Những xu hướng ăn uống đang định hình lựa chọn thực phẩm toàn cầu

Các chế độ ăn giàu protein, chú trọng sức khỏe đường ruột và tăng thực phẩm có nguồn gốc thực vật đang được nhiều người quan tâm, góp phần thay đổi cách lựa chọn thực phẩm và định hướng phát triển của ngành công nghiệp thực phẩm.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, nhu cầu chăm sóc sức khỏe, kiểm soát cân nặng và duy trì thể trạng đang khiến người tiêu dùng quan tâm hơn đến thành phần trong mỗi bữa ăn. Trong khi chế độ ăn ít tinh bột như keto, paleo dần giảm sức hút, xu hướng ăn chay linh hoạt và bổ sung thực phẩm có lợi cho đường ruột ngày càng được chú ý.

Protein vẫn là thành phần được nhiều người ưu tiên trong chế độ ăn uống hiện nay. Theo bà Shavina Patel, chuyên gia tư vấn dinh dưỡng kiêm dinh dưỡng lâm sàng, sự quan tâm này xuất hiện ở nhiều nhóm khách hàng, từ người tập luyện, người trẻ đến nhóm trung niên.

“Từ khách hàng của các phòng khám tư, các nhóm tập luyện, đến cả nhóm trung niên lẫn người trẻ, đều có sự tập trung rõ rệt vào việc ưu tiên protein,” bà Shavina Patel cho biết.

Nhu cầu bổ sung protein xuất phát từ nhiều mục tiêu khác nhau, trong đó có cải thiện vóc dáng, kiểm soát cân nặng, hướng đến quá trình lão hóa khỏe mạnh và duy trì khối cơ khi sử dụng thuốc nhóm GLP-1. Bà Corrine Toyn, chuyên gia dinh dưỡng đã đăng ký hành nghề tại Chickpea Marketing, nhận định protein không còn là mối quan tâm riêng của những người tập thể hình mà đã trở thành xu hướng rộng rãi hơn.

Dù vậy, việc tăng lượng đạm không đồng nghĩa với cải thiện sức khỏe trong mọi trường hợp. Bà Patel lưu ý: “Dưới góc nhìn của một chuyên gia dinh dưỡng, dù protein là thiết yếu, nhiều hơn không phải lúc nào cũng tốt hơn,” bà Patel nói. “Lời khuyên dinh dưỡng cá nhân hóa là then chốt để bảo đảm sức khỏe thận và tim mạch cũng được bảo vệ”.

Thịt, cá, trứng, sữa, các loại hạt và đậu được bày cùng nhau, minh họa nguồn thực phẩm giàu protein. (Ảnh minh họa: HPM)

Xu hướng ăn uống chuyển dần sang sự cân bằng

Trái với sức hút của chế độ ăn giàu đạm, những phương pháp hạn chế tinh bột như keto, paleo và Atkins đang dần mất vị thế. Bà Karine Dussimon, Quản lý thông tin chuyên sâu toàn cầu về sức khỏe và chăm sóc sức khỏe tại Euromonitor International, cho biết đây là xu hướng đang được ghi nhận trên thị trường.

Theo Innova Market Insights, tỷ lệ người tiêu dùng theo chế độ ăn ít tinh bột như keto hoặc Atkins giảm từ 12% năm 2025 xuống khoảng 11% năm 2026. Bà Corrine Toyn cũng nhận xét: “Trên thực tế, những chế độ ăn có tên gọi riêng của thập kỷ trước, như keto, paleo và Atkins, đã mất đi rất nhiều sức hút,”.

Theo bà, một số người vẫn thử các phương pháp này để giảm cân nhanh hoặc do ảnh hưởng từ những nội dung lan truyền trên mạng xã hội. Tuy nhiên, việc phải tuân thủ những quy tắc ăn uống khắt khe, thậm chí loại bỏ cả một nhóm thực phẩm, khiến chế độ này khó duy trì lâu dài.

Trong khi đó, chăm sóc sức khỏe đường ruột đang trở thành một hướng được quan tâm rộng rãi. Fortune Business Insights ước tính thị trường sức khỏe đường ruột có giá trị 71,3 tỷ USD, tương đương 63,7 tỷ euro.

Các sản phẩm chứa men vi sinh (probiotic), chất xơ prebiotic, thực phẩm lên men, kefir và sữa chua tiếp tục được người tiêu dùng tìm kiếm. Theo bà Patel, nhu cầu này cũng tác động đáng kể đến quá trình phát triển và giới thiệu sản phẩm mới trên thị trường.

Bác sĩ Megan Rossi, nhà sáng lập The Gut Health Doctor, cho rằng nhận thức về sức khỏe đường ruột đã có sự thay đổi. “Trước đây, sức khỏe đường ruột thường được nghĩ đến chủ yếu như việc giúp mọi người tiêu hóa tốt hơn,” bác sĩ Megan Rossi cho biết. “Hiện nay, một số người có thể cho rằng một sản phẩm tốt cho đường ruột hay men vi sinh sẽ cải thiện mọi thứ, từ nội tiết tố đến tâm trạng”.

Một thay đổi đáng chú ý khác là sự phát triển của chế độ ăn chay linh hoạt (flexitarian). Thay vì loại bỏ hoàn toàn thịt khỏi khẩu phần, nhiều người lựa chọn giảm lượng thịt tiêu thụ và tăng cường thực phẩm có nguồn gốc thực vật.

Bát salad cá hồi kết hợp bơ, rau củ, đậu nành và cà chua, minh họa một khẩu phần ăn đa dạng. (Ảnh minh họa: HPM)

Theo bà Patel, các sản phẩm thay thế như sữa thực vật, sữa chua và những bữa ăn chế biến sẵn từ nguyên liệu thực vật đã trở thành mặt hàng quen thuộc tại siêu thị. Người tiêu dùng cũng bổ sung nhiều hơn các loại đậu, đậu lăng, đậu phụ, tempeh, hạt và quả hạch.

Đặc biệt, lượng tiêu thụ các loại đậu và sản phẩm từ đậu nành đang tăng lên. Bà Patel đánh giá đây là cách thiết thực để bổ sung chất xơ, đa dạng nguồn thực vật, hỗ trợ sức khỏe đường ruột và tim mạch, đồng thời duy trì sự cân bằng dinh dưỡng.

Những thay đổi trong thói quen ăn uống cho thấy người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến lợi ích sức khỏe lâu dài thay vì chỉ lựa chọn thực phẩm theo một chế độ cứng nhắc. Việc phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu thực tế, đồng thời bảo đảm tính cân bằng dinh dưỡng, sẽ là yếu tố quan trọng để ngành thực phẩm nắm bắt và đáp ứng những xu hướng mới.

Vũ Phượng (tổng hợp)