Trung Quốc hoàn thiện vận hành đập thủy điện cao kỷ lục

Ba tổ máy của nhà máy thủy điện Song Giang Khẩu tại Tứ Xuyên đồng loạt vận hành, đánh dấu việc khai thác đầy đủ công suất giai đoạn một của đập đá đổ cao nhất thế giới.

Tập đoàn China Energy Investment Corp (CHN Energy) ngày 31/8 xác nhận tổ máy số 3 của nhà máy thủy điện Song Giang Khẩu đã chính thức hòa lưới. Như vậy, cả ba tổ máy thuộc giai đoạn đầu của dự án đều đi vào hoạt động, chưa đầy hai tháng sau khi tổ máy đầu tiên phát điện hồi cuối tháng 6.

Công trình nằm tại Châu tự trị dân tộc Tạng và Khương Aba, tỉnh Tứ Xuyên, ở thượng nguồn sông Đại Độ – một nhánh của hệ thống sông Trường Giang. Việc đẩy nhanh tiến độ vận hành được cho là nhằm đáp ứng nhu cầu điện tăng cao trong mùa hè tại khu vực kinh tế Tứ Xuyên – Trùng Khánh.

Theo Lin Boqiang, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Năng lượng Trung Quốc thuộc Đại học Hạ Môn, ý nghĩa của dự án không chỉ nằm ở khả năng sản xuất điện mà còn ở vai trò điều tiết hệ thống năng lượng.

Đập cao nhất thế giới và vai trò trong lưới điện

Song Giang Khẩu là đập đá đổ cao 315 m tính từ nền móng, vượt đập Cẩm Bình I, cũng ở Tứ Xuyên, khoảng 10 m để trở thành công trình cùng loại cao nhất thế giới.

Dự án được khởi công năm 2015, sử dụng hơn 46 triệu m³ vật liệu đắp với tổng chi phí xây dựng khoảng 36 tỷ nhân dân tệ, tương đương gần 5 tỷ USD.

Nhà máy được thiết kế với tổng công suất 2.000 MW, gồm 4 turbine Francis, mỗi tổ máy có công suất 500 MW. Hồ chứa phía sau đập có dung tích khoảng 2,9 tỷ m³.

Khi cả 4 tổ máy hoàn tất, nhà máy dự kiến sản xuất khoảng 7,7 tỷ kWh điện mỗi năm, đồng thời góp phần tăng thêm 6,6 tỷ kWh sản lượng cho các nhà máy thủy điện bậc thang phía hạ lưu.

Từ khi tổ máy đầu tiên hòa lưới, Song Giang Khẩu đã cung cấp khoảng 500 triệu kWh điện sạch. Việc đưa ba tổ máy vào vận hành trong thời gian ngắn giúp dự án nhanh chóng phát huy vai trò trong giai đoạn nhu cầu điện mùa hè tăng cao.

Đáng chú ý, giá trị của Song Giang Khẩu không chỉ nằm ở kỷ lục về chiều cao. Theo Lin Boqiang, khả năng điều tiết linh hoạt của thủy điện có hồ chứa ngày càng quan trọng khi điện gió và điện mặt trời phát triển nhanh.

Thủy điện có thể hỗ trợ cân bằng những biến động của các nguồn năng lượng phụ thuộc vào điều kiện thời tiết. Điều này khiến những công trình hồ chứa quy mô lớn tiếp tục giữ vai trò đáng kể trong quá trình vận hành lưới điện.

Bên cạnh đó, việc hoàn thành dự án trong điều kiện địa hình núi cao, địa chất phức tạp và thời gian thi công hiệu quả hạn chế cho thấy năng lực kỹ thuật của Trung Quốc trong xây dựng đập đá đổ siêu cao.

Song Giang Khẩu cũng nằm trong xu hướng mở rộng thủy điện của Trung Quốc. Trong nửa đầu năm, nước này bổ sung 6,03 GW công suất thủy điện, nâng tổng công suất thủy điện lắp đặt lên 454 GW vào cuối tháng 6.

Thành Luân (tổng hợp)