Xung đột Israel – Iran: Những toan tính đằng sau quyết định tạm dừng giao tranh

Sau đợt leo thang nghiêm trọng, Israel và Iran cùng tuyên bố tạm dừng các cuộc tấn công trực tiếp, mở ra một giai đoạn quan sát đầy thận trọng tại Trung Đông.

Phân tích động thái tạm dừng của các bên liên quan

Theo một số nhà quan sát, quyết định tạm ngừng các cuộc tấn công của Thủ tướng Benjamin Netanyahu vào ngày 08/6 mang đậm tính chiến thuật hơn là một cam kết hòa bình lâu dài. Sau khi Israel tiến hành các đợt không kích vào hệ thống phòng không của Iran vào sáng cùng ngày, việc tuyên bố dừng lại giúp Tel Aviv đánh giá hiệu quả của đòn đánh đồng thời giảm bớt áp lực từ cộng đồng quốc tế vốn đang lo ngại về một cuộc chiến toàn diện.

Trong các tuyên bố đưa ra, ông Netanyahu khẳng định giao tranh tạm thời chấm dứt dựa trên nguyên tắc có đi có lại: khi Israel dừng thì Iran cũng dừng. Tuy nhiên, ngôn ngữ được nhà lãnh đạo Israel sử dụng vẫn chứa đựng sự răn đe mạnh mẽ khi cảnh báo sẽ dùng “toàn bộ sức mạnh” để đáp trả nếu Tehran có bất kỳ sai lầm nào. Điều này cho thấy niềm tin giữa hai bên vẫn ở mức rất thấp và tình trạng ngừng bắn hiện nay chỉ là một sự đình trệ tạm thời trong một chu kỳ xung đột kéo dài.

Giới phân tích cho rằng Tehran đang cố gắng thiết lập một “phương trình mới” trong khu vực bằng cách liên kết chặt chẽ xung đột tại Li-băng với an ninh trực tiếp của mình. Israel đã phản bác mạnh mẽ chiến thuật này khi khẳng định không có sự khoan nhượng cho các vụ tấn công từ lãnh thổ Li-băng do Hezbollah thực hiện. Việc Iran tuyên bố dừng tấn công nhưng vẫn đe dọa đáp trả nếu Israel đánh vào miền Nam Li-băng cho thấy nút thắt của xung đột vẫn chưa được tháo gỡ.

Tác động từ Washington và chuẩn bị cho kịch bản mới

Một yếu tố không thể bỏ qua trong đợt hạ nhiệt lần này chính là vai trò điều phối của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Các nguồn tin ngoại giao cho biết hai nhà lãnh đạo Mỹ và Israel đã thực hiện hai cuộc điện đàm quan trọng trong vòng 24 giờ trước khi tình hình ổn định trở lại. Việc ông Trump đề nghị trì hoãn đòn trả đũa cho thấy Washington đang nỗ lực kiểm soát mức độ căng thẳng để tránh các tác động tiêu cực đến lợi ích chiến lược tại khu vực.

Dù trên bầu trời Iran không còn tiếng nổ của tên lửa Israel, nhưng sự chuẩn bị cho chiến tranh vẫn hiện hữu rõ rệt trong đời sống xã hội Israel. Chính phủ nước này vẫn duy trì các biện pháp an ninh nghiêm ngặt, bao gồm cả việc tiếp tục đóng cửa trường học vào ngày 09/6 theo quyết định của Bộ trưởng Giáo dục Yoav Kisch. Sự thận trọng này phản ánh dự cảm của giới chức Israel về khả năng tình hình có thể đảo chiều bất cứ lúc nào nếu các nỗ lực ngoại giao thất bại.

Các chuyên gia nhận định rằng ngày thứ Tư, 10/6, khi các trường học dự kiến mở cửa trở lại, sẽ là mốc thời gian quan trọng để đánh giá mức độ ổn định thực tế của thỏa thuận ngầm này. Hiện tại, cả Israel và Iran đều đang trong trạng thái “chờ và xem”, tích cực củng cố lực lượng và chuẩn bị cho những bước đi tiếp theo. Xung đột giữa hai đối thủ truyền kiếp này dẫu tạm lắng nhưng mâu thuẫn cốt lõi vẫn còn đó, chờ đợi một cái cớ mới để bùng phát.

Theo: Báo Tiền Phong