Thực phẩm chức năng được quảng cáo như “thần dược” trên mạng xã hội đã khiến nhiều người cao tuổi tin tưởng, bỏ tiền tích cóp cả đời mua sản phẩm không rõ nguồn gốc.
- Đối diện nguy cơ lớn: “Ông lớn” dầu khí, khoáng sản khẩn trương tìm cách
- Tiếp tay rửa tiền cho đường dây lừa đảo qua mạng, lĩnh án 3 năm 6 tháng tù
- Quảng Ninh khởi tố 10 người vụ “chết sau hai ngày” tại trung tâm xã hội Hải Hà
Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dùng mạng xã hội hiện nay có thể tiếp cận hàng loạt nội dung quảng cáo liên quan đến chăm sóc sức khỏe. Từ Facebook, TikTok đến Zalo, các sản phẩm thực phẩm chức năng được giới thiệu với những lời lẽ hấp dẫn như “chữa đau xương khớp”, “thanh lọc gan thận”, “tăng đề kháng”, “trẻ hóa cơ thể chỉ sau vài ngày sử dụng”.
Nhiều quảng cáo đi kèm cam kết chắc chắn, hình ảnh người mặc áo blouse, bối cảnh giống phòng khám hoặc gắn mác “chuyên gia”, “bác sĩ khuyên dùng”, khiến không ít người tin rằng đây là giải pháp thay thế thuốc điều trị và thăm khám y tế.
Khi “thần dược” đánh trúng tâm lý người bệnh và người cao tuổi
Theo phản ánh từ nhiều gia đình, không ít người cao tuổi đã đặt niềm tin lớn vào các sản phẩm được giới thiệu là “thảo dược thiên nhiên”. Tâm lý sợ tác dụng phụ của thuốc Tây, ngại đi bệnh viện đông đúc, mong muốn tiết kiệm chi phí cho con cháu khiến họ dễ tin vào lời quảng cáo rằng “cây cỏ thì không thể hại người”.
Trường hợp một cụ ông bỏ ra gần 40 triệu đồng – số tiền tích góp cả đời – để mua các sản phẩm được quảng cáo là “thần dược xương khớp” không phải cá biệt. Sau nhiều buổi nghe tư vấn trực tuyến, cụ tin rằng chỉ cần dùng đủ liệu trình là có thể cải thiện sức khỏe. Tuy nhiên, sau khi sử dụng, tình trạng bệnh không thuyên giảm, thậm chí nặng hơn, buộc gia đình phải đưa cụ trở lại bệnh viện điều trị.
Những câu chuyện tương tự đang xuất hiện ngày càng nhiều, đặc biệt trong bối cảnh dân số già hóa nhanh và nhu cầu chăm sóc sức khỏe tăng cao. Đối tượng bị ảnh hưởng nhiều nhất thường là người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính hoặc người có thu nhập hạn chế.
Thị trường thực phẩm chức năng: thật – giả đan xen, khó kiểm soát
Theo số liệu từ các cơ quan quản lý, hiện nay Việt Nam có hơn 50.000 sản phẩm thực phẩm chức năng đang lưu hành. Sự đa dạng này phản ánh nhu cầu lớn của thị trường, song cũng đặt ra thách thức không nhỏ trong công tác quản lý chất lượng và kiểm soát quảng cáo.
Nhiều sản phẩm chỉ dừng ở mức tự công bố chất lượng, nguồn gốc nguyên liệu và hiệu quả sử dụng khó được người tiêu dùng kiểm chứng. Trong khi đó, quảng cáo trên mạng xã hội lại dễ dàng phóng đại công dụng, thậm chí đánh đồng thực phẩm chức năng với thuốc chữa bệnh.
Chỉ cần vài tài khoản mạng xã hội, một kho hàng không địa chỉ rõ ràng và các buổi livestream được dàn dựng công phu, người bán có thể tiếp cận hàng nghìn khách hàng mỗi ngày. Khi phát sinh tranh chấp hoặc hậu quả sức khỏe, người mua thường gặp khó khăn trong việc xác định trách nhiệm và bảo vệ quyền lợi.
Các chuyên gia y tế cho rằng, sự mập mờ giữa thực phẩm chức năng và thuốc điều trị là nguyên nhân chính khiến người tiêu dùng dễ nhầm lẫn, từ đó đặt kỳ vọng sai lệch vào sản phẩm.
Hệ lụy sức khỏe khi tin vào quảng cáo thiếu kiểm chứng
Không chỉ thiệt hại về kinh tế, việc sử dụng thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc còn tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe. Một số bệnh viện lớn từng tiếp nhận bệnh nhân nhập viện trong tình trạng tổn thương da, suy gan, suy thận sau thời gian sử dụng các sản phẩm giảm cân, tăng cường sức khỏe mua qua mạng.
Theo bác sĩ chuyên khoa, nhiều trường hợp ban đầu xuất hiện triệu chứng nhẹ nhưng vẫn tiếp tục sử dụng vì tin lời giải thích rằng đó là “phản ứng thải độc”. Chỉ khi tình trạng trở nặng, người bệnh mới đến cơ sở y tế và phát hiện sản phẩm không được kiểm định đầy đủ, thậm chí nghi ngờ chứa chất gây rối loạn sinh hóa.
Đặc biệt, với người mắc bệnh mạn tính như tiểu đường, huyết áp, tim mạch hoặc ung thư, việc tự ý dùng thực phẩm chức năng có thể làm gián đoạn phác đồ điều trị, gây tương tác thuốc nguy hiểm và làm giảm cơ hội hồi phục.
Cần tỉnh táo trước quảng cáo “thần kỳ” trên mạng xã hội
Các chuyên gia khuyến cáo, thực phẩm chức năng đúng nghĩa chỉ có vai trò hỗ trợ, bổ sung dưỡng chất, không thể thay thế thuốc chữa bệnh hoặc phác đồ điều trị y khoa. Bất kỳ sản phẩm nào được quảng cáo có tác dụng “chữa bách bệnh”, “hiệu quả nhanh chóng vượt trội” đều cần được xem là dấu hiệu cảnh báo.
Người tiêu dùng được khuyến nghị tìm hiểu kỹ nguồn gốc sản phẩm, hồ sơ công bố, đơn vị chịu trách nhiệm và không nên tin hoàn toàn vào lời quảng cáo hoặc phản hồi trên mạng xã hội. Đối với người có bệnh nền, việc tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng là cần thiết để tránh rủi ro sức khỏe.
Trong bối cảnh thị trường thực phẩm chức năng ngày càng phức tạp, việc trang bị kiến thức cơ bản và giữ thái độ thận trọng được xem là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe và tài chính của bản thân. Niềm tin, nếu đặt không đúng chỗ, có thể trở thành cái giá rất đắt mà người tiêu dùng phải trả.
Theo: VnExpress
