trung tâm Moscow trong ngày lễ duyệt binh. Tổng thống Volodymyr Zelensky, khi xác nhận tham gia lệnh ngừng bắn 3 ngày, đã đưa ra một tuyên bố gây bất ngờ khi khẳng định mạng sống của tù binh Ukraine được ưu tiên hơn các hành động quân sự nhắm vào Quảng trường Đỏ. Đây được xem là một bước lùi chiến thuật của Kyiv để đổi lấy việc hàng ngàn binh sĩ của họ được trở về nhà an toàn, thể hiện sự thực tế trong chính sách đối ngoại của Ukraine.

Tuyên bố chính thức từ Kyiv thậm chí còn chi tiết đến mức bao gồm cả tọa độ chính xác của Quảng trường Đỏ để khẳng định họ sẽ không nhắm mục tiêu vào đây trong suốt thời gian diễn ra lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng của Nga. Tuy nhiên, giới phân tích cũng chỉ ra rằng Ukraine vẫn để ngỏ các hoạt động ở những khu vực khác trên lãnh thổ Nga, cho thấy thỏa thuận này vẫn có những giới hạn nhất định. Một quan chức từ Văn phòng Tổng thống Ukraine khẳng định sự tuân thủ của họ sẽ dựa trên nguyên tắc tương xứng, nghĩa là Moscow cũng phải thực hiện đầy đủ các cam kết của mình.

Nhìn lại diễn biến trước đó, có thể thấy cả hai bên đều đã có những nỗ lực riêng rẽ khi Ukraine đề xuất ngừng bắn từ 06/5 và Nga công bố lệnh ngừng bắn đơn phương cho ngày 08-09/5. Tuy nhiên, chỉ khi có sự can thiệp và bảo trợ từ phía Mỹ, một khung thỏa thuận chung mới thực sự thành hình và được các bên chính thức xác nhận. Câu hỏi đặt ra cho giới quan sát hiện nay là liệu sau ngày 11/5, những tiến triển trong đàm phán mà ông Trump đề cập có đủ mạnh để duy trì hòa bình lâu dài hay chiến sự sẽ lại bùng phát mạnh mẽ hơn sau kỳ nghỉ lễ.

Theo: Báo Dân trí