Trái Đất nóng vượt ngưỡng an toàn 1,5 độ C chỉ trong 4 năm tới. Nhiệt độ có thể tăng đến mức khó sống vào cuối thế kỷ.
- Trần Trung Tấn đầu thú: Kẻ chủ mưu cướp tài sản sa lưới
- Phát hiện bộ xương người dưới ao cá ở Hải Phòng
- Sai lầm không phải là thất bại mà là sự khởi đầu mới
Biến đổi khí hậu nghiêm trọng hơn dự báo
Các nhà nghiên cứu từ 130 chuyên gia đã công bố báo cáo Ngân sách Carbon Toàn cầu vào ngày 13/11, nhấn mạnh tình hình cấp bách của biến đổi khí hậu. Họ tính toán rằng để giữ nhiệt độ toàn cầu dưới 1,5 độ C, lượng phát thải CO2 còn lại chỉ khoảng 170 tỷ tấn. Tuy nhiên, với mức thải hiện tại, con số này sẽ đạt giới hạn vào năm 2029, dẫn đến Trái Đất nóng vượt quá ngưỡng an toàn.
Báo cáo chỉ ra rằng mục tiêu từ Thỏa thuận Paris – hạn chế sự nóng lên toàn cầu ở mức 1,5 độ C – nhằm tránh các thảm họa khí hậu như thời tiết cực đoan, mất đa dạng sinh học và mực nước biển dâng. Nhưng GS Pierre Friedlingstein từ Viện Hệ thống Toàn cầu Exeter, trưởng nhóm nghiên cứu, khẳng định rằng việc đạt được mục tiêu này giờ đây không còn thực tế do lượng khí thải liên tục tăng.
Tương tự, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) trong báo cáo ngày 12/11 cũng thừa nhận mục tiêu đã ngoài tầm với, vì nhu cầu năng lượng toàn cầu vẫn phụ thuộc lớn vào nhiên liệu hóa thạch. Báo cáo “Khoảng cách Phát thải” của Liên Hợp Quốc dự đoán nhiệt độ sẽ tăng 2,3-2,5 độ C nếu các quốc gia thực hiện đúng cam kết hiện tại. Nếu không, mức tăng có thể đạt 2,8 độ C hoặc thậm chí vượt 3 độ C vào cuối thế kỷ.
Dự báo Trái Đất nóng cuối thế kỷ
Joeri Rogelj, Giám đốc nghiên cứu tại Viện Grantham thuộc Đại học Hoàng gia London, với 15 năm kinh nghiệm trên báo cáo này, cho biết đây là lần đầu tiên không tìm thấy bất kỳ lộ trình kỹ thuật nào để giữ nhiệt độ dưới ngưỡng an toàn. Ông nhấn mạnh rằng ở mức 2-3 độ C, tình hình sẽ cực kỳ nguy hiểm, đặc biệt với các nước đang phát triển vốn thiếu nguồn lực để thích ứng.
Hậu quả của Trái Đất nóng vượt 2 độ C bao gồm các hiện tượng thời tiết cực đoan đang xảy ra, như cháy rừng chết người ở Mỹ, Canada và châu Âu, nắng nóng kỷ lục ở Pakistan, hay lũ lụt nghiêm trọng ở Việt Nam. Những sự kiện này diễn ra khi nhiệt độ trung bình toàn cầu chỉ mới tăng 1,4 độ C so với thời tiền công nghiệp.
Rogelj cảnh báo rằng các quốc gia chưa thích nghi kịp với những tác động hiện tại, và tình hình sẽ tồi tệ hơn ở mức cao hơn. Ví dụ, ở Việt Nam, lũ lụt đã gây ngập lụt nghiêm trọng tại các khu vực như đường Lê Duẩn ở TP Huế vào ngày 28/10. Tương tự, hạn hán tại sông Amazon ở Colombia, như hình ảnh người dân đi bộ qua phần sông khô cạn vào ngày 20/10/2024, minh họa cho sự mất cân bằng sinh thái.
Chuyên gia kêu gọi hành động ngay lập tức
Ở mức tăng 2 độ C trở lên, hệ thống khí hậu có nguy cơ gặp “điểm bùng phát” không thể đảo ngược, chẳng hạn như sự tan chảy lớn của băng Greenland và Tây Nam Cực. Điều này dẫn đến mực nước biển dâng cao vài feet, đe dọa các siêu đô thị ven biển và làm thay đổi hoàn toàn bản đồ địa lý.
Daniel Swain, nhà khoa học khí hậu tại Đại học Nông nghiệp và Tài nguyên Thiên nhiên California, mô tả mức nóng lên 2-3 độ C như một thảm họa. Ông dự báo thế giới sẽ đối mặt với lũ lụt, hạn hán thường xuyên hơn, ảnh hưởng đến an ninh lương thực, di cư hàng loạt và xung đột tài nguyên.
Các chuyên gia kêu gọi hành động ngay lập tức, bao gồm giảm phát thải nhanh chóng thông qua chuyển đổi năng lượng tái tạo, cải thiện hiệu quả năng lượng và bảo vệ rừng. Mặc dù mục tiêu 1,5 độ C khó đạt, việc giữ dưới 2 độ C vẫn khả thi nếu các chính phủ và doanh nghiệp hợp tác chặt chẽ. Báo cáo nhấn mạnh vai trò của công nghệ như thu hồi carbon và năng lượng sạch để giảm thiểu rủi ro.
Tổng thể, tình hình Trái Đất nóng đòi hỏi sự thay đổi toàn diện từ cá nhân đến quốc tế, nhằm bảo vệ tương lai cho các thế hệ sau.
Theo: VnExpress
