Thủ tướng Nhật Sanae Takaichi lựa chọn bầu cử sớm nhằm củng cố quyền lực, song tiềm ẩn nhiều rủi ro chính trị.
- Nghỉ việc trước khi sinh con có hưởng thai sản
- Đón không khí lạnh, Thanh Hóa rét đậm từ sáng 31/1
- Đồng hồ Ngày tận thế tiến sát nửa đêm
Nữ Thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản
Quyết định bầu cử sớm của nữ Thủ tướng Nhật đang trở thành tâm điểm chính trị tại Tokyo, khi bà Sanae Takaichi, nữ Thủ tướng đầu tiên trong lịch sử Nhật Bản, lựa chọn giải tán Hạ viện chỉ sau ba tháng nhậm chức để tổ chức tổng tuyển cử sớm vào ngày 8/2.
Từ một ứng viên ít được kỳ vọng, bà Takaichi, 64 tuổi, đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử lãnh đạo đảng Dân chủ Tự do (LDP) hồi tháng 10/2025. Trong thời gian ngắn, bà xây dựng hình ảnh một nhà lãnh đạo năng động, quyết liệt, tập trung xử lý những vấn đề tồn đọng khiến cử tri mệt mỏi suốt nhiều năm.
Khảo sát của NHK giữa tháng 1 cho thấy tỷ lệ ủng hộ nội các của bà đạt 62%, trong đó 33% cử tri tin rằng chính phủ hiện tại có thể hoàn thành nhiệm kỳ. Đáng chú ý, mức độ ủng hộ trong nhóm cử tri trẻ từ 18-29 tuổi lên tới hơn 90%, con số hiếm thấy với một lãnh đạo LDP.
Thời điểm quyết định
Theo giới quan sát, quyết định giải tán Hạ viện phản ánh rõ toan tính chính trị của bà Takaichi. Trước khi giải tán, liên minh cầm quyền giữa LDP và đảng Duy tân Nhật Bản (JIP) chỉ nắm 233/465 ghế, mức đa số mong manh, trong khi vẫn ở thế thiểu số tại Thượng viện.
Bà Takaichi cũng là thủ tướng đầu tiên kể từ năm 1966 giải tán Hạ viện ngay trước kỳ họp quốc hội thường kỳ thảo luận ngân sách. Các chuyên gia cho rằng nếu để quốc hội bước vào giai đoạn tranh luận ngân sách, tỷ lệ tín nhiệm của chính phủ có thể suy giảm do các bất đồng chính sách và áp lực chi tiêu công.
“Đây là thời điểm duy nhất bà có thể tận dụng đà tín nhiệm cao”, giáo sư Naoto Nonaka (Đại học Gakushuin) nhận định.
Cơ hội củng cố quyền lực
Các cuộc thăm dò của Nikkei và Yomiuri cho thấy LDP có khả năng tự giành đa số ghế tại Hạ viện. Kyodo News cũng dự báo liên minh LDP – JIP đủ sức duy trì thế đa số sau bầu cử.
Nếu thành công, bà Takaichi sẽ có dư địa chính trị lớn hơn để thúc đẩy các chương trình nghị sự quan trọng như tăng chi đầu tư, giảm thuế tiêu thụ thực phẩm, cứng rắn hơn về quốc phòng và chính sách nhập cư.
Trong các bài phát biểu vận động tranh cử, bà nhấn mạnh quyết tâm phục hồi kinh tế và bảo vệ biên giới, coi cuộc bầu cử lần này là “sự ủy nhiệm thực sự của người dân”.
Rủi ro chính trị và những ẩn số phía trước
Dù vậy, canh bạc bầu cử sớm của nữ Thủ tướng Nhật cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Nhật Bản hiếm khi tổ chức bầu cử vào tháng 2 do thời tiết lạnh và tỷ lệ cử tri đi bầu thấp. Quyết định này khiến ngay cả nội bộ LDP cũng bất ngờ.
Đáng chú ý, đây là lần đầu LDP tham gia tổng tuyển cử mà không có Komeito – đồng minh truyền thống suốt 26 năm. Việc thiếu sự hậu thuẫn từ mạng lưới cử tri của Komeito, vốn được Soka Gakkai hỗ trợ mạnh mẽ, có thể ảnh hưởng đáng kể đến kết quả ở các khu vực then chốt.
Ngoài ra, các bê bối tài trợ chính trị cuối năm 2023 vẫn phủ bóng lên uy tín của LDP. Dù cá nhân bà Takaichi được đánh giá cao, tỷ lệ ủng hộ dành cho LDP hiện chỉ khoảng 30%, không cải thiện nhiều so với thời người tiền nhiệm.
Nếu kết quả không như kỳ vọng, bà Takaichi nhiều khả năng sẽ phải từ chức và gánh trách nhiệm làm suy yếu thêm vị thế của đảng cầm quyền. Ngược lại, một chiến thắng thuyết phục sẽ giúp bà củng cố mạnh mẽ vai trò lãnh đạo, khẳng định vị thế chính trị trong dài hạn.
Theo: VnExpress
