Cá lòng tong từng là món ăn quen thuộc của người miền Tây, nay trở thành đặc sản hiếm, phản ánh sự thay đổi môi trường và ký ức quê xưa giản dị.
- Nạn nhân chất độc da cam được hỗ trợ sức khỏe toàn diện
- 5 dấu hiệu ngôi nhà cạn khí, con cháu lụi vận
- Đột kích lò mổ ở TPHCM, phát hiện xác 19 con chó
Cá lòng tong – ký ức ẩm thực của miền sông nước
Ngày trước, ở miền Tây, cá xuất hiện khắp nơi – từ mương vườn, ruộng lúa đến con rạch nhỏ sau nhà. Loài cá nhỏ, thân bạc, chỉ cần tấm lưới hay cái rổ là có thể bắt được cả rổ đầy. Cá nhiều đến mức người dân dùng làm thức ăn cho mèo, nên mới gọi vui là “cá mèo”.
Dù nhỏ bé, cá lòng tong lại có vị ngọt, thịt mềm và xương nhỏ dễ ăn. Trong những năm tháng khó khăn, nồi cá kho tiêu hay chảo cá chiên giòn đã đủ khiến bữa cơm nhà ấm áp. Hình ảnh ấy gắn liền với buổi trưa nắng gắt, khói bếp tỏa hương và tiếng cười trẻ nhỏ quanh mâm cơm quê giản dị.
Cá lòng khan hiếm – có tiền cũng khó mua
Nếu như ngày xưa hiện diện ở khắp kênh rạch, thì nay chúng gần như biến mất. Tại các chợ quê miền Tây, muốn mua cá phải “đặt trước” hoặc chờ người quen đi chài lưới. Có khi chờ cả tháng mới có vài ký, hiếm đến mức “có tiền cũng khó mua”.
Nguyên nhân đến từ biến động môi trường và hoạt động sản xuất của con người. Việc đô thị hóa, sử dụng hóa chất trong nông nghiệp và nạo vét kênh mương khiến môi trường sống của cá bị thu hẹp. Những ao vườn, mương nước xưa nay bị san lấp hoặc ô nhiễm, khiến cá lòng tong không còn nơi sinh sản.
Bên cạnh đó, việc đánh bắt tận diệt và thiếu mô hình nuôi thương phẩm khiến sản lượng cá giảm mạnh. Dù giá trị kinh tế không cao, cá lại mang ý nghĩa sinh thái và văn hóa đặc biệt đối với người dân miền Tây.
Cá lòng tong thành đặc sản – giữ hồn quê đang dần mất
Sự khan hiếm khiến cá lòng tong trở thành đặc sản quý. Nếu cá tươi được bán 40.000–70.000 đồng/kg, thì cá lòng tong phơi khô có giá tới 450.000–500.000 đồng/kg, sánh ngang nhiều loại khô nổi tiếng khác.
Tại các tỉnh như Đồng Tháp, An Giang, Bến Tre, người dân đã chế biến khô đóng gói bán cho du khách. Loại khô này được ưa chuộng bởi vị ngọt tự nhiên, dai nhẹ và hương thơm đặc trưng của cá đồng.
Không chỉ là món ăn, còn là biểu tượng của ký ức quê nhà. Từ nồi cá kho tiêu thơm nức, đến đĩa cá chiên giòn vàng ruộm, tất cả đều gợi nhớ hồn quê mộc mạc đang dần phai trong nhịp sống hiện đại.
Câu chuyện về cá lòng tong không chỉ là chuyện ẩm thực mà còn là lời nhắc giữ gìn thiên nhiên, bảo tồn hương vị đồng quê – những giá trị đang dần mất đi giữa cuộc sống hôm nay.
Theo: Phunutoday
