Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu xác nhận vẫn sẽ đến New York dù Thị trưởng đắc cử Mamdani tuyên bố có thể bắt ông theo lệnh của Tòa án Hình sự Quốc tế.
Thủ tướng Israel tới New York và tuyên bố không thay đổi kế hoạch
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 3/12 khẳng định ông vẫn sẽ thực hiện chuyến thăm New York theo lịch trình, bất chấp những tuyên bố gây tranh cãi của Thị trưởng đắc cử thành phố, ông Zohran Mamdani. Trong cuộc phỏng vấn trực tuyến, khi được hỏi về khả năng gặp Mamdani, ông Netanyahu cho biết điều đó chỉ xảy ra nếu vị tân Thị trưởng “thay đổi quan điểm và thừa nhận rằng Israel có quyền tồn tại”.
Ông Netanyahu xuất hiện trong cuộc phỏng vấn từ văn phòng tại Jerusalem, nhấn mạnh rằng những đe dọa hay lời cảnh báo không làm ảnh hưởng đến các hoạt động ngoại giao của ông tại Mỹ, đặc biệt là ở New York – nơi ông thường xuyên đến dự các kỳ họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc.
Thủ tướng Israel tới New York và phản ứng của Thị trưởng đắc cử Mamdani
Ông Zohran Mamdani, người sẽ nhậm chức vào tháng tới, là người Hồi giáo và người gốc Nam Á đầu tiên lãnh đạo thành phố đông dân nhất nước Mỹ. Dù từng nhiều lần tuyên bố ủng hộ quyền tồn tại của Israel, ông Mamdani lại khẳng định không công nhận “quyền tồn tại với tư cách nhà nước Do Thái” của quốc gia này.
Chính trị gia này gây chú ý khi tuyên bố sẽ yêu cầu cảnh sát New York bắt giữ những người bị ICC truy nã, bao gồm Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hoặc Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ông cho biết sẽ thực hiện nghĩa vụ theo luật quốc tế nếu các nhân vật này đặt chân đến thành phố.
Tuy nhiên, giới chuyên gia đánh giá việc bắt giữ ông Netanyahu gần như không khả thi, bởi chưa rõ thẩm quyền của một Thị trưởng trong việc thực thi lệnh của ICC tại Mỹ. Ngoài ra, Washington chưa từng thừa nhận quyền tài phán của Tòa án Hình sự Quốc tế đối với công dân các nước không tham gia ICC, trong đó có Israel và Mỹ.
ICC, cáo buộc chiến tranh và lập trường của Mỹ
Năm trước, ICC cho biết họ có cơ sở hợp lý để tin rằng Thủ tướng Israel phải chịu trách nhiệm về tội ác chiến tranh và tội ác chống lại loài người liên quan cuộc xung đột ở Dải Gaza. Tel Aviv bác bỏ mạnh mẽ các cáo buộc này và cho rằng ICC thiên vị, không phản ánh đầy đủ bối cảnh chiến sự.
Dưới thời Tổng thống Donald Trump, chính quyền Mỹ từng áp đặt lệnh trừng phạt đối với công tố viên và thẩm phán ICC để phản đối cuộc điều tra nhắm vào Israel và một số hoạt động quân sự của Mỹ. Quan điểm bảo vệ Israel vẫn là ưu tiên hàng đầu của Washington, nhất là khi New York là nơi có cộng đồng người Do Thái lớn nhất ngoài Israel.
New York cũng là nơi đặt trụ sở Liên Hợp Quốc. Theo thỏa thuận nước chủ nhà, Mỹ có nghĩa vụ cấp thị thực cho những người đến thực hiện nhiệm vụ chính thức tại LHQ. Tuy nhiên, Washington vẫn có thể từ chối nhập cảnh trong những trường hợp đặc biệt, như đã từng từ chối Chủ tịch Palestine Mahmud Abbas hồi tháng 9.
Dù vậy, giới quan sát cho rằng ông Netanyahu vẫn có nhiều khả năng tới New York để tham dự các hoạt động ngoại giao quan trọng, và những tuyên bố của Thị trưởng đắc cử Mamdani khó có thể ảnh hưởng đến chương trình làm việc của Thủ tướng Israel.
Theo: VnExpress
